KWALIFIKACJA HGT11 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 29.
Ile sztuk litrowych kartonów koncentratu soku pomarańczowego należy zaplanować do sporządzenia napojów na przyjęcie koktajlowe organizowane dla 120 osób, jeżeli do otrzymania jednej porcji napoju należy użyć 125 ml koncentratu soku?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć liczbę kartonów 1 l, najpierw wyznacza się łączną ilość koncentratu:
120 porcji × 125 ml = 15000 ml. Następnie przelicza się mililitry na litry: 15000 ml = 15 l. Skoro jeden karton ma 1 litr, potrzeba 15 sztuk kartonów.

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie dotyczy typowej kalkulacji gastronomicznej: ile surowca (koncentratu) trzeba zabezpieczyć, aby przygotować napoje dla określonej liczby gości.

Krok 1: policz łączną ilość koncentratu w mililitrach.
Na jedną porcję napoju potrzeba 125 ml koncentratu. Dla 120 osób (czyli 120 porcji) zużycie wyniesie:
120 × 125 ml = 15000 ml.

Krok 2: przelicz mililitry na litry.
W gastronomii przy planowaniu zapasów często pracuje się na litrach i opakowaniach jednostkowych. Ponieważ 1000 ml = 1 l, to:
15000 ml ÷ 1000 = 15 l.

Krok 3: zamień litry na liczbę kartonów.
Jeśli karton ma pojemność 1 litra, to 15 litrów odpowiada 15 kartonom, czyli poprawna jest odpowiedź "15 szt.".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "10 szt." oznaczałoby tylko 10 l (10000 ml), czyli zabrakłoby 5000 ml koncentratu (40 porcji po 125 ml).
  • "20 szt." i "25 szt." zawyżają zapotrzebowanie. Taki błąd zwykle wynika z pomyłki w mnożeniu lub z nieprawidłowego przeliczania jednostek (np. traktowania 125 ml jak 0,125 l, ale potem błędnego zaokrąglania).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj jednostki przy każdym działaniu (ml, l). To najprostszy sposób, aby uniknąć pomyłek w przeliczeniach i wybrać właściwą liczbę opakowań.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Aby przeliczyć mililitry na litry, dzielisz przez 1000, bo 1000 ml = 1 l. Dla 125 ml: 125 ÷ 1000 = 0,125 l. Tę wartość możesz potem mnożyć przez liczbę porcji, aby uzyskać łączną ilość w litrach.
Najpierw przyjmij, że 120 osób = 120 porcji. Następnie pomnóż normę na porcję przez liczbę porcji: 120 × 125 ml = 15000 ml. Na końcu przelicz na litry: 15000 ml = 15 l, co odpowiada 15 kartonom po 1 l.
Bo najczęstsze błędy wynikają z pomylenia skali: 1 litr to 1000 ml, a nie 100 ml. Jeśli nie zapisujesz jednostek przy obliczeniach, łatwo otrzymać wynik 10 razy większy lub mniejszy i wybrać błędną liczbę opakowań.
To opakowanie jednostkowe o pojemności 1 litra. W kalkulacji traktujesz je jako "1 sztukę" surowca o objętości 1 l. Gdy obliczysz, że potrzebujesz np. 15 l, przy kartonach litrowych planujesz 15 sztuk.
Gdy wynik wychodzi niecałkowity, np. 15,2 l przy kartonach 1 l. Wtedy nie da się zamówić 0,2 kartonu, więc planujesz 16 sztuk (zaokrąglenie w górę). W tym zadaniu wynik jest całkowity, więc zaokrąglanie nie zmienia rezultatu.
Najczęściej: pomylenie ml z l, błędne mnożenie (np. 120 × 125), pominięcie przeliczenia na litry oraz nieuwzględnienie, że opakowania są pełnosztukowe. Pomaga zapis: liczba porcji × ml/porcję = ml łącznie, potem ÷1000 = litry.
W zadaniach egzaminacyjnych zwykle przyjmuje się uproszczenie: 1 osoba = 1 porcja, jeśli nie podano inaczej. W praktyce bywa różnie (część gości pije więcej, część mniej), ale na egzaminie decydują dane z treści i proste przeliczenie zgodne z normą na porcję.
Bo są "okrągłe" i mogą pasować do intuicji "lepiej mieć zapas". Jednak egzamin sprawdza obliczenia, a nie ostrożność zakupową. Jeśli policzysz 15000 ml i przeliczysz na 15 l, zobaczysz, że większe liczby wynikają z błędu w mnożeniu lub w konwersji jednostek.
Możesz oszacować: 125 ml to 1/8 litra. Dla 120 osób: 120 × 1/8 l = 15 l (bo 120/8 = 15). Taka kontrola "na oko" pozwala wychwycić wyniki typu 10 l lub 25 l jako podejrzane.
Tak samo planuje się m.in. soki, syropy barmańskie, mleko do kawy, śmietankę, wodę, lód czy mieszanki do drinków bezalkoholowych: liczba porcji × norma na porcję, potem przeliczenie na litry/kilogramy i zamiana na opakowania jednostkowe zgodne z magazynem.
info

Około 59% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Aby obliczyć liczbę kartonów 1 l, najpierw wyznacza się łączną ilość koncentratu:120 porcji × 125 ml = 15000 ml."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Litr" – definicja i zależność jednostek objętości, https://pl.wikipedia.org/wiki/Litr (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL): "Mililitr" – relacja do litra, https://pl.wikipedia.org/wiki/Mililitr (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Tablice/przeliczniki jednostek objętości stosowane w gastronomii (ml–l)
  • Materiały dydaktyczne z kalkulacji gastronomicznej (porcjowanie, normy surowcowe)
  • Zestawy zadań rachunkowych z organizacji przyjęć i bankietów (napoje, surowce, straty)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego