KWALIFIKACJA MEC9 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 31.
Ile wynosi koszt wytworzenia jednego wałka, jeżeli obróbka 1 szt. trwa 30 minut, koszt materiału to 10 zł/szt, koszt energii elektrycznej 4 zł/godz., koszt pracy tokarza 20 zł/godz.?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Czas obróbki 30 min to 0,5 h.
Koszt materiału: 10 zł/szt. Koszt energii: 4 zł/h · 0,5 h = 2 zł. Koszt pracy tokarza: 20 zł/h · 0,5 h = 10 zł. Suma kosztów wytworzenia jednej sztuki: 10 + 2 + 10 = 22 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Aby policzyć koszt wytworzenia jednej sztuki, trzeba zsumować wszystkie podane składniki kosztu przypadające na tę sztukę: materiał, energię oraz robociznę.

1) Przeliczenie czasu
Podano, że obróbka 1 sztuki trwa 30 minut. Stawki energii i pracy są w zł/godz., więc najpierw zamieniamy minuty na godziny:
30 min = 0,5 h.

2) Koszt materiału
Jest podany bezpośrednio: 10 zł/szt.

3) Koszt energii elektrycznej
Stawka: 4 zł/h. Naliczamy ją proporcjonalnie do czasu 0,5 h:
4 zł/h · 0,5 h = 2 zł.

4) Koszt pracy tokarza (robocizna)
Stawka: 20 zł/h. Również liczymy proporcjonalnie do czasu 0,5 h:
20 zł/h · 0,5 h = 10 zł.

5) Suma kosztów
Koszt jednostkowy = 10 zł (materiał) + 2 zł (energia) + 10 zł (robocizna) = 22 zł.

Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?

  • Wyniki zbyt niskie zwykle biorą się z pominięcia jednego składnika (np. energii) albo błędnego przeliczenia 30 minut.
  • Wyniki zbyt wysokie często oznaczają policzenie stawek godzinowych jak za całą godzinę (zamiast za 0,5 h) albo podwójne doliczenie któregoś kosztu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawiają się stawki "na godzinę", zawsze sprawdź jednostkę czasu w zadaniu i dopiero potem mnożysz przez liczbę godzin.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):

30 minut to połowa godziny, czyli 0,5 h.

W praktyce: liczbę minut dzielisz przez 60. Dzięki temu możesz poprawnie użyć stawek typu zł/h (energia, robocizna) i uniknąć typowego błędu liczenia za pełną godzinę.

W tym typie zadania wchodzą tylko składniki podane w treści: materiał, energia i robocizna, policzone na 1 sztukę.

Nie dolicza się kosztów pośrednich (np. amortyzacji), jeśli nie ma o nich danych.

Stawka 4 zł/h oznacza koszt zużycia energii w czasie jednej godziny pracy.

Jeśli obróbka trwa 0,5 h, to zużycie (a więc i koszt) jest w uproszczeniu połową stawki godzinowej: stawka · czas. To standardowe podejście w zadaniach szkolnych.

Nie, to koszt za jedną godzinę pracy.

Koszt na sztukę zależy od czasu operacji. Gdy obróbka trwa 0,5 h, robocizna na sztukę wynosi 20 zł/h · 0,5 h = 10 zł. Mylenie stawki godzinowej z kosztem jednostkowym to częsta pułapka.

Najpierw zapisz czas w godzinach, potem policz dwa koszty czasowe i dodaj materiał:

  • czas: min/60,
  • energia: zł/h · h,
  • robocizna: zł/h · h,
  • materiał: zł/szt.

Na końcu zsumuj wszystkie trzy wartości.

Taki wynik zwykle powstaje, gdy ktoś policzy koszty godzinowe jak za pełną godzinę, a następnie jeszcze je podwoi lub błędnie doda.

W zadaniu z 30 minutami kluczowe jest użycie 0,5 h. Każde liczenie "za 1 h" zawyża wynik.

Najczęstszy błąd to przepisanie 4 zł/h jako 4 zł za sztukę, bez uwzględnienia czasu.

Drugi błąd to policzenie 4 zł/h za pełną godzinę mimo czasu 30 minut. Poprawnie: 4 · 0,5 = 2 zł.

W realnej produkcji często uwzględnia się także koszty narzędzi, amortyzację i koszty pośrednie.

W zadaniu egzaminacyjnym doliczasz tylko to, co jest podane. Jeśli nie ma informacji o narzędziach, przyjmuje się, że nie są liczone w tym uproszczeniu.

Możesz oszacować rząd wielkości: materiał to 10 zł, a robocizna za pół godziny przy 20 zł/h to ok. 10 zł, więc już masz ok. 20 zł.

Energia przy 4 zł/h za pół godziny to ok. 2 zł. Suma ok. 22 zł wygląda spójnie.

Podobne zadania dotyczą kalkulacji kosztu operacji technologicznej: toczenie, frezowanie, wiercenie lub szlifowanie.

Często zmienia się czas cyklu, stawka robocizny, koszt energii albo dochodzą dodatkowe elementy (np. narzut, koszt transportu wewnętrznego) — zawsze licz je na tę samą jednostkę.

info

Statystycznie 61% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Czas obróbki 30 min to 0,5 h.Koszt materiału: 10 zł/szt."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Jednostka czasu" – przeliczenia minut na godziny, https://pl.wikipedia.org/wiki/Jednostka_czasu (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Koszt" – ogólne pojęcie kosztu w ujęciu ekonomicznym, https://pl.wikipedia.org/wiki/Koszt (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki i materiały dydaktyczne z rachunku kosztów w przedsiębiorstwie produkcyjnym (kalkulacja kosztu jednostkowego)
  • Materiały szkolne z podstaw planowania produkcji i normowania czasu pracy
  • Zadania treningowe z przeliczania jednostek i kalkulacji kosztów (robocizna + energia + materiał)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego