KWALIFIKACJA HGT12 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 9.
Ile miodu zastąpi spożycie 20 g cukru, jeżeli zgodnie z tabelami zamienności 125 g miodu zastępuje 100 g cukru?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Z treści wynika proporcja: 125 g miodu odpowiada 100 g cukru. Najpierw wyznacz współczynnik: 125/100 = 1,25, czyli na 1 g cukru potrzeba 1,25 g miodu. Dla 20 g cukru: 20 × 1,25 = 25 g miodu. Pozostałe wyniki nie spełniają tej proporcji.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano jednoznaczny przelicznik z tabel zamienności: 125 g miodu zastępuje 100 g cukru. To oznacza, że aby uzyskać słodycz odpowiadającą danej masie cukru, trzeba użyć miodu zgodnie z tą proporcją.

Krok 1: wyznaczenie współczynnika
Skoro 125 g miodu odpowiada 100 g cukru, to na 1 g cukru przypada:
125/100 = 1,25 g miodu.

Krok 2: przeliczenie dla 20 g cukru
Mnożymy masę cukru przez współczynnik:
20 g × 1,25 = 25 g.
Zatem właściwą ilością jest 25 g miodu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 16 g to typowy skutek odwrócenia proporcji (użycia 100/125 zamiast 125/100). Taki wynik nie zgadza się z informacją z zadania.
  • 50 g jest dwukrotnie większe od poprawnego wyniku; nie wynika ani z proporcji, ani z prostego przeliczenia na 20 g cukru.
  • 62,5 g sugeruje błędne operacje (np. nieuzasadnione skalowanie lub pomylenie, co zastępuje co). Dla 20 g cukru taka ilość miodu byłaby niezgodna z podanym przelicznikiem.

Wskazówka egzaminacyjna: przy zadaniach z zamiennością zawsze sprawdź sens wyniku: jeśli używasz współczynnika 1,25, to dla 20 g wynik musi być większy niż 20 g i proporcjonalny do tej wartości. Najpewniejsza metoda to zapis proporcji lub obliczenie współczynnika i przemnożenie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najprościej wyznacz współczynnik: podziel masę miodu przez masę cukru (tu 125/100 = 1,25). Następnie pomnóż ilość cukru z zadania przez 1,25. To daje masę miodu, która odpowiada tej słodyczy według tabel zamienności.
Bo w treści podano przelicznik 125 g miodu na 100 g cukru, czyli na 1 g cukru przypada 1,25 g miodu. Gdy mnożysz 20 g przez 1,25, wynik musi być większy od 20 g. To kontrola sensu obliczeń.
Oznacza tabelaryczny przelicznik używany przy modyfikacji receptur: taka ilość miodu ma dać efekt słodzenia porównywalny do wskazanej ilości cukru. To nie jest przepis, tylko wskazówka do przeliczeń gramatury składników.
Najczęściej odwraca się proporcję (liczy 100/125 zamiast 125/100), co daje zbyt mały wynik. Drugi błąd to liczenie "na oko" bez współczynnika. Pomaga zapisanie proporcji i krótka kontrola sensu: czy wynik rośnie/maleje właściwie.
Nie. Nawet jeśli zamienność słodyczy da się przeliczyć współczynnikiem, miód wnosi dodatkową wilgoć i ma inną strukturę niż cukier. W praktyce kucharskiej często trzeba korygować także płyny lub czas obróbki, aby utrzymać konsystencję.
Stosuje się je, gdy trzeba zmodyfikować recepturę (np. z powodów dietetycznych, braku surowca lub zmiany profilu smakowego), ale zachować podobny efekt. Tabele pomagają szybko przeliczyć gramaturę, aby danie miało zbliżoną słodycz i smak.
Oceń kierunek zmiany: skoro 100 g cukru odpowiada 125 g miodu, to miodu "na tę samą słodycz" ma być o 25% więcej. Dla 20 g cukru przybliżenie to 20 g + 25% z 20 g (5 g) = 25 g.
Bo powstaje po odwróceniu proporcji: 100/125 × 20 = 16. To typowy błąd techniczny, gdy ktoś automatycznie dzieli "bo chce mniej". Jednak zadanie podaje jasno relację 125 do 100, więc właściwy mnożnik to 125/100.
Zapisz: 125 g miodu ↔ 100 g cukru, a następnie X g miodu ↔ 20 g cukru. Rozwiązujesz proporcję: X = (125 × 20) / 100. Taki zapis zmniejsza ryzyko odwrócenia ułamka i ułatwia kontrolę rachunku.
Często spotyka się syropy, melasę lub słodziki o innej intensywności słodzenia. Każdy z nich wymaga przeliczeń (zwykle z tabel lub kart produktu), bo różnią się słodyczą, zawartością wody i wpływem na teksturę. Zasada jest ta sama: pracuj na współczynniku.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 67% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Z treści wynika proporcja: 125 g miodu odpowiada 100 g cukru."

Materiały:

  • Podstawy matematyki w gastronomii: proporcje i przeliczenia receptur
  • Podręczniki/opracowania z technologii gastronomicznej dotyczące modyfikacji receptur i zamienników składników
  • Ćwiczenia rachunkowe z przeliczania gramatury (tabele zamienności i współczynniki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego