KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 9.
Ile form drukowych należy naświetlić do wykonania w technice offsetowej 20 000 dwustronnych, wielobarwnych (CMYK) zaproszeń z elementami lakierowanymi wybiórczo po obu stronach?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Druk dwustronny CMYK oznacza 4 kolory na awers i 4 na rewers, czyli łącznie 8 form (po jednej na każdy kolor i stronę). Lakier wybiórczy po obu stronach wymaga dodatkowej formy na każdą stronę, czyli +2. Razem daje to 10 form do naświetlenia.

Pełne wyjaśnienie:

W druku offsetowym każda farba drukowa wymaga osobnej formy (płyty) dla danej strony arkusza. Jeżeli zaproszenie jest wielobarwne w CMYK, oznacza to cztery farby procesowe: cyjan, magenta, żółty i czarny. Dla druku dwustronnego (zadruk awersu i rewersu) komplet czterech form trzeba przygotować osobno dla każdej strony.

Dlatego dla samego zadruku CMYK liczba form wynosi:
4 formy (CMYK) × 2 strony = 8 form.

Dodatkowo w treści zadania występuje lakier wybiórczy po obu stronach. W praktyce produkcyjnej lakier wybiórczy jest traktowany jako osobna "warstwa" technologiczna, przygotowywana jako oddzielna separacja techniczna, a do jego nanoszenia zwykle potrzebna jest oddzielna forma. Skoro lakier ma być na awersie i na rewersie, przyjmuje się:
1 forma lakieru na awers + 1 forma lakieru na rewers = 2 formy.

Sumując zatem formy dla farb procesowych i dla lakieru:
8 + 2 = 10 form.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "6 form." – to wynik typowy dla sytuacji, gdy ktoś mylnie liczy CMYK jako 4 i dodaje tylko jedną stronę lub błędnie zakłada wspólne formy dla obu stron. W offsecie formy są zależne od strony, więc nie "dzielą się" między awers i rewers.
  • "8 form." – poprawnie uwzględnia druk CMYK 4/4, ale pomija fakt, że lakier wybiórczy wymaga dodatkowej formy (i to na każdą stronę, jeśli występuje po obu stronach).
  • "4 formy." – to liczba dla jednostronnego CMYK (4/0) bez żadnych uszlachetnień. Nie odpowiada opisowi: "dwustronne" oraz "lakier wybiórczy po obu stronach".

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach o liczbę form ignoruj nakład (np. 20 000 szt.) – wpływa na czas i zużycie, ale nie na liczbę płyt. Zawsze wypisz warstwy technologiczne: kolory na stronę oraz dodatkowe procesy (lakier, lakier UV, farby specjalne).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Forma drukowa (płyta) przenosi obraz jednej separacji na podłoże. W offsecie każda farba i każda strona pracy wymagają osobnej formy, bo na maszynie pracują oddzielne zespoły farbowe i osobne komplety płyt dla awersu i rewersu.
CMYK to 4 separacje. Druk dwustronny oznacza 4 separacje na awers i 4 na rewers, więc liczbę form liczysz jako: 4 × 2 = 8. To baza, do której dopiero dodajesz ewentualne formy dla lakieru lub farb specjalnych.
Nakład wpływa na czas produkcji, zużycie materiałów eksploatacyjnych i koszty druku, ale nie na liczbę separacji. Formy zależą od liczby kolorów/warstw i od tego, czy druk jest jednostronny czy dwustronny, a nie od tego, ile egzemplarzy wykonujesz.
Lakier wybiórczy to uszlachetnienie nakładane tylko na wybrane elementy projektu (np. logo). Technologicznie traktuje się go jak dodatkową warstwę wymagającą osobnej separacji. Jeśli lakier jest na obu stronach, zwykle potrzebujesz osobnej formy dla każdej strony.
Gdy lakier jest nanoszony w sposób selektywny na maszynie lub w osobnym przebiegu i wymaga precyzyjnego odwzorowania miejsc lakierowania. Wtedy przygotowuje się osobną separację techniczną (warstwę lakieru), a w offsecie przekłada się to na dodatkową formę.
Najczęściej pomija się dodatkowe warstwy (np. lakier, farba specjalna) albo zapomina, że dwustronność oznacza osobne komplety form dla awersu i rewersu. Częsty błąd to też "wciąganie" nakładu do obliczeń, mimo że nie ma on znaczenia dla liczby płyt.
Zwykle tworzy się osobną warstwę/obiekt jako separację techniczną (często typu spot) opisującą obszary lakierowania. Na etapie prepress ta separacja jest wykorzystywana do wykonania osobnej formy, aby lakier trafił dokładnie w zaprojektowane miejsca.
W typowym ujęciu egzaminacyjnym: tak, bo lakier to osobna warstwa i dla awersu oraz rewersu przygotowuje się oddzielną formę. W praktyce liczba elementów procesu może zależeć od parku maszynowego i sposobu lakierowania, ale w zadaniach liczy się standardowe założenie technologiczne.
Patrz na zapis zadruku: 4/0 to 4 formy (tylko jedna strona), 4/1 to 5 form (druga strona jednym kolorem), a 4/4 to 8 form (pełny CMYK po obu stronach). Potem dodajesz formy dla lakieru lub innych warstw.
Zrób listę warstw: (1) liczba kolorów na awers, (2) liczba kolorów na rewers, (3) dodatkowe uszlachetnienia osobno dla każdej strony. Następnie zsumuj. Ta metoda ogranicza pominięcia i pomaga uniknąć liczenia "na skróty".
info

Około 49% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Druk dwustronny CMYK oznacza 4 kolory na awers i 4 na rewers, czyli łącznie 8 form (po jednej na każdy kolor i stronę)."

Materiały:

  • Materiały szkolne z technologii druku offsetowego (separacje, formy, proces CTP)
  • Instrukcje/poradniki DTP dotyczące przygotowania warstwy lakieru wybiórczego (spot/techniczna separacja)
  • Notatki z kalkulacji poligraficznej: schemat liczenia form dla 1/0, 4/0, 4/4 oraz z dodatkowymi zespołami (lakier)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego