KWALIFIKACJA OGR3 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 14.
Które gatunki roślin wymagają w polskich warunkach klimatycznych przechowywania zimą organów podziemnych w pomieszczeniach?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Begonia bulwiasta i dalia ogrodowa tworzą organy spichrzowe (bulwy/karpy), które w typowych warunkach zimy w Polsce łatwo przemarzają w gruncie.
Dlatego jesienią wykopuje się je po przymrozkach i przechowuje w chłodnym, suchym, przewiewnym pomieszczeniu do wiosny.

Pełne wyjaśnienie:

W polskich warunkach klimatycznych część roślin ozdobnych nie jest w pełni mrozoodporna. Dotyczy to zwłaszcza gatunków wytwarzających organy podziemne o funkcji spichrzowej (np. bulwy, zgrubiałe korzenie, karpy), które przy dłuższych mrozach mogą przemarzać w gruncie. W praktyce terenów zieleni oznacza to konieczność ich wykopania jesienią i przechowania do wiosny w pomieszczeniu.

Odpowiedź "Begonia bulwiasta …, dalia ogrodowa …" jest właściwa, ponieważ:

  • begonie bulwiaste zimuje się jako bulwy – pozostawione w gruncie zwykle nie przetrwają typowej zimy,
  • dalia tworzy karpy (zgrubiałe korzenie spichrzowe), które również są wrażliwe na mróz i standardowo wykopywane.

Pozostałe zestawy obejmują byliny, które w większości upraw ogrodowych w Polsce zimują w gruncie:

  • "Jeżówka purpurowa …, funkia sina …" – to byliny rabatowe; mogą wymagać ściółkowania lub osłon w surowszych warunkach, ale nie jest standardem przechowywanie ich organów podziemnych w pomieszczeniu.
  • "Goździk pierzasty …, kosaciec syberyjski …" – rośliny typowo zimujące w gruncie; ich przetrwanie zależy raczej od stanowiska (drenaż, wilgotność) niż od wykopywania.
  • "Piwonia chińska …, liliowiec ogrodowy …" – byliny długowieczne, z reguły pozostają na miejscu przez wiele lat; wykopywanie na zimę byłoby zabiegiem niecelowym i osłabiającym rośliny.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedzi pojawiają się gatunki znane z praktyki jako "wykopywane na zimę" (np. dalie, begonie bulwiaste), to zwykle jest to trop do poprawnej opcji. Z kolei typowe byliny rabatowe i parkowe (jeżówki, funkie, liliowce, piwonie, irysy syberyjskie) najczęściej zimują w gruncie, ewentualnie z lekką ochroną w trudniejszych stanowiskach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To wykopanie jesienią bulw, karp lub kłączy roślin wrażliwych na mróz i przechowanie ich do wiosny w odpowiednich warunkach (zwykle chłodno, sucho i przewiewnie). Zabieg chroni materiał roślinny przed przemarzaniem i gniciem w gruncie.
Karpy dalii są wrażliwe na długotrwały mróz i łatwo przemarzają w typowych zimach. Wykopanie po pierwszych przymrozkach i przechowanie w pomieszczeniu ogranicza straty oraz pozwala zachować odmiany do ponownego posadzenia wiosną.
Najczęściej są to rośliny o organach spichrzowych (bulwy/karpy) pochodzące z cieplejszych rejonów lub uprawiane sezonowo. Pomaga też praktyczna lista gatunków "wykopywanych na zimę" oraz informacja o mrozoodporności w atlasie roślin.
Zwykle robi się to po wystąpieniu pierwszych przymrozków, gdy część nadziemna zaczyna zamierać, ale zanim nadejdą silne, dłuższe mrozy. Termin zależy od regionu i pogody; kluczowe jest, by nie dopuścić do przemarznięcia organów w gruncie.
Najważniejsze są: stabilna, niezbyt wysoka temperatura, umiarkowana wilgotność (żeby nie przesuszyć i nie doprowadzić do gnicia) oraz przewiew. Materiał powinien być zdrowy, oczyszczony, a chore fragmenty usunięte, by nie rozprzestrzeniały infekcji.
Zwykle nie. Jeżówka jest byliną rabatową, która w większości stanowisk zimuje w gruncie. Problemy zimowe wynikają częściej z nadmiaru wilgoci, złego drenażu lub niewłaściwego stanowiska niż z konieczności wykopywania i przechowywania korzeni w budynku.
Bulwa (lub karpa) pełni silną funkcję spichrzową i u wielu gatunków wrażliwych na mróz bywa wykopywana na zimę. Kłącze to zwykle pęd podziemny; wiele roślin kłączowych jest mrozoodpornych i pozostaje w gruncie, choć zależy to od gatunku i warunków.
Typowe błędy to: zbyt późne wykopywanie (przemarznięcie), przechowywanie w zbyt wilgotnym miejscu (gnicie), zbyt ciepłe warunki (przedwczesne ruszenie pąków) oraz brak selekcji chorych części. Warto też opisać odmiany, by nie pomylić materiału.
Nie. Większość bylin stosowanych w terenach zieleni jest dobierana tak, aby zimowała w gruncie. Wykopywania wymagają głównie gatunki i odmiany wrażliwe na mróz (często rośliny sezonowe lub geofity z organami spichrzowymi), a nie typowe byliny parkowe.
Najlepiej uczyć się zestawami: (1) rośliny wykopywane na zimę (np. dalie, begonie bulwiaste), (2) byliny zimujące w gruncie (np. liliowce, piwonie). Pomaga fiszka z cechą "organ spichrzowy + wrażliwość na mróz" oraz krótkie opisy zabiegów jesiennych.
info

Statystycznie 44% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Royal Horticultural Society (RHS) – "Tuberous begonias: grow and care" (instrukcje uprawy i zimowania), https://www.rhs.org.uk/plants/begonias/tuberous-begonias/growing-guide - accessed 2026-02-28
  • Royal Horticultural Society (RHS) – "Dahlias: grow and care" (zalecenia dot. wykopywania i przechowywania karp), https://www.rhs.org.uk/plants/dahlias/growing-guide - accessed 2026-02-28
  • Missouri Botanical Garden – Plant Finder / informacje uprawowe dotyczące Dahlia (w tym wrażliwość na mróz i praktyka wykopywania w chłodnym klimacie), https://www.missouribotanicalgarden.org/PlantFinder/PlantFinderSearchResults.aspx?basic=Dahlia - accessed 2026-02-28

Materiały:

  • Poradniki ogrodnicze o zimowaniu roślin ozdobnych (działy: dalie, begonie bulwiaste)
  • Atlas/encyklopedia roślin ozdobnych z informacją o mrozoodporności
  • Notatki własne: tabela "wykopywać na zimę / zostawiać w gruncie" dla najczęstszych gatunków

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego