KWALIFIKACJA EKA4 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 15.
Hurtownia zakupiła towar po cenie brutto 1 033,20 zł (w tym podatek VAT 23%), a sprzedaje go po cenie netto 1092,00 zł. Marża hurtowa liczona od ceny zakupu netto wynosi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw wyznacz cenę zakupu netto: 1 033,20 zł ÷ 1,23 = 840,00 zł. Zysk (narzut kwotowy): 1 092,00 zł − 840,00 zł = 252,00 zł. Marża liczona od zakupu netto: 252,00 ÷ 840,00 = 0,30, czyli 30%.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano cenę zakupu brutto oraz cenę sprzedaży netto. Aby policzyć "marżę hurtową liczoną od ceny zakupu netto" (czyli narzut procentowy od kosztu zakupu netto), trzeba sprowadzić dane do porównywalnej podstawy: obu wartości netto.

1) Obliczenie ceny zakupu netto
Skoro cena zakupu brutto zawiera VAT 23%, to:
brutto = netto × 1,23
Zatem:
netto = brutto ÷ 1,23
1 033,20 zł ÷ 1,23 = 840,00 zł.

2) Obliczenie narzutu kwotowego
Sprzedaż netto: 1 092,00 zł.
Różnica (zysk na jednostce w ujęciu netto): 1 092,00 zł − 840,00 zł = 252,00 zł.

3) Marża/narzut liczony od ceny zakupu netto
Podstawa to cena zakupu netto (840,00 zł), więc:
narzut% = (zysk ÷ cena zakupu netto) × 100%
(252,00 ÷ 840,00) × 100% = 0,30 × 100% = 30%.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • 25% może wynikać z przypadkowego przyjęcia innej podstawy (np. błędnego przeliczenia brutto na netto lub zaokrągleń) albo z pomylenia pojęć przy obliczeniach.
  • 23% to stawka VAT z treści. Częstym błędem jest mechaniczne uznanie, że skoro występuje 23%, to jest to szukany procent. VAT nie jest jednak marżą.
  • 53% może pojawić się, gdy ktoś wykona nieprawidłowe działania na kwocie brutto i netto albo zastosuje niewłaściwy wzór (np. miesza brutto z netto, wybiera złą podstawę procentu).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdzaj, od jakiej podstawy liczony jest procent (od zakupu czy od sprzedaży) oraz czy porównujesz wartości w tej samej "konwencji" (netto z netto, brutto z brutto). To najczęstsze źródło pomyłek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Cenę netto wyznaczasz przez podzielenie ceny brutto przez 1 + stawka VAT. Dla 23% będzie to dzielenie przez 1,23. Przykład: 1 033,20 ÷ 1,23 = 840,00 zł netto. To podstawowa operacja w kalkulacji handlowej.
Bo 23% VAT jest liczone od ceny netto, a nie od brutto. Odejmowanie 23% od brutto daje zaniżony wynik. Poprawny "ruch wstecz" to dzielenie brutto przez 1,23. Ta różnica wynika z konstrukcji podatku i definicji brutto = netto + VAT.
To informacja o podstawie procentu: porównujesz zysk (różnicę między sprzedażą netto a zakupem netto) do ceny zakupu netto. W praktyce jest to narzut procentowy na koszt zakupu. Kluczowe jest, by nie mylić tego z marżą liczona od ceny sprzedaży.
Krok 1: sprowadź dane do netto (jeśli zakup jest brutto, podziel przez 1,23).
Krok 2: policz zysk netto = sprzedaż netto − zakup netto.
Krok 3: narzut% = (zysk ÷ zakup netto) × 100%. To schemat najczęściej wymagany na egzaminie.
Narzut liczysz od ceny zakupu: (zysk ÷ zakup) × 100%. Marżę (w sensie handlowym) często liczy się od ceny sprzedaży: (zysk ÷ sprzedaż) × 100%. Na egzaminie zawsze czytaj, od jakiej podstawy ma być liczony procent, bo wyniki są różne.
Nie. Najpierw trzeba ujednolicić poziom cen. Jeśli jedna wartość jest brutto, a druga netto, to nie są bezpośrednio porównywalne. Do obliczania marży/narzutu w zadaniach handlowych zwykle używa się kwot netto, a VAT traktuje się jako osobny element rozliczeń.
Bo 23% to liczba wyróżniona w treści (stawka VAT), więc działa "heurystyka pierwszego skojarzenia": mózg wybiera znaną wartość zamiast liczyć. Tymczasem pytanie dotyczy marży/narzutu, a nie podatku. Bez przeliczenia brutto→netto i wyliczenia różnicy nie da się uzyskać poprawnego wyniku.
Zapisz sobie wzór z mianownikiem przed liczeniem: "od zakupu" → dzielę przez zakup, "od sprzedaży" → dzielę przez sprzedaż. To prosty nawyk, który ogranicza pomyłki. W arkuszach egzaminacyjnych to najczęstszy problem w zadaniach z marżą.
W rozliczeniach między firmami i w kalkulacjach opłacalności (marża, narzut, koszty) najczęściej używa się netto. Brutto jest kluczowe przy kwocie do zapłaty i prezentacji cen dla konsumenta. Na egzaminie zwracaj uwagę, czy pytanie dotyczy podatku czy wyniku handlowego.
Najbezpieczniej prowadzić obliczenia na pełnych wartościach, a zaokrąglać dopiero na końcu do 2 miejsc po przecinku (kwoty) lub do pełnych procentów, jeśli odpowiedzi są w procentach całkowitych. Przedwczesne zaokrąglenia (np. po przeliczeniu netto) mogą przesunąć wynik i dać inną odpowiedź.
info

Około 46% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Najpierw wyznacz cenę zakupu netto: 1 033,20 zł ÷ 1,23 = 840,00 zł. Zysk (narzut kwotowy): 1 092,00 zł − 840,00 zł = 252,00 zł. Marża liczona od zakupu netto: 252,00 ÷ 840,00 = 0,30, czyli 30%."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Podatek_od_towar%C3%B3w_i_us%C5%82ug - dostęp 2026-03-01
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Mar%C5%BCa - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Podręczniki do podstaw rachunkowości i kalkulacji handlowej (działy: VAT, ceny, marża/narzut)
  • Zbiory zadań z rachunku procentowego w ekonomii (netto/brutto, marża, narzut)
  • Materiały szkolne/notes z lekcji: wzory na przeliczenia VAT oraz narzut od ceny zakupu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego