KWALIFIKACJA EKA4 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 14.
Ilościowa norma produkcyjna zakłada wykonanie 12 sztuk wyrobów gotowych na godzinę. Ustal normę czasu niezbędną na wykonanie jednej sztuki wyrobu gotowego.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Norma ilościowa 12 szt./h oznacza, że w 60 minut powstaje 12 sztuk. Norma czasu na 1 sztukę to czas całkowity podzielony przez liczbę sztuk: 60/12 = 5. Zatem wykonanie jednej sztuki wymaga 5 minut.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano ilościową normę produkcyjną: 12 sztuk wyrobów gotowych na godzinę. Taka norma opisuje wydajność w jednostce czasu (ile sztuk powstaje w 1 godzinę).

Trzeba wyznaczyć normę czasu, czyli czas potrzebny na wykonanie jednej sztuki (min/szt.). W tym celu wykonujemy konwersję i proste dzielenie:

  • 1 godzina = 60 minut
  • Skoro w 60 minut powstaje 12 sztuk, to na 1 sztukę przypada: 60 / 12 = 5 minut

Odpowiedź "5 minut" jest poprawna, bo wynika wprost z odwrócenia wskaźnika wydajności: z "sztuk na godzinę" przechodzimy na "minuty na sztukę".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "4 minuty" oznaczałoby wydajność 60/4 = 15 szt./h, czyli wyższą niż podane 12 szt./h.
  • "3 minuty" odpowiada wydajności 60/3 = 20 szt./h, co jeszcze bardziej odbiega od danych.
  • "6 minut" dawałoby 60/6 = 10 szt./h, czyli wydajność niższą niż 12 szt./h.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdzaj jednostki. Gdy masz "szt./h" i pytanie o "min/szt.", to w praktyce wykonujesz dwa kroki: (1) zamiana 1 h na 60 min, (2) podzielenie 60 przez liczbę sztuk na godzinę. Szybka kontrola: wynik 5 min/szt. po przeliczeniu wstecz daje 12 szt./h, więc jest spójny z treścią.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Aby wyznaczyć normę czasu (min/szt.), zamień godzinę na minuty i podziel przez liczbę sztuk: 60 min / 12 = 5 min. To oznacza, że jedna sztuka powinna zajmować 5 minut, jeśli utrzymujemy tempo 12 sztuk na godzinę.
Norma ilościowa określa liczbę sztuk, które należy wykonać w jednostce czasu (np. szt./h). Mówi o wydajności: ile wyrobów powstaje w danym czasie, co jest przydatne w planowaniu pracy i rozliczaniu produkcji.
Norma czasu to czas jednostkowy potrzebny na wykonanie 1 sztuki (np. min/szt.). Jest odwrotnością normy ilościowej: zamiast "ile sztuk w godzinę", pytamy "ile minut na sztukę".
Ponieważ norma ilościowa jest podana "na godzinę", a odpowiedzi są w minutach. Trzeba więc przeliczyć 1 godzinę na 60 minut, aby otrzymać wynik w min/szt. Pominięcie tej konwersji to częsty błąd rachunkowy.
Wykonaj kontrolę wsteczną: jeśli 1 sztuka trwa 5 minut, to w 60 minut wykonasz 60/5 = 12 sztuk. To dokładnie zgadza się z normą 12 szt./h, więc wynik jest spójny z treścią.
Najczęstsze pomyłki to: odwrócenie dzielenia (12/60 zamiast 60/12), nieuwzględnienie jednostek (brak zamiany godziny na minuty) oraz wybór odpowiedzi "na oko" bez obliczeń. Pomaga zapis jednostek przy każdym kroku.
W prostych zadaniach, gdzie zakładamy stałe tempo pracy i te same jednostki, tak: przechodzimy z "szt./h" na "h/szt." lub "min/szt." przez odwrócenie wskaźnika. W praktyce mogą dojść przerwy lub straty, ale tu ich nie podano.
Najpierw oblicz min/szt.: 60/12 = 5 min. Następnie zamień minuty na sekundy: 5 × 60 = 300 s. Otrzymujesz 300 sekund na jedną sztukę.
Takie obliczenia są użyteczne m.in. w planowaniu i rozliczaniu produkcji, szacowaniu kosztów robocizny, przygotowaniu danych do kalkulacji oraz w dokumentacji organizacyjnej (np. porównywanie planu z wykonaniem i analiza wydajności).
Wykonaj szybkie przeliczenie: 6 min/szt. daje 60/6 = 10 szt./h. Skoro norma mówi o 12 szt./h, to 6 minut na sztukę jest zbyt wolne. Taka kontrola wstecz pozwala wyłapać błędne odpowiedzi bez długich rachunków.
info

Statystycznie 79% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Norma ilościowa 12 szt./h oznacza, że w 60 minut powstaje 12 sztuk."

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Godzina" (przeliczenie jednostek czasu), https://pl.wikipedia.org/wiki/Godzina - dostęp 2026-02-28
  • Wikipedia (PL) – "Minuta" (przeliczenie jednostek czasu), https://pl.wikipedia.org/wiki/Minuta - dostęp 2026-02-28
  • Wikipedia (PL) – "Norma pracy" (pojęcie norm w kontekście pracy/produkcji), https://pl.wikipedia.org/wiki/Norma_pracy - dostęp 2026-02-28

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z rachunków ekonomicznych i podstaw normowania pracy (poziom szkoły średniej)
  • Zadania treningowe z przeliczania wydajności i czasu jednostkowego (arkusze ćwiczeń)
  • Podstawy matematyki: proporcje, jednostki i przeliczenia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego