KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 17.
Ile wynosi koszt wykonania offsetowych form drukowych w technologii CtP niezbędnych do zadrukowania arkuszy w kolorystyce 4 + 1, jeżeli naświetlenie jednej formy kosztuje 35 zł?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kolorystyka 4+1 oznacza 4 kolory na awersie i 1 kolor na rewersie, czyli łącznie potrzeba 5 osobnych form CtP (każdy kolor = osobna forma).
Koszt jednej formy to 35 zł, więc koszt całkowity wynosi 5 × 35 zł = 175 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W technologii CtP (Computer-to-Plate) forma/płyta offsetowa jest naświetlana bezpośrednio z pliku cyfrowego. W druku offsetowym każdy kolor farby wymaga osobnej formy, ponieważ dla każdej separacji barwnej przygotowuje się oddzielną płytę.

Zapis kolorystyki 4+1 jest standardem branżowym i odnosi się do liczby kolorów po stronach arkusza:

  • 4 – cztery kolory na awersie (najczęściej odpowiadające zestawowi CMYK),
  • 1 – jeden kolor na rewersie.

To oznacza, że łącznie trzeba przygotować 4 + 1 = 5 form CtP. Skoro naświetlenie jednej formy kosztuje 35 zł, to koszt całkowity obliczamy przez mnożenie:

5 × 35 zł = 175 zł.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • 140 zł wynika z policzenia tylko 4 form (typowe dla 4+0) i pominięcia rewersu.
  • 70 zł wynika z policzenia jedynie 2 form, co może być skutkiem mylenia 4+1 z liczbą stron lub błędnego założenia, że "pełny kolor" to jedna forma.
  • 280 zł odpowiadałoby 8 formom (np. 4+4), czyli pełnemu kolorowi po obu stronach, a nie 4+1.

Na egzaminie warto zapamiętać prostą regułę: liczba form = suma kolorów po stronach, a potem mnożysz przez koszt jednostkowy naświetlenia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zapis 4+1 oznacza liczbę kolorów drukowanych po stronach arkusza: 4 kolory na awersie oraz 1 kolor na rewersie. To nie jest działanie matematyczne w sensie "jeden kolor dodatkowy na tej samej stronie", tylko standardowy zapis stron.
W offsecie zasada jest prosta: jeden kolor farby = jedna forma/płyta. Dla 4+1 masz 4 formy na awers i 1 formę na rewers, czyli razem 5 form CtP. Dopiero potem mnożysz liczbę form przez koszt naświetlenia.
Każdy kolor jest drukowany z osobnej separacji i z osobnego zespołu farbowego. Forma offsetowa przenosi obraz tylko dla jednej separacji barwnej, dlatego nie da się poprawnie wydrukować kilku kolorów z jednej płyty. Stąd liczba form rośnie wraz z liczbą kolorów.
Najpierw ustal liczbę form: dla 4+1 jest to 5 form. Następnie policz koszt: 5 × 35 zł = 175 zł. W praktyce tak samo liczysz inne kolorystyki, np. 4+0 (4 formy) czy 4+4 (8 form).
Nie. W standardowej notacji poligraficznej zapis typu 4+1 rozdziela kolory na strony arkusza. Pięć kolorów na jednej stronie byłoby raczej opisane jako 5+0. Pomylenie tych zapisów prowadzi do zaniżenia lub zawyżenia liczby form i kosztu przygotowalni.
Najczęściej spotkasz: 4+0 (4 formy, pełny kolor jednostronnie), 1+1 (2 formy, po jednym kolorze na każdej stronie) oraz 4+4 (8 form, pełny kolor dwustronnie). Zawsze sumujesz kolory po stronach.
Koszt form CtP uwzględnia się na etapie przygotowalni, zanim rozpocznie się druk. Wchodzi on do kalkulacji zlecenia obok papieru, farb, narządu, czasu maszyny i introligatorni. Im więcej kolorów (i stron), tym więcej płyt do naświetlenia.
Najczęstsze błędy to: policzenie tylko 4 form (jak dla 4+0), potraktowanie "+" jako zwykłego dodawania kolorów bez rozróżnienia stron oraz zapomnienie, że każdy kolor to osobna forma. Pomaga szybki schemat: strony → kolory → liczba form → koszt.
280 zł przy 35 zł za formę oznaczałoby 8 form (bo 8 × 35 zł = 280 zł). Osiem form jest typowe dla kolorystyki 4+4 (pełny kolor po obu stronach). W pracy 4+1 potrzebujesz 5 form, więc koszt jest niższy.
Ćwicz rozpoznawanie notacji (np. 4+0, 4+1, 1+1, 4+4) i zawsze zapisuj liczbę form jako sumę kolorów po stronach. Potem wykonuj proste mnożenie przez cenę jednostkową. Dobrą praktyką jest też sprawdzanie, czy wynik odpowiada realnej liczbie płyt (4, 5, 8 itd.).
info

Statystycznie 67% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • Wikipedia: Computer-to-plate (CTP) – opis technologii naświetlania płyt z danych cyfrowych, https://en.wikipedia.org/wiki/Computer-to-plate - dostęp 2026-02-27
  • Wikipedia: CMYK color model – podstawy rozdziału barw i praktyki druku czterokolorowego, https://en.wikipedia.org/wiki/CMYK_color_model - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Słowniki/kompendia poligraficzne (hasła: kolorystyka druku, awers/rewers, forma drukowa, CtP)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji dotyczące kalkulacji kosztów i przygotowania do druku offsetowego
  • Dokumentacje/poradniki producentów systemów CtP opisujące proces przygotowania płyt (ujęcie technologiczne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego