Napięcie między punktami A i B w obwodzie definiuje się jako różnicę potencjałów: UAB = U(A) − U(B). Oznacza to, że nie zawsze jest to "napięcie na jednym rezystorze" – punkty A i B mogą leżeć w różnych miejscach układu, a każdy z nich ma swój potencjał wynikający z całego rozkładu spadków napięć w obwodzie.
Typowa droga rozwiązania takich zadań wygląda następująco:
- Krok 1: odczytaj schemat i ustal, jakie elementy łączą punkty A i B oraz gdzie znajduje się punkt odniesienia (masa) lub zacisk źródła.
- Krok 2: uprość obwód, jeżeli to możliwe: wyznacz rezystancje zastępcze połączeń szeregowych i równoległych, aby łatwiej policzyć prądy i spadki napięć.
- Krok 3: policz prądy/spadki napięć z prawa Ohma. Jeśli A i B są węzłami, wygodnie jest liczyć ich potencjały względem punktu odniesienia, a potem wykonać różnicę.
- Krok 4: oblicz UAB jako różnicę potencjałów, dbając o znak (kolejność A względem B).
Dlaczego poprawna jest odpowiedź "15 V"? Ponieważ po przeprowadzeniu analizy obwodu (uwzględniającej wszystkie elementy pokazane na schemacie) różnica potencjałów pomiędzy punktami A i B wynosi właśnie 15 V.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "12 V" to częsty "odruch" wynikający z kojarzenia typowych napięć zasilania. W obwodach z dzieleniem napięcia lub kilkoma spadkami napięć wartość 12 V może być napięciem źródła albo napięciem innego węzła, ale nie musi być UAB.
- "5 V" często pojawia się, gdy ktoś policzy tylko fragment układu (np. spadek na jednym elemencie) albo pomyli punkty pomiaru. Napięcie 5 V bywa też typowym poziomem logicznym, co sprzyja zgadywaniu zamiast obliczeń.
- "17 V" może wynikać z błędu rachunkowego lub z błędu znaku/kolejności (np. nieuwzględnienia, że liczymy U(A) − U(B)) albo z nieprawidłowego uproszczenia połączeń rezystorów.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj, co dokładnie oznacza UAB, i pilnuj kolejności punktów. Jeżeli obwód jest rozbudowany, zacznij od wyznaczenia potencjałów węzłów względem jednego, pewnego punktu odniesienia.