KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 27.
Ile w przybliżeniu wynosi koszt papieru niezbędnego do wydrukowania 1 000 plakatów formatu 707 × 1000 mm na papierze o gramaturze 100 g/m2, jeżeli 1 kilogram tego papieru kosztuje 3,00 zł.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby policzyć koszt papieru, wyznacz pole jednego plakatu: 0,707 m × 1,000 m = 0,707 m2. Masa jednego arkusza przy 100 g/m2 to 0,707×100 g = 70,7 g. Dla 1000 sztuk: 70 700 g = 70,7 kg. Koszt: 70,7 kg × 3,00 zł/kg ≈ 212,10 zł, czyli w przybliżeniu 212,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba oszacować koszt papieru na 1000 plakatów, znając format, gramaturę i cenę za 1 kg. Kluczowe jest poprawne operowanie jednostkami.

1) Zamiana wymiarów na metry i pole arkusza
Format 707 × 1000 mm zamieniamy na metry: 707 mm = 0,707 m, a 1000 mm = 1,000 m.
Pole jednego plakatu: 0,707 m × 1,000 m = 0,707 m2.

2) Masa jednego plakatu z gramatury
Gramatura 100 g/m2 oznacza, że 1 m2 waży 100 g. Zatem masa jednego plakatu to: 0,707 m2 × 100 g/m2 = 70,7 g.

3) Masa 1000 plakatów
70,7 g × 1000 = 70 700 g. Po zamianie na kilogramy: 70 700 g ÷ 1000 = 70,7 kg.

4) Koszt papieru
Cena wynosi 3,00 zł za 1 kg, więc koszt: 70,7 kg × 3,00 zł/kg = 212,1 zł. Ponieważ pytanie mówi "w przybliżeniu", wynik zaokrąglamy do 212,00 zł.

Dlaczego pozostałe kwoty nie pasują?

  • 180,00 zł – odpowiadałoby mniejszej masie (ok. 60 kg), zwykle pojawia się po zaniżeniu pola lub pomyleniu 0,707 m2 z 0,6 m2.
  • 150,00 zł – wymagałoby jeszcze większego błędu (ok. 50 kg), często wynika z błędnej zamiany jednostek albo "ucięcia" wymiaru 707 mm do 0,5–0,6 m.
  • 240,00 zł – odpowiadałoby ok. 80 kg, co bywa skutkiem zawyżenia pola (np. potraktowania 707 mm jako 0,8 m) lub błędnego zaokrąglania w górę na wczesnym etapie.

Wskazówka egzaminacyjna: Najpierw policz masę 1 sztuki (zawsze z pola i gramatury), dopiero potem mnożysz przez nakład i przeliczasz na kg. To minimalizuje pomyłki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Masa wynika z zależności: masa = powierzchnia × gramatura. Najpierw policz pole arkusza w m2, a potem pomnóż przez gramaturę w g/m2. Otrzymasz masę w gramach, którą na końcu zamieniasz na kilogramy.
Gramatura 100 g/m2 oznacza, że 1 metr kwadratowy takiego papieru waży 100 g. Nie jest to masa jednej kartki, tylko masa odniesiona do pola 1 m2. Dzięki temu można łatwo liczyć masę dowolnego formatu.
Wymiary w milimetrach dzielisz przez 1000: 707 mm = 0,707 m, 1000 mm = 1,000 m. Dopiero wtedy liczysz pole: 0,707 × 1,000 = 0,707 m2. To częsty krok, na którym traci się punkty za błąd jednostek.
Bo gramatura jest podana w g/m2, czyli odnosi się do powierzchni. Bez pola nie da się przejść do masy. Gdy policzysz pole jednego arkusza, masz prostą drogę: pole → masa 1 sztuki → masa nakładu → koszt.
W realnej produkcji często dolicza się zapas na rozruch, odpady i uszkodzenia, ale takie zadania egzaminacyjne zwykle liczą teoretyczną ilość papieru "na czysto", jeśli nie podano inaczej. Gdy w treści nie ma odpadu, nie dodawaj go samodzielnie.
Najczęściej: liczenie pola w mm2 zamiast w m2, brak zamiany gramów na kilogramy przed mnożeniem przez cenę za 1 kg oraz zaokrąglanie masy pojedynczego arkusza zbyt wcześnie. Pomaga zapis kroków z jednostkami przy każdej liczbie.
Sprawdź orientacyjnie masę: 0,707 m2 przy 100 g/m2 to ok. 70 g na sztukę, czyli ok. 70 kg na 1000 sztuk. Przy 3 zł/kg to ok. 210 zł. Jeśli wychodzi dużo mniej lub dużo więcej, wróć do pola i przeliczeń g↔kg.
Musisz przeliczyć cenę ryzy na cenę za kg lub odwrotnie. Najpierw liczysz masę jednej ryzy (format × liczba arkuszy × gramatura), potem dzielisz cenę przez masę, aby uzyskać zł/kg. Dopiero wtedy liczysz koszt dla nakładu jak w standardowym schemacie.
Najczęściej pojawiają się formaty serii A i B (np. A4, A3, B1) oraz ich wymiary w mm. Warto znać ideę serii (połowienie/podwajanie pola) i umieć szybko przeliczyć mm na metry, bo to przyspiesza liczenie pola i masy papieru.
Ćwicz stały schemat: format → pole → masa → koszt oraz pilnuj jednostek. Rób krótką kontrolę wyniku "na oko" (czy masa i koszt są realistyczne). Pomaga też trening na różnych gramaturach i nakładach, aby unikać błędów skali.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 42% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Aby policzyć koszt papieru, wyznacz pole jednego plakatu: 0,707 m × 1,000 m = 0,707 m2."

Źródła:

  • ISO 216:2007, "Writing paper and certain classes of printed matter — Trimmed sizes — A and B series", definicja formatów serii B (m.in. 707×1000 mm jako B1)
  • ISO 536:2019, "Paper and board — Determination of grammage", definicja i sposób rozumienia gramatury (g/m²)

Materiały:

  • Tablice formatów papieru (seria A/B) używane w poligrafii
  • Materiały dydaktyczne o gramaturze i masie papieru (podstawy papiernictwa)
  • Zestawy zadań rachunkowych z kalkulacji poligraficznych (koszt materiału)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego