Omeprazol i pantoprazol to leki z grupy inhibitorów pompy protonowej (IPP). Ich działanie przeciwwrzodowe wynika z hamowania enzymu H+/K+-ATPazy (tzw. pompy protonowej) znajdującej się w komórkach okładzinowych żołądka. Jest to końcowy etap wydzielania jonów wodorowych do światła żołądka, dlatego zahamowanie pompy skutkuje wyraźnym spadkiem wydzielania kwasu solnego i wzrostem pH treści żołądkowej, co ułatwia gojenie owrzodzeń żołądka i dwunastnicy.
Stwierdzenie "są inhibitorami pompy protonowej." jest więc poprawne, bo opisuje właściwy mechanizm działania obu substancji czynnych i odpowiada ich standardowemu zastosowaniu w chorobie wrzodowej oraz innych chorobach zależnych od wydzielania kwasu.
Pozostałe odpowiedzi opisują inne grupy leków lub inne mechanizmy:
- "blokują receptory histaminowe - H2." – to charakterystyczne dla antagonistów receptora H2 (np. leków z innej grupy niż IPP). Zmniejszają oni wydzielanie kwasu poprzez blokowanie receptora, a nie poprzez bezpośrednie hamowanie pompy protonowej.
- "wykazują działanie cholinolityczne." – działanie cholinolityczne polega na hamowaniu przekaźnictwa cholinergicznego (np. receptorów muskarynowych). Nie jest to typowy ani właściwy opis mechanizmu działania omeprazolu czy pantoprazolu.
- "selektywnie osłaniają błonę śluzową żołądka." – to raczej opis leków działających ochronnie na śluzówkę (tzw. osłaniających), które tworzą barierę lub wspierają mechanizmy obronne śluzówki. IPP działają przede wszystkim poprzez zmniejszenie kwaśności, a nie przez wytworzenie warstwy ochronnej.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach pojawia się "pompa protonowa", zwykle chodzi o IPP, natomiast "receptory H2" kierują do antagonistów H2. Warto umieć rozdzielić miejsce uchwytu (pompa vs receptor) od efektu klinicznego (zmniejszenie kwaśności i gojenie wrzodu).
