KWALIFIKACJA BUD18 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 16.
Ile wynosi głębokość studzienki kanalizacyjnej na załączonej mapie zasadniczej?
Ilustracja przedstawia fragment mapy zasadniczej, która jest używana w kontekście kwalifikacji zawodowej technika geodety.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Głębokość studzienki kanalizacyjnej na mapie zasadniczej wyznacza się jako różnicę między rzędną terenu (lub pokrywy) a rzędną dna/inwertu studzienki.
Po prawidłowym odczytaniu obu wartości z opisu przy symbolu studzienki otrzymuje się wynik 1,64 m, a pozostałe liczby to rzędne wysokościowe, nie głębokość.

Pełne wyjaśnienie:

Na mapie zasadniczej przy elementach uzbrojenia podziemnego (np. studzienkach kanalizacyjnych) często występują wartości wysokościowe opisujące poziom terenu/pokrywy oraz poziom dna przewodu (inwert) albo inne rzędne charakterystyczne.

Głębokość studzienki rozumie się jako różnicę wysokości pomiędzy poziomem odniesienia na powierzchni (najczęściej rzędną terenu lub pokrywy) a poziomem w studzience (np. rzędną dna/inwertu). Dlatego nie wybiera się po prostu "największej" liczby z opisu, tylko wykonuje obliczenie: głębokość = rzędna górna − rzędna dolna.

Odpowiedź "1,64 m" jest poprawna, bo odpowiada typowej wartości głębokości studzienki i wynika z różnicy dwóch odczytanych z mapy rzędnych przypisanych do tej samej studzienki.

Odpowiedzi "201,02 m" oraz "202,66 m" są w tym typie zadań charakterystyczne dla rzędnych wysokościowych (wartości bezwzględnych w metrach), a nie dla głębokości. Błąd polega na pomyleniu rzędnej (położenia w układzie wysokościowym) z głębokością (różnicą poziomów).

Odpowiedź "2,66 m" jest liczbą "z tej samej rodziny" co głębokość (kilka metrów), ale nie wynika z poprawnego zestawienia pary wartości opisujących tę studzienkę. Taki wybór zwykle wynika z odczytu niewłaściwej rzędnej (np. innego elementu uzbrojenia) albo pomylenia, która wartość dotyczy pokrywy, a która dna.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze identyfikuj dokładnie tę samą studzienkę (symbol + opis) i dopiero potem dobieraj dwie wartości do obliczenia różnicy. Jeśli wśród odpowiedzi są liczby około 200 m i liczby około 1–3 m, to te pierwsze zwykle są rzędnymi, a poprawny wynik głębokości powstaje przez ich odjęcie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To różnica wysokości między poziomem na powierzchni (np. rzędną terenu lub pokrywy studzienki) a poziomem w studzience (np. rzędną dna/inwertu). Nie jest to "rzędna" sama w sobie, tylko wynik odejmowania dwóch wartości odczytanych z opisu obiektu.
Najpierw odczytaj dwie właściwe wartości przypisane do tej samej studzienki: górną (teren/pokrywa) i dolną (dno/inwert). Następnie policz: głębokość = wartość górna − wartość dolna. Wynik podaj w metrach z dokładnością jak w zadaniu.
Liczby około 200 m to zwykle rzędne wysokościowe (wysokości bezwzględne w danym układzie odniesienia), a nie głębokość. Głębokość jest różnicą dwóch rzędnych, więc często wychodzi 1–5 m, mimo że same rzędne mają wartości około kilkuset metrów.
Zależy to od zastosowanej konwencji opisu na danej mapie, ale kluczowe jest, by wartości były przypisane do tego samego symbolu studzienki. W praktyce górna wartość odpowiada poziomowi powierzchni/pokrywy, a niższa wartość poziomowi dna/inwertu. Jeśli masz wątpliwość, sprawdź legendę/opis mapy.
Czasem tak, jeśli na mapie jest podana bezpośrednio jako "gł." lub w opisie jednoznacznie wskazano głębokość. W wielu zadaniach egzaminacyjnych trzeba jednak wykonać obliczenie z dwóch rzędnych. Dlatego zawsze sprawdź, czy w opisie jest gotowa głębokość, czy tylko wartości wysokościowe.
Najczęściej: wybór samej rzędnej (np. 201,02 m) zamiast różnicy, pomylenie studzienek i odjęcie wartości z dwóch różnych obiektów, odczyt nie tej liczby co trzeba (np. rzędnej przewodu zamiast dna studzienki) oraz pomyłki w zapisie dziesiętnym.
Jest potrzebna m.in. przy projektowaniu i inwentaryzacji uzbrojenia terenu, ocenie kolizji z innymi sieciami, planowaniu robót ziemnych i kontroli spadków przewodów. Pozwala ocenić, na jakiej głębokości znajdują się elementy infrastruktury względem terenu.
W typowym rozumieniu głębokości studzienki wynik jest dodatni, bo poziom dna jest niżej niż poziom terenu/pokrywy. Jeśli po odjęciu wychodzi wartość ujemna, zwykle oznacza to błędne przypisanie wartości (zamiana kolejności) albo odczyt nieodpowiednich rzędnych.
Na mapach spotyka się symbole graficzne studzienek oraz opisy liczbowe dotyczące wysokości (rzędnych) i parametrów uzbrojenia. Dokładne znaczenie skrótów i układ opisu zależą od przyjętej konwencji opracowania mapy, dlatego warto umieć korzystać z legendy i opisów technicznych.
Ćwicz rozpoznawanie symboli uzbrojenia, odczyt wartości wysokościowych i liczenie różnic rzędnych. Zwracaj uwagę, by obie liczby pochodziły z opisu tej samej studzienki. W zadaniach testowych porównuj rząd wielkości: rzędne są zwykle >100 m, a głębokość kilka metrów.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 69% zdających egzamin. średnie

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z czytania mapy zasadniczej i oznaczeń uzbrojenia terenu
  • Ćwiczenia rachunkowe z różnic wysokości (rzędne, spadki, niwelacja)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z interpretacji map i szkiców geodezyjnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego