KWALIFIKACJA SPC6 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 15.
Ile cm3 podpuszczki należy użyć do koagulacji 2 000 dm3 mleka serowarskiego, jeżeli moc podpuszczki wynosi 1:100 000?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Moc 1:100 000 oznacza, że 1 cm3 podpuszczki wystarcza na 100 000 cm3 mleka. Najpierw przelicz 2 000 dm3 na cm3: 2 000 × 1 000 = 2 000 000 cm3. Następnie podziel przez 100 000: 2 000 000 / 100 000 = 20 cm3.

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie sprawdza, czy umiesz zinterpretować moc podpuszczki podaną jako stosunek oraz czy poprawnie wykonasz przeliczenie jednostek objętości.

1) Interpretacja zapisu 1:100 000
W praktyce rachunkowej taki zapis traktuje się jako informację: 1 jednostka objętości podpuszczki powoduje koagulację 100 000 jednostek objętości mleka (w tych samych jednostkach objętości, np. cm3).

2) Przeliczenie objętości mleka
Podano 2 000 dm3 mleka. Ponieważ odpowiedzi są w cm3, zamieniamy dm3 na cm3.
1 dm3 = 1 000 cm3, więc:
2 000 dm3 = 2 000 × 1 000 = 2 000 000 cm3.

3) Obliczenie potrzebnej ilości podpuszczki
Skoro 1 cm3 podpuszczki przypada na 100 000 cm3 mleka, to dla 2 000 000 cm3 mleka ilość podpuszczki wynosi:
2 000 000 / 100 000 = 20 cm3.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 50 cm3 – sugeruje błąd w proporcji albo pominięcie znaczenia "100 000" i dobranie wartości "na oko".
  • 200 cm3 – często wynika z błędu jednostek (np. potraktowania 2 000 dm3 jak 200 000 cm3 zamiast 2 000 000 cm3) lub z przesunięcia przecinka o jedno miejsce.
  • 500 cm3 – typowy efekt odwrócenia proporcji lub wielokrotnego błędu rzędu wielkości; taka dawka byłaby nieuzasadniona w rachunku wynikającym z 1:100 000.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze doprowadź objętości do tych samych jednostek i dopiero wtedy stosuj proporcję. Przy zadaniach z "mocą" 1:x najczęstszy błąd to pominięcie konwersji dm3 → cm3.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza proporcję, że 1 cm3 podpuszczki (lub inna 1 jednostka objętości) wystarcza na 100 000 cm3 mleka, jeśli liczysz w tych samych jednostkach. W praktyce najpierw ujednolica się jednostki (np. wszystko w cm3), a potem dzieli objętość mleka przez 100 000.
Użyj stałej zależności jednostek: 1 dm3 = 1000 cm3. Czyli objętość w dm3 mnożysz przez 1000. To krok kluczowy, bo dawki podpuszczki w testach często są podane w cm3, a mleko w dm3.
Bo 2 000 dm3 to 2 000 000 cm3. Przy mocy 1:100 000 liczymy: 2 000 000 / 100 000 = 20. Wynik jest w cm3, ponieważ taką jednostkę przyjęto dla dawki podpuszczki w odpowiedziach.
Najczęstsze pomyłki to: pominięcie przeliczenia dm3 na cm3, przesunięcie przecinka (błąd rzędu wielkości) oraz odwrócenie proporcji 1:100 000. Warto zawsze zapisać krótko: "1 cm3 na 100 000 cm3 mleka" i dopiero liczyć.
Tak, ale tylko gdy konsekwentnie używasz tych samych jednostek po obu stronach proporcji. Jeśli moc podpuszczki interpretujesz jako 1 jednostka na 100 000 jednostek, możesz liczyć w dm3, a na końcu zamienić wynik na cm3. W testach zwykle najbezpieczniej ujednolicić wszystko do cm3.
Porównaj objętości: 2 000 dm3 to 2 miliony cm3. Dzielisz przez 100 000, więc wynik musi być kilkadziesiąt cm3, a nie setki czy tysiące. Taka szybka kontrola pozwala odrzucić wyniki typu 200–500 cm3, jeśli nie wynikają z rachunku.
Koagulacja to proces tworzenia skrzepu (krzepliny) z białek mleka. Podpuszczka zawiera enzymy, które inicjują krzepnięcie, co jest podstawą produkcji wielu serów. W zadaniach egzaminacyjnych dawkę wyznacza się z objętości mleka i mocy/aktywności podpuszczki.
Dawkę koryguje się m.in. gdy zmienia się temperatura koagulacji, kwasowość mleka, zawartość białka lub gdy obserwuje się zbyt szybkie albo zbyt wolne krzepnięcie. W zadaniach rachunkowych egzamin zwykle upraszcza sytuację do obliczenia z samej objętości i podanej mocy, bez korekt procesowych.
W praktyce i na egzaminach spotkasz głównie: dm3 (litry) dla ilości mleka oraz cm3 (mililitry) dla dodatków technologicznych, takich jak podpuszczka. Dlatego typowym krokiem jest konwersja: dm3 → cm3 poprzez mnożenie przez 1000.
Ćwicz schemat: ujednolić jednostki → zapisać proporcję → policzyć → sprawdzić rząd wielkości. Przygotuj sobie listę konwersji (dm3, cm3, l, ml) i rozwiązuj krótkie zadania na dawkowanie dodatków (podpuszczka, kultury, CaCl2) w różnych objętościach mleka.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Moc 1:100 000 oznacza, że 1 cm3 podpuszczki wystarcza na 100 000 cm3 mleka."

Źródła:

  • Wikipedia: "Decymetr sześcienny" (informacja o 1 dm³ = 1000 cm³) — https://pl.wikipedia.org/wiki/Decymetr_sze%C5%9Bcienny (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia: "Centymetr sześcienny" (zależności jednostek objętości) — https://pl.wikipedia.org/wiki/Centymetr_sze%C5%9Bcienny (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia: "Podpuszczka" (kontekst zastosowania w koagulacji mleka) — https://pl.wikipedia.org/wiki/Podpuszczka (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii mleczarstwa/serowarstwa (dział: koagulacja podpuszczkowa)
  • Materiały producentów podpuszczek (karty charakterystyki, instrukcje dozowania i interpretacja "mocy")
  • Zadania rachunkowe z przeliczeń jednostek i proporcji w technologii żywności

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego