KWALIFIKACJA EKA2 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 24.
Higrometr służy do kontrolowania
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Higrometr to przyrząd służący do pomiaru i kontroli wilgotności powietrza. W archiwach monitorowanie wilgotności jest istotne, bo zbyt wysoka sprzyja pleśni i degradacji papieru, a zbyt niska przesusza materiały. Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych zjawisk lub pojęć niezwiązanych z tym przyrządem.

Pełne wyjaśnienie:

Higrometr jest przyrządem pomiarowym przeznaczonym do określania wilgotności powietrza (najczęściej wilgotności względnej). Dlatego poprawna jest odpowiedź: "wilgotności powietrza". W praktyce archiwalnej kontrola wilgotności ma duże znaczenie, ponieważ papier, pergamin, fotografia i inne nośniki reagują na zmiany mikroklimatu: nadmierna wilgotność zwiększa ryzyko rozwoju mikroorganizmów (np. pleśni) i przyspiesza procesy degradacji, a zbyt niska może powodować przesuszanie i kruchość materiałów.

Pozostałe propozycje są niepoprawne, bo odnoszą się do innych wielkości lub pojęć:

  • "poziomu zadymienia" – kontrola zadymienia należy do systemów ochrony przeciwpożarowej (czujki dymu, systemy sygnalizacji pożaru), a nie do higrometru.
  • "natężenia światła" – natężenie oświetlenia mierzy się luksomierzem; to inny typ przyrządu i inna jednostka pomiaru.
  • "rezerwy magazynowej" – to pojęcie organizacyjne (zapas miejsca/pojemności magazynu), które nie jest mierzone przyrządem takim jak higrometr.

Wskazówka egzaminacyjna: warto kojarzyć rdzenie słów. Przedrostek higro- odnosi się do wilgoci/wilgotności, a luks- do światła (lux). Dzięki temu łatwiej uniknąć pomyłek między przyrządami do oceny mikroklimatu i oświetlenia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Higrometr to przyrząd pomiarowy służący do określania wilgotności powietrza (najczęściej wilgotności względnej). W praktyce pozwala kontrolować mikroklimat w pomieszczeniach, np. w magazynach archiwalnych, aby nie dopuścić do warunków sprzyjających degradacji materiałów.
Wilgotność wpływa na stan papieru i innych nośników. Zbyt wysoka wilgotność sprzyja rozwojowi pleśni i procesom niszczenia, a zbyt niska powoduje przesuszanie i kruchość. Dlatego archiwista monitoruje mikroklimat i reaguje na odchylenia.
Natężenie oświetlenia mierzy luksomierz, a nie higrometr. To częsta pomyłka na testach, bo oba przyrządy służą do kontroli warunków w pomieszczeniach, ale dotyczą innych wielkości fizycznych.
Klasyczny higrometr służy do pomiaru wilgotności. W praktyce często używa się urządzeń łączonych, np. termohigrometrów, które pokazują i temperaturę, i wilgotność. Na egzaminie kluczowe jest jednak: higrometr = wilgotność.
Higrometr dotyczy mikroklimatu (wilgotności), a czujnik dymu dotyczy bezpieczeństwa pożarowego (zadymienia). Jeśli w odpowiedziach pojawia się "zadymienie", to wskazuje raczej na instalacje przeciwpożarowe, a nie na przyrządy do kontroli wilgoci.
Najczęściej myli się higrometr z luksomierzem (światło) albo z urządzeniami ppoż. (zadymienie). Pomaga zapamiętać rdzeń "higro-" jako skojarzenie z wilgocią. Warto też sprawdzać, czy odpowiedź jest wielkością fizyczną, którą da się zmierzyć.
Odczyty pozwalają szybko zauważyć niekorzystne zmiany mikroklimatu i podjąć działania organizacyjne lub techniczne (np. wietrzenie, ograniczenie dopływu wilgoci, użycie osuszaczy). Dodatkowo wyniki mogą być wpisywane do dokumentacji kontroli warunków przechowywania.
Ryzyko rośnie przy długotrwale podwyższonej wilgotności, np. po zalaniu, przy nieszczelnościach, awariach wentylacji lub w sezonach o dużej wilgotności zewnętrznej. Wtedy higrometr jest podstawowym narzędziem do wczesnego wykrycia problemu.
Poza wilgotnością często kontroluje się temperaturę, a czasem także oświetlenie (luksomierz) czy warunki wentylacji. Na egzaminie ważne jest rozróżnienie: higrometr dotyczy wilgotności, a pozostałe parametry wymagają innych przyrządów lub metod kontroli.
Warto zrobić listę podstawowych urządzeń i przypisać im mierzoną wielkość: higrometr–wilgotność, termometr–temperatura, luksomierz–światło, czujka–dym. Następnie ćwiczyć na krótkich pytaniach definicyjnych, bo na egzaminie często są w tej formie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 72% zdających egzamin. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Higrometr to przyrząd służący do pomiaru i kontroli wilgotności powietrza."

Źródła:

  • Wikipedia (pl), "Higrometr" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Higrometr (dostęp: 2026-02-27)
  • Encyclopaedia Britannica, "Hygrometer" – https://www.britannica.com/technology/hygrometer (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Hasła encyklopedyczne i słownikowe: higrometr, wilgotność, mikroklimat
  • Podstawy konserwacji zbiorów: wpływ wilgotności i temperatury na papier
  • Instrukcje producentów higrometrów/termohigrometrów (obsługa i kalibracja)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego