KWALIFIKACJA TWO7 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 15.
Ile będzie wynosił zapas wody pod stępką statku o zanurzeniu 5 metrów, gdy głębokość w porcie odczytana z mapy wynosi 10 metrów, a pływ kwadraturowy osiągnie największą wysokość?
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi średnich zakresów pływów morskich.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zapas wody pod stępką (UKC) liczy się jako:
UKC = (głębokość z mapy + wysokość pływu) − zanurzenie.
Dla pływu kwadraturowego (Neaps) z tabeli przyjmujemy 4,6 m, więc: (10 + 4,6) − 5 = 9,6 m. Pozostałe wyniki wynikają z użycia Springs lub pominięcia zanurzenia.

Pełne wyjaśnienie:

Zapas wody pod stępką (UKC, Under Keel Clearance) to różnica między aktualną głębokością wody a zanurzeniem statku. W praktyce nawigacyjnej UKC jest podstawowym parametrem bezpieczeństwa przy wejściu do portu, przejściu po torze wodnym i manewrach na ograniczonych akwenach.

Wzór używany w zadaniu:
UKC = (głębokość z mapy + wysokość pływu) − zanurzenie.

W zadaniu głębokość z mapy wynosi 10 m, a zanurzenie statku 5 m. Trzeba jeszcze dobrać właściwą wysokość pływu. Ponieważ mowa o pływie kwadraturowym, należy użyć wartości Neaps z tabeli (4,6 m). Następnie wykonujemy rachunek:

  • 10 m + 4,6 m = 14,6 m (aktualna głębokość w czasie wskazanego pływu)
  • 14,6 m − 5 m = 9,6 m (zapas wody pod stępką)

Dlatego odpowiedź "9,6 m" jest poprawna.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • "11,6 m" to typowy skutek podstawienia niewłaściwego rodzaju pływu (wartości Springs zamiast Neaps) i wykonania poprawnego odejmowania. Błąd dotyczy doboru danych, nie rachunku.
  • "14,6 m" odpowiada samej sumie głębokości mapowej i pływu (10 + 4,6). To jest głębokość wody, a nie zapas pod stępką, bo nie odjęto zanurzenia.
  • "6,6 m" jest niespójne z danymi zadania: może wynikać z mechanicznego przepisania wartości z wiersza Springs w tabeli albo z błędnego utożsamienia "zapas" z "zakresem pływu". UKC musi uwzględniać także głębokość mapową i zanurzenie.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj wzór z trzema składnikami i dopiero potem podstawiaj liczby. To minimalizuje ryzyko pominięcia zanurzenia oraz mylenia Neaps/Springs.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
UKC (Under Keel Clearance) to odległość między najniższym punktem stępki a dnem, wynikająca z różnicy między aktualną głębokością wody a zanurzeniem statku. W obliczeniach portowych często przyjmuje się: UKC = (głębokość z mapy + pływ) − zanurzenie.
Stosuj stały schemat: UKC = (Hmap + Hpływu) − T, gdzie Hmap to głębokość z mapy, Hpływu to wysokość pływu, a T to zanurzenie. Najpierw dodaj głębokość i pływ (daje aktualną głębokość), potem odejmij zanurzenie (daje zapas).
Pływ kwadraturowy to Neaps, czyli pływ o mniejszym zakresie niż syzygijny. Jeśli zadanie mówi o pływie kwadraturowym, dane należy brać z wiersza "Neaps" w tabeli. Użycie "Springs" zmienia wynik i prowadzi do błędnego UKC.
Nie. "Największa wysokość pływu kwadraturowego" oznacza maksimum w obrębie pływów kwadraturowych (Neaps), a nie pływy syzygijne (Springs). Springs mają większy zakres i zwykle większe wartości, ale to inna sytuacja astronomiczna (nów/pełnia).
To głębokość mapowa podana na mapie, odnoszona do przyjętego poziomu odniesienia dla pływów. W praktyce, aby dostać "ile jest wody teraz", do głębokości mapowej dodaje się bieżącą wysokość pływu. Dopiero potem porównuje się to z zanurzeniem statku.
Najczęściej: (1) wybranie złej wartości pływu (Neaps vs Springs), (2) policzenie tylko 10 + 4,6 i uznanie tego za UKC, (3) odjęcie w złej kolejności lub pominięcie zanurzenia. Pomaga zapis wzoru przed podstawieniem liczb.
Bo UKC nie jest "ile jest wody w porcie", tylko ile zostaje pod statkiem. Nawet jeśli wody jest 14,6 m, statek zajmuje 5 m tej głębokości swoim zanurzeniem. Różnica (14,6 − 5) to wolna przestrzeń do dna, czyli zapas pod stępką.
Są kluczowe przy podejściu po torze wodnym, w basenach portowych i na płyciznach, zwłaszcza gdy statek ma duże zanurzenie. UKC warto analizować przed manewrem i w trakcie wachty, bo wpływają na niego pływ, błąd odczytu, warunki meteorologiczne i zachowanie statku w ruchu.
W prostych tabelach "mean ranges" zwykle są dwa wiersze: "Springs" (pływy syzygijne, większe wartości) oraz "Neaps" (pływy kwadraturowe, mniejsze wartości). W zadaniu czytaj polecenie: jeśli jest "kwadraturowy", wybierasz "Neaps".
W zadaniach rachunkowych często tak, ale w praktyce UKC zależy też m.in. od przegłębienia (squat), falowania, zmian ciśnienia i rodzaju dna. Na egzaminie zwykle liczy się UKC z danych: głębokość mapowa, pływ i zanurzenie, bo to podstawowy i jednoznaczny model obliczeń.
info

Statystycznie 48% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Zapas wody pod stępką (UKC) liczy się jako:UKC = (głębokość z mapy + wysokość pływu) − zanurzenie.Dla pływu kwadraturowego (Neaps) z tabeli przyjmujemy 4,6 m, więc: (10 + 4,6) − 5 = 9,6 m."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty szkolne z nawigacji morskiej: pływy oraz obliczenia UKC
  • Ćwiczenia rachunkowe z planowania wejścia do portu (głębokość mapowa + pływ − zanurzenie)
  • Materiały z hydrografii i oznaczeń na mapach morskich dotyczące poziomów odniesienia głębokości

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego