KWALIFIKACJA ELM5 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 13.
Element Stan
Rezystor R1 Dobry
Kondensator C1 Dobry
Tranzystor T1 Uszkodzony
Na podstawie powyższej tabeli, która zawiera informacje o stanie poszczególnych elementów w urządzeniu elektronicznym, co powinieneś zrobić?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Tabela wskazuje, że rezystor R1 i kondensator C1 są sprawne ("Dobry"), a jedynie tranzystor T1 ma status "Uszkodzony". W typowej naprawie urządzenia wymienia się element jednoznacznie zidentyfikowany jako uszkodzony, a elementów sprawnych nie wymienia się bez potrzeby (koszt i ryzyko dodatkowych błędów).

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano wynik oceny stanu trzech elementów: rezystora R1, kondensatora C1 i tranzystora T1. Dwa pierwsze elementy mają stan "Dobry", a tranzystor T1 ma stan "Uszkodzony". W podejściu serwisowym opartym na diagnostyce (gdy mamy jednoznaczny wynik oceny stanu elementów) podstawową zasadą jest wykonanie minimalnie potrzebnej ingerencji: wymienia się ten element, który został wskazany jako niesprawny, a elementy sprawne pozostawia.

Odpowiedź "Wymienić tylko uszkodzony tranzystor T1." jest zgodna z tą zasadą: realizuje naprawę, ogranicza koszty części i robocizny oraz zmniejsza ryzyko uszkodzeń wtórnych (np. przegrzanie pól lutowniczych, pomyłki montażowe) wynikających z niepotrzebnego demontażu i montażu.

Pozostałe propozycje są nieprawidłowe z typowego punktu widzenia eksploatacji:

  • "Wymienić wszystkie elementy na nowe." – to działanie nadmiarowe: brak wskazań do wymiany elementów oznaczonych jako sprawne. Może zwiększyć koszt naprawy i czas serwisu, a także wprowadzić nowe problemy (np. niewłaściwy zamiennik).
  • "Wymienić rezystor R1 i kondensator C1." – przeczy danym z tabeli, bo oba elementy są opisane jako "Dobry". Wymiana sprawnych części nie rozwiązuje usterki wynikającej z uszkodzenia T1.
  • "Nie robić nic, ponieważ tylko jeden element jest uszkodzony." – ignoruje fakt usterki. Uszkodzenie pojedynczego elementu może unieruchomić całe urządzenie lub powodować nieprawidłowe działanie, więc wymagana jest naprawa.

Na egzaminie warto pamiętać: jeżeli w treści masz jednoznaczny wynik diagnostyki (np. tabela "dobry/uszkodzony"), to właściwa czynność serwisowa zwykle polega na wymianie wskazanego elementu uszkodzonego, bez "profilaktycznej" wymiany pozostałych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
"Uszkodzony" oznacza, że dany element nie spełnia wymagań w teście/diagnostyce (np. ma przerwę, zwarcie, zły parametr). W praktyce serwisowej jest to sygnał do naprawy: najczęściej wymiany elementu na sprawny odpowiednik i wykonania testu działania urządzenia po wymianie.
Wymiana "na zapas" zwiększa koszt i czas naprawy oraz ryzyko błędów montażu (zły zamiennik, pomyłka polaryzacji, uszkodzenie ścieżek). Gdy diagnostyka wskazuje konkretny element jako niesprawny, standardowo wykonuje się minimalną ingerencję: usuwa się przyczynę usterki, czyli wymienia wadliwy element.
Po wymianie należy wykonać kontrolę poprawności montażu (orientacja, lutowanie, brak zwarć), a następnie test funkcjonalny urządzenia. Dobrą praktyką jest też weryfikacja, czy uszkodzenie nie było skutkiem innej przyczyny (np. przeciążenia), aby usterka nie powróciła po krótkim czasie pracy.
Najczęstsze błędy to ignorowanie danych i wybór odpowiedzi skrajnych ("wymień wszystko" albo "nie rób nic"), a także mylenie celu pytania (opłacalność naprawy vs poprawna czynność serwisowa). Warto czytać tabelę wprost: elementy "Dobry" zostają, element "Uszkodzony" jest kandydatem do wymiany.
Tak. Nawet poprawny element zamienny może mieć inne parametry, a błędy montażowe mogą wprowadzić nowe usterki. Dodatkowo każda operacja lutowania niesie ryzyko przegrzania pól, odklejenia ścieżek lub powstania mikrozwarć. Dlatego bez wskazań diagnostycznych nie zaleca się wymiany sprawnych części.
Stosuje się pomiary i testy (zależnie od typu tranzystora i układu), np. sprawdzenie zwarć/przerw między wyprowadzeniami, nietypowych spadków napięć w torze pracy czy zachowania układu pod obciążeniem. W zadaniu egzaminacyjnym wynik jest już podany w tabeli, więc kluczowa jest decyzja serwisowa.
Gdy diagnostyka wskazuje problem mechaniczny lub montażowy, np. "zimny lut", pękniętą ścieżkę, utlenione złącze, luz na gnieździe. Wtedy element może być sprawny, a usterka dotyczy połączenia. W pytaniach z tabelą stanu elementów (Dobry/Uszkodzony) zwykle zakłada się, że ocena dotyczy samych elementów.
To podejście polega na wykonywaniu tylko tych działań, które są konieczne do usunięcia przyczyny usterki. Ogranicza koszt naprawy, skraca czas serwisu i zmniejsza ryzyko wprowadzenia nowych błędów. Na egzaminie pomaga wybierać odpowiedzi zgodne z danymi diagnostycznymi, zamiast działań profilaktycznych bez podstaw.
Zwykle nie. Pojedynczy uszkodzony element może blokować pracę całego urządzenia, powodować niestabilność lub ryzyko dalszych uszkodzeń. Jeżeli w treści jest jednoznacznie wskazane "Uszkodzony", to logicznym działaniem serwisowym jest naprawa, najczęściej wymiana tej części.
Ćwicz interpretację prostych raportów: tabele stanów, listy usterek, wyniki pomiarów. Ucz się łączyć wynik diagnostyki z decyzją serwisową (co wymienić, co zostawić, co sprawdzić po naprawie). Pomaga też powtarzanie funkcji elementów (rezystor, kondensator, tranzystor) i typowych objawów ich uszkodzeń.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 83% zdających egzamin. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Tabela wskazuje, że rezystor R1 i kondensator C1 są sprawne ("Dobry"), a jedynie tranzystor T1 ma status "Uszkodzony"."

Źródła:

  • Electronics Tutorials – Bipolar Junction Transistor (BJT) basics: https://www.electronics-tutorials.ws/transistor/tran_1.html - accessed 2026-03-02
  • All About Circuits – Semiconductors textbook, BJT section (principles and role of transistor in circuits): https://www.allaboutcircuits.com/textbook/semiconductors/chpt-4/bjt/ - accessed 2026-03-02
  • Wikipedia (PL) – Tranzystor (definicja i rola w układach): https://pl.wikipedia.org/wiki/Tranzystor - accessed 2026-03-02

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z eksploatacji i diagnostyki urządzeń elektronicznych (działy: elementy bierne i półprzewodnikowe)
  • Instrukcje serwisowe i procedury napraw (ogólne podejście: diagnoza → decyzja → wymiana → test)
  • Ćwiczenia praktyczne: interpretacja raportów pomiarowych/tabel usterek i dobór czynności serwisowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego