KWALIFIKACJA TWO7 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 25.
Eksplozymetr to urządzenie wykorzystywane w ładowni statku do
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Eksplozymetr to miernik używany do oceny ryzyka wybuchu poprzez pomiar stężenia gazów/par palnych (często w odniesieniu do dolnej granicy wybuchowości). Nie służy do pomiaru wilgotności, CO2 ani wyznaczania punktu rosy, które dotyczą innych parametrów atmosfery i innych przyrządów.

Pełne wyjaśnienie:

Eksplozymetr jest przyrządem bezpieczeństwa stosowanym do sprawdzania, czy w danej przestrzeni (np. ładowni, pomieszczeniu ładunkowym, rejonie wycieku) nie występuje niebezpieczne stężenie gazów lub par palnych. Taki pomiar pomaga ocenić ryzyko zapłonu i wybuchu oraz podjąć decyzję o wentylacji, wstrzymaniu prac albo zastosowaniu procedur awaryjnych.

Poprawna jest odpowiedź: "pomiaru stężenia gazów palnych", bo właśnie to jest kluczową funkcją eksplozymetru – wskazanie, czy atmosfera zbliża się do zakresu wybuchowości (w praktyce spotyka się wskazania odnoszone do progów wybuchowości).

Pozostałe propozycje dotyczą innych wielkości i innych przyrządów:

  • "pomiaru wilgotności powietrza" – wilgotność mierzy się higrometrem lub czujnikami wilgotności; parametr ten nie opisuje bezpośrednio ryzyka wybuchu.
  • "pomiaru stężenia dwutlenku węgla" – CO2 może być monitorowany oddzielnymi detektorami (np. w kontekście wentylacji lub atmosfer duszących), ale nie jest to typowa funkcja eksplozymetru, którego zasadniczym celem jest ocena zagrożenia wybuchem od mieszanin palnych.
  • "oznaczenia temperatury punktu rosy" – punkt rosy wyznacza się przyrządami do pomiaru wilgotności/temperatury (lub psychrometrem); to informacja ważna m.in. dla kondensacji, lecz nie zastępuje detekcji gazów palnych.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać: gdy pytanie dotyczy ładowni i bezpieczeństwa przeciwwybuchowego, to kluczowe są gazy/pary palne i ich stężenie, a nie parametry komfortu powietrza. Jeżeli w zadaniu pojawiają się też gazy duszące lub toksyczne, zwykle są one mierzone innymi detektorami niż eksplozymetr.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Eksplozymetr to przyrząd do wykrywania i oceny obecności gazów lub par palnych w atmosferze. Używa się go, aby sprawdzić, czy warunki nie zbliżają się do stężeń grożących zapłonem i wybuchem oraz czy trzeba wietrzyć lub wstrzymać prace.
Typowo jest używany do oceny gazów/par palnych (zależnie od typu czujnika i kalibracji). Nie jest to przyrząd "od wszystkiego": do gazów duszących lub toksycznych często stosuje się inne detektory lub wielogazowe mierniki z odpowiednimi sensorami.
Wilgotność to parametr klimatu powietrza i mierzy się ją higrometrem lub czujnikami wilgotności. Eksplozymetr jest projektowany pod kątem bezpieczeństwa przeciwwybuchowego, czyli sygnalizowania zagrożenia wynikającego ze stężenia mieszanin palnych.
Zwykle nie. CO2 bywa monitorowany w innych zastosowaniach (np. ocena wentylacji, ryzyko atmosfery duszącej), natomiast eksplozymetr kojarzy się przede wszystkim z gazami palnymi. Jeśli na statku jest miernik wielogazowy, może mieć osobny czujnik CO2, ale to inna funkcja.
Stosuje się go, gdy istnieje ryzyko obecności gazów/par palnych, np. przed wejściem do przestrzeni ładunkowej, podczas podejrzenia wycieku lub przed pracami mogącymi dać źródło zapłonu. Celem jest potwierdzenie, że atmosfera nie stwarza zagrożenia wybuchu.
Eksplozymetr dotyczy palności (ryzyko wybuchu), a miernik tlenu dotyczy możliwości oddychania (ryzyko niedotlenienia). W praktyce przy wejściu do przestrzeni zamkniętych często sprawdza się kilka parametrów, ale każdy z nich ma inny sens i może wymagać innego sensora.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi o wilgotności, punkcie rosy lub CO2, bo brzmią "atmosferycznie". W pytaniach morskich eksplozymetr niemal zawsze wiąże się z gazami palnymi i bezpieczeństwem przeciwwybuchowym, a nie z parametrami komfortu powietrza.
Punkt rosy informuje o warunkach kondensacji pary wodnej, a nie o palności mieszaniny. Możesz mieć "bezpieczny" punkt rosy, a jednocześnie niebezpieczne stężenie par palnych. Dlatego do oceny ryzyka wybuchu potrzebny jest pomiar ukierunkowany na gazy/pary palne.
Wilgotność mierzy się higrometrami lub czujnikami wilgotności, a punkt rosy wyznacza się na podstawie temperatury i wilgotności (lub przyrządami psychrometrycznymi). To inna grupa przyrządów niż detektory gazów, które służą do oceny ryzyk takich jak wybuch czy uduszenie.
Ucz się funkcji przyrządów przez zagrożenia: ryzyko wybuchu → gazy/pary palne (eksplozymetr), ryzyko uduszenia → tlen, ryzyko zatrucia → detektory toksyczne. Pomaga też kojarzenie miejsca użycia (ładownia, zbiornik, przestrzeń zamknięta) z typowym ryzykiem.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Eksplozymetr to miernik używany do oceny ryzyka wybuchu poprzez pomiar stężenia gazów/par palnych (często w odniesieniu do dolnej granicy wybuchowości)."

Materiały:

  • Instrukcje/statkowe procedury bezpieczeństwa dotyczące pomiarów atmosfery w przestrzeniach ładunkowych
  • Materiały szkoleniowe z zakresu zagrożeń w przestrzeniach zamkniętych na statkach
  • Podręczniki BHP dla załóg statków (detekcja gazów, ryzyko wybuchu i uduszenia)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego