KWALIFIKACJA SPO4 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 39.
Efektem wzajemnych oddziaływań dzieci, które bawiąc się razem, uczą się współpracy, podziału ról, uzgadniania reguł zabawy, uwzględniania innego punktu widzenia niż własny, jest rozwój
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Opis dotyczy zabawy w grupie rówieśniczej: współpracy, negocjowania zasad, podziału ról i przyjmowania perspektywy innych.
To są kompetencje społeczne, więc chodzi o rozwój społeczny. Wyobraźnia, inicjatywa i rozwój fizyczny odnoszą się do innych obszarów rozwoju dziecka.

Pełne wyjaśnienie:

Wspólna zabawa dzieci jest jednym z kluczowych kontekstów uczenia się funkcjonowania wśród innych. W opisie pojawiają się elementy typowe dla rozwoju społecznego:

  • współpraca (wspólne dążenie do celu, koordynacja działań),
  • podział ról (przyjmowanie ról w zabawie i respektowanie ról innych),
  • uzgadnianie reguł (negocjacje, kompromis, przestrzeganie zasad),
  • uwzględnianie innego punktu widzenia (wychodzenie poza własną perspektywę, rozumienie intencji i potrzeb innych).

Te umiejętności składają się na kompetencje społeczne potrzebne w grupie rówieśniczej i w późniejszym życiu (przedszkole, szkoła, sytuacje zespołowe). Dlatego właściwą odpowiedzią jest rozwój społeczny.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Wyobraźni – rozwija się m.in. w zabawie tematycznej i twórczej, ale sam opis akcentuje głównie relacje i zasady współdziałania, nie tworzenie nowych treści czy fantazjowanie.
  • Inicjatywy – dotyczy podejmowania działań, sprawczości i samodzielnego rozpoczynania aktywności; tu kluczowe są uzgadnianie i współpraca, czyli obszar społeczny.
  • Fizyczny – obejmuje sprawność, koordynację i rozwój motoryki; w opisie nie ma cech ruchowych ani treningu motorycznego, tylko elementy interakcji między dziećmi.

W praktyce opiekunka dziecięca może wspierać ten obszar, dobierając zabawy kooperacyjne, pomagając dzieciom formułować reguły i modelując komunikację (np. nazywanie potrzeb, proponowanie kompromisu).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Rozwój społeczny to nabywanie umiejętności potrzebnych do funkcjonowania wśród innych: współpracy, komunikacji, przestrzegania zasad, rozumienia ról oraz uwzględniania perspektywy rówieśników. Zabawa grupowa jest naturalnym treningiem tych kompetencji, bo wymaga uzgadniania i reagowania na innych.
W zabawie dzieci często muszą wspólnie ustalić cel (np. budowa, scenka), a potem podzielić zadania: kto jest kim, kto co robi i kiedy. Jeśli role się mieszają, zabawa się "rozpada", więc dzieci uczą się koordynacji, czekania na swoją kolej i dopasowania działania do grupy.
Uzgadnianie reguł uczy negocjacji, argumentowania i kompromisu. Dziecko ćwiczy też respektowanie zasad, a nie tylko własnych pomysłów. To przekłada się na funkcjonowanie w przedszkolu i szkole, gdzie obowiązują reguły wspólne dla grupy i trzeba liczyć się z innymi.
Wskazówkami są m.in.: proponowanie zasad i ich przestrzeganie, pytanie innych o zdanie, dzielenie się rolami, rozwiązywanie sporów rozmową, uwzględnianie potrzeb rówieśnika, a także zdolność do zmiany planu, gdy grupa wybierze inne rozwiązanie. To sygnały uczenia się relacji i norm.
Nie. Zabawa może wspierać różne sfery rozwoju: społeczną (współpraca), poznawczą (myślenie, planowanie), emocjonalną (radzenie sobie z frustracją) i fizyczną (motoryka). O tym, która sfera jest kluczowa w pytaniu testowym, decydują konkretne elementy opisu, np. role i reguły.
Rozwój społeczny rozpoznasz po słowach związanych z relacją: współpraca, rówieśnicy, reguły, role, negocjacje, perspektywa innych. Rozwój wyobraźni częściej wiąże się z tworzeniem nowych treści: wymyślanie fabuły, symboliczne użycie przedmiotów, kreatywne role bez konieczności uzgadniania zasad z grupą.
Opiekunka może organizować zabawy kooperacyjne, dbać o jasne zasady, zachęcać do komunikacji i pomagać w rozwiązywaniu konfliktów (np. nazywać emocje, proponować kompromis). Ważne jest też wzmacnianie pozytywnych zachowań: dzielenia się, czekania na kolej i słuchania innych.
Częsty błąd to kierowanie się jednym słowem (np. "zabawa" = "wyobraźnia") i pomijanie reszty opisu. Inny to mylenie "uczenia się" z rozwojem poznawczym, nawet gdy uczenie dotyczy relacji. Warto szukać wskaźników: czy chodzi o relacje, myślenie, emocje czy ruch.
Gdy zabawa jest stale przerywana, zbyt rywalizacyjna albo gdy dorosły narzuca wszystkie reguły i role, dzieci mają mniej okazji do negocjowania i współdecydowania. Utrudnieniem bywa też brak wsparcia w konflikcie: jeśli spory kończą się wyłącznie zakazem, dziecko nie ćwiczy rozmowy i kompromisu.
Trenuj rozpoznawanie słów-kluczy: relacje i normy (społeczny), myślenie i rozwiązywanie problemów (poznawczy), emocje i samoregulacja (emocjonalny), ruch i sprawność (fizyczny). Czytaj opis i podkreślaj czynności dziecka. Dopiero potem dopasuj sferę rozwoju, unikając strzałów intuicyjnych.
info

Około 55% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Opis dotyczy zabawy w grupie rówieśniczej: współpracy, negocjowania zasad, podziału ról i przyjmowania perspektywy innych.To są kompetencje społeczne, więc chodzi o rozwój społeczny."

Materiały:

  • Podręczniki z psychologii rozwojowej dziecka (rozdziały o rozwoju społecznym i zabawie)
  • Materiały dydaktyczne dla opiekunki dziecięcej dotyczące wspierania rozwoju społeczno-emocjonalnego
  • Scenariusze zabaw integracyjnych i kooperacyjnych dla dzieci

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego