Metoda średniej ważonej służy do wyznaczenia jednej ceny jednostkowej dla towaru, gdy w danym okresie występuje kilka dostaw po różnych cenach. "Ważona" oznacza, że każda cena wpływa na wynik proporcjonalnie do ilości zakupionej w tej cenie.
Aby obliczyć średnią cenę 1 kg jabłek przyjętych do magazynu w maju, należy wykonać kroki:
- Dla każdego dowodu PZ odczytać z tabeli ilość (kg) i cenę za 1 kg.
- Policzyć wartość każdej dostawy: ilość × cena.
- Zsumować wszystkie wartości z maja: Σ(ilość × cena).
- Zsumować wszystkie ilości (kg) z maja: Σ(ilość).
- Obliczyć cenę średnią: Σ(ilość × cena) / Σ(ilość) i zaokrąglić do groszy.
Odpowiedź "2,98 zł" jest poprawna, bo odpowiada wynikowi tego ilorazu (łączna wartość przyjęć podzielona przez łączną liczbę kilogramów).
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?
- "2,75 zł" często wynika z policzenia średniej arytmetycznej cen lub z pominięcia części dostaw (zaniżenie wyniku).
- "3,04 zł" może być skutkiem błędu w sumowaniu wartości albo użycia niewłaściwej sumy kilogramów w mianowniku (np. nieuwzględnienie jednej pozycji).
- "3,33 zł" bywa efektem wzięcia najwyższej ceny z tabeli albo nadmiernego wpływu jednej dostawy wskutek błędu rachunkowego (np. podzielenie przez zbyt małą łączną ilość).
Wskazówka egzaminacyjna: nie zaokrąglaj pośrednich wartości każdej dostawy, jeśli nie jest to wymagane w poleceniu; bezpieczniej jest sumować z większą dokładnością i zaokrąglić dopiero wynik końcowy do 2 miejsc po przecinku.
