KWALIFIKACJA HAN1 + HAN2 - CZERWIEC 2012

PYTANIE NR 24.
Hurtownia ewidencjonuje towary w magazynie według stałej ceny ewidencyjnej wynoszącej 14 zł/szt. Jednostka otrzymała fakturę VAT zakupu 100 szt. towaru po 12 zł/szt., stawka podatku VAT 23%. Jednostka zaksięguje przyjęcie towarów do magazynu na podstawie dowodu księgowego Pz
Ilustracja przedstawia cztery opcje księgowania transakcji zakupu towaru, co jest związane z kwalifikacją zawodową technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy ewidencji w stałej cenie ewidencyjnej dokument Pz ujmuje przyjęcie towarów według tej ceny, a nie według ceny z faktury.
Wartość przyjęcia to 100 szt. × 14 zł = 1 400 zł, więc zapis powinien obciążyć konto "Towary" i uznać "Rozliczenie zakupu" na 1 400 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Jednostka prowadzi ewidencję towarów w magazynie według stałej ceny ewidencyjnej 14 zł/szt. Oznacza to, że przy przyjęciu i wydaniu magazyn operuje ustaloną z góry wartością jednostkową, która może różnić się od rzeczywistej ceny zakupu z faktury. Różnice między ceną ewidencyjną a ceną nabycia nie znikają — są ujmowane jako odchylenia od cen ewidencyjnych, ale nie są elementem samego zapisu przyjęcia Pz w tym pytaniu.

W dokumencie Pz (przyjęcie zewnętrzne) należy więc ująć towar w wartości wynikającej z ceny ewidencyjnej:

100 szt. × 14 zł/szt. = 1 400 zł.

Przyjęcie zwiększa stan towarów, dlatego konto "Towary" jest obciążane (Wn/Dt). Jednocześnie do czasu pełnego rozliczenia zakupu stosuje się konto pośrednie "Rozliczenie zakupu", które w tym ujęciu jest uznawane (Ma/Ct). Poprawna dekretacja odpowiada więc zapisowi: Wn Towary 1 400 zł / Ma Rozliczenie zakupu 1 400 zł.

Dlaczego pozostałe warianty są błędne?

  • Warianty z odwróconymi stronami ("Rozliczenie zakupu" po Wn i "Towary" po Ma) opisują sytuację przeciwną do przyjęcia — wygląda to jak zmniejszanie towarów (wydanie/rozchód), a nie przyjęcie do magazynu.
  • Warianty z kwotą 1 200 zł wynikają z ceny z faktury (100 × 12 zł). To byłoby właściwe, gdyby jednostka ujmowała Pz w cenie zakupu, ale w treści wskazano, że magazyn pracuje na stałej cenie ewidencyjnej 14 zł/szt., więc wartość Pz nie powinna być liczona po 12 zł/szt.

W praktyce księgowość dodatkowo analizuje różnicę 1 400 zł − 1 200 zł = 200 zł jako odchylenie (cena ewidencyjna jest wyższa od ceny zakupu), ale pytanie sprawdza głównie poprawną wycenę i kierunek zapisu dla dokumentu Pz.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stała cena ewidencyjna to ustalona przez jednostkę cena (np. na rok obrotowy), według której magazyn wycenia przyjęcia i wydania towarów. Może różnić się od ceny z faktury, a powstałe różnice ujmuje się jako odchylenia od cen ewidencyjnych.
Na Pz przy cenach ewidencyjnych przyjmuje się wartość w cenie ewidencyjnej: ilość × stała cena ewidencyjna. W tym schemacie Pz nie jest wyceniane ceną z faktury, bo faktura służy do rozliczenia zakupu i ustalenia odchyleń.
Bo w systemie stałych cen ewidencyjnych magazyn ma utrzymywać jednolitą wycenę niezależnie od wahań cen zakupu. Cena z faktury wpływa na rozliczenie zakupu i odchylenia, ale zapis Pz w księgach (dla wartości magazynu) wykonuje się według ceny ewidencyjnej.
Wartość przyjęcia liczysz mnożąc ilość przez cenę ewidencyjną: 100 × 14 = 1 400 zł. To ta kwota powinna pojawić się w dekretacji Pz dotyczącej przyjęcia do magazynu przy stałej cenie ewidencyjnej.
Przyjęcie zwiększa stan towarów, więc konto "Towary" zwykle jest po stronie Wn (obciążenie). Wydanie/rozchód zmniejsza stan, więc "Towary" byłoby po stronie Ma. To szybki test logiczny, który pomaga odróżnić przyjęcie od wydania.
"Rozliczenie zakupu" to konto pośrednie używane do ujęcia zakupu do momentu jego pełnego rozliczenia (np. powiązania z fakturą, kosztami zakupu, odchyleniami). W zadaniach egzaminacyjnych często występuje w parze z kontem "Towary" przy przyjęciu Pz.
Odchylenia powstają, gdy cena ewidencyjna różni się od rzeczywistej ceny nabycia (z faktury i kosztów zakupu). Jeśli cena ewidencyjna jest wyższa od zakupu, pojawia się odchylenie "na minus" względem ceny zakupu, które wymaga ujęcia i rozliczania w okresach sprawozdawczych.
W tym typie zadania Pz dotyczy przyjęcia towaru do magazynu według ceny ewidencyjnej, więc kwota VAT nie zmienia wyceny Pz. VAT jest elementem rozrachunków/rozliczenia podatku, a nie wartości ewidencyjnej towaru w magazynie w tym zapisie.
Najczęściej: (1) liczenie wartości Pz z ceny z faktury zamiast z ceny ewidencyjnej, (2) odwrócenie stron zapisu Wn/Ma i wybranie wariantu przypominającego rozchód, (3) pominięcie prostego przeliczenia ilość × cena i sugerowanie się samą liczbą z treści.
Ćwicz schematy: Pz (przyjęcie), Wz (wydanie), rozliczenie zakupu i odchylenia. Rób krótkie rachunki ilość × cena i zawsze sprawdzaj logikę: czy wybrany zapis zwiększa "Towary" przy przyjęciu. Pomaga też analiza typowych kont: Towary i Rozliczenie zakupu.
info

Około 54% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Przy ewidencji w stałej cenie ewidencyjnej dokument Pz ujmuje przyjęcie towarów według tej ceny, a nie według ceny z faktury.Wartość przyjęcia to 100 szt."

Źródła:

  • Ustawa o rachunkowości, art. 32 ust. 2 (podstawa stosowania stałych cen ewidencyjnych zapasów)

Materiały:

  • Podręczniki/opracowania z rachunkowości finansowej: wycena i ewidencja zapasów (towarów) oraz dokumenty magazynowe
  • Materiały dydaktyczne z kwalifikacji HAN.2 dotyczące gospodarki magazynowej i dokumentacji obrotu towarowego
  • Ćwiczenia z dekretacji operacji gospodarczych: zakup, przyjęcie Pz, rozliczenie zakupu, odchylenia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego