W analizie strategicznej transportu jednym z kluczowych rozstrzygnięć jest wybór modelu realizacji zadań logistycznych: czy organizacja powinna wykonać je samodzielnie, czy skorzystać z podmiotu zewnętrznego. Tę grupę decyzji opisuje pojęcie "make or buy", czyli "wytwórz/zrób sam" albo "kup/zleć". W praktyce transportowej oznacza to np. decyzję: utrzymywać własną flotę i kierowców, czy podpisać umowę z przewoźnikiem/operatorem i kupować usługę przewozu.
Dlaczego to pasuje do treści? Sformułowanie o "dużych przedsięwzięciach logistycznych" i "analizie strategicznej transportu" sugeruje decyzje długookresowe, wpływające na koszty stałe, ryzyko, jakość, elastyczność i dostępność zasobów. "Make or buy" jest właśnie decyzją strategiczną (a nie operacyjną), zwykle poprzedzaną analizą kosztów całkowitych, kompetencji organizacji, obciążenia zasobów oraz ryzyk (np. brak mocy przewozowych na rynku, zmienność cen paliw, wymagania jakościowe).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?
- "public relations" dotyczy relacji z otoczeniem i komunikacji wizerunkowej. Może mieć znaczenie dla firmy, ale nie jest typem decyzji organizacyjnej o sposobie realizacji transportu.
- "publicity" odnosi się do rozgłosu/ujawnienia informacji w mediach; również obszar komunikacji, nie decyzji o outsourcingu transportu.
- "just in time" to koncepcja organizacji przepływów i zapasów (dostarczanie "dokładnie na czas"). To narzędzie/filozofia planowania operacyjnego, a nie wybór "robić samemu czy kupić usługę".
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się kontekst "decyzji strategicznych" i wyboru sposobu realizacji (własne zasoby vs podwykonawca), najczęściej chodzi o outsourcing, a klasycznym ujęciem jest "make or buy".
