Właściwe dopasowanie form pomocy społecznej wynika przede wszystkim z zakresu niesamodzielności oraz tego, czy wsparcie ma być zapewniane w miejscu zamieszkania, w trybie dziennym, czy w formie całodobowej opieki instytucjonalnej.
A – Usługi opiekuńcze. Opis wskazuje na osobę starszą, która jest zasadniczo samodzielna, ale wymaga regularnej kontroli i wsparcia w czynnościach dnia codziennego. Taki profil potrzeb odpowiada pomocy realizowanej w domu: pomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb, opieka higieniczna i elementy pielęgnacji.
B – Dzienne domy pomocy społecznej (DDPS). Osoba jest samotna, ale potrafi samodzielnie zaspokoić podstawowe potrzeby. W takiej sytuacji kluczowe jest wsparcie dzienne, aktywizacja i zapewnienie opieki oraz kontaktu społecznego w ciągu dnia, przy zachowaniu nocowania w domu.
C – Stacjonarne domy pomocy społecznej (DPS). Alzheimer, mieszkanie w pojedynkę i brak zdolności do zaspokajania podstawowych potrzeb wskazują na konieczność stałej, całodobowej opieki i bezpieczeństwa. DPS jest właściwy, gdy nie da się zapewnić wystarczającej pomocy w innej formie.
D – Środowiskowe domy wsparcia (ŚDS). Osoba z niepełnosprawnością intelektualną mieszka z rodziną, ale wymaga dodatkowego wsparcia w funkcjonowaniu. ŚDS uzupełnia opiekę rodziny: daje trening umiejętności, zajęcia i wsparcie środowiskowe, bez całodobowego pobytu.
Dlaczego pozostałe dopasowania są błędne?
- Przypisanie DPS do osób względnie samodzielnych (A lub B) ignoruje fakt, że DPS dotyczy całodobowej opieki dla osób, które nie mogą funkcjonować samodzielnie.
- Przypisanie usług opiekuńczych do przypadku C z pełną niesamodzielnością i brakiem wsparcia w domu zaniża poziom potrzeb (ryzyko zaniedbań i zagrożenia bezpieczeństwa).
- Przypisanie ŚDS do sytuacji stricte "senioralnych" bez wskazania niepełnosprawności (A/B) jest typowym błędem mylenia celów ŚDS z aktywizacją seniorów w DDPS.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, czy osoba wymaga opieki całodobowej (DPS), czy może zostać w domu (usługi opiekuńcze), a jeśli jest względnie samodzielna, rozważ wsparcie dzienne (DDPS) lub środowiskowe (ŚDS) zależnie od grupy docelowej.
