Grobla stawowa w uproszczonym przekroju poprzecznym ma kształt trapezu: u góry znajduje się korona (tu: 2 m), a po bokach dwie skarpy o zadanym nachyleniu. Pytanie dotyczy szerokości podstawy, czyli wymiaru "u dołu" grobli.
Kluczowe jest poprawne odczytanie zapisu nachylenie skarp 1 : 3. W praktyce robót ziemnych taki zapis najczęściej oznacza proporcję: 1 część w pionie do 3 części w poziomie. To znaczy, że na każdy 1 m wysokości skarpa "odchodzi" na 3 m w poziomie.
Dane:
- wysokość grobli: 3 m
- szerokość korony: 2 m
- nachylenie skarp: 1:3
Obliczamy rzut poziomy jednej skarpy:
3 m (wysokości) × 3 = 9 m (w poziomie).
Ponieważ grobla ma dwie skarpy (lewą i prawą), do szerokości korony trzeba dodać dwa razy po 9 m:
szerokość podstawy = 2 m + 2 × 9 m = 20 m.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?
- 18 m pojawia się zwykle, gdy ktoś doda tylko "dwie skarpy" bez korony (2×9=18) lub omyłkowo pomniejszy szerokość korony.
- 9 m to wynik pośredni: rzut poziomy jednej skarpy, a nie całej podstawy grobli.
- 22 m może wynikać z błędnej interpretacji proporcji (np. przyjęcia innego przeliczenia) albo z dodania zbyt dużego naddatku bez podstaw.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze rozpisz podstawę jako: korona + lewa skarpa (rzut) + prawa skarpa (rzut). To ogranicza ryzyko pominięcia jednej strony lub pomylenia wyniku pośredniego z końcowym.