KWALIFIKACJA CHM6 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 14.
Ilu minimalnie pracowników należy skierować do obsługi przenośnika pneumatycznego ssącego transportującego materiał na odległość 80 m, przedstawionego na schemacie, aby zapewnić ciągłą pracę instalacji?
Ilustracja przedstawia schemat instalacji przenośnika pneumatycznego ssącego, który jest używany do transportu materiału na
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Minimalna obsada 2 osób wynika z wymogu ciągłej pracy: jedna osoba musi stale prowadzić pobór materiału dyszą ssącą, a druga nadzorować węzeł odbiorczy (odbieralnik/odpylacz, rozładunek, sygnały awarii) i reagować na zakłócenia. Przy 80 m instalacji nadzór w drugim punkcie ogranicza przestoje.

Pełne wyjaśnienie:

Przenośnik pneumatyczny ssący transportuje materiał sypki dzięki podciśnieniu wytwarzanemu przez pompę próżniową. Aby instalacja pracowała ciągle, muszą być spełnione równocześnie dwa warunki: nieprzerwany pobór materiału oraz bieżąca kontrola, czy układ separacji i odpylania działa prawidłowo.

Odpowiedź "2 pracowników" jest uzasadniona typowym podziałem ról:

  • Operator przy dyszy ssącej zapewnia stałe pobieranie materiału (manewrowanie końcówką, kontrola zasysania, unikanie zassania zbyt dużych brył, reagowanie na "pusty" pobór).
  • Operator przy węźle odbiorczym monitoruje odbieralnik (separator/cyklon), odpylacz oraz rozładunek przez urządzenia rozładowcze; obserwuje objawy zapchania lub spadku wydajności, może szybko zatrzymać instalację i skoordynować działania.

Wskazana w pytaniu odległość 80 m sugeruje instalację rozległą: jedna osoba nie jest w stanie jednocześnie utrzymać ciągłego poboru i w tym samym czasie skutecznie nadzorować pracy separatorów i rozładunku w innym miejscu. W praktyce brak takiego nadzoru zwiększa ryzyko przestojów (np. przepełnienie, niedrożność, nieszczelność, problemy z odpylaniem), a więc jest sprzeczny z warunkiem "ciągłej pracy".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "1 pracownika" pomija rozdzielenie punktów krytycznych procesu (pobór vs odbiór/nadzór). Przy pracy ciągłej pojedynczy operator zwykle nie zapewni jednocześnie stałego podawania i szybkiej reakcji na zakłócenia w węźle odbiorczym.
  • "3 pracowników" i "4 pracowników" mogą być sensowne jako obsada zwiększająca bezpieczeństwo lub komfort pracy (np. przy dużej zmienności materiału), ale pytanie dotyczy wartości minimalnej; dodatkowe osoby nie są jednoznacznie wymagane do samego utrzymania ciągłości w typowej konfiguracji z automatycznym rozładunkiem.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o "ciągłą pracę instalacji" szukaj elementu, który wymaga stałej czynności manualnej (tu: dysza ssąca) oraz osobnego punktu, który trzeba obserwować pod kątem awarii (tu: odbiór/separacja/odpylanie).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To instalacja transportująca materiały sypkie strumieniem powietrza w warunkach podciśnienia. Pompa próżniowa zasysa powietrze, a wraz z nim materiał pobierany dyszą ssącą, który następnie jest oddzielany w odbieralniku (np. cyklonie) i odpylaczu.
Dysza ssąca jest punktem poboru materiału i często wymaga ręcznego prowadzenia w złożu. Od sposobu jej ustawienia zależy stabilność zasysania, ryzyko zassania zanieczyszczeń oraz utrzymanie ciągłości podawania materiału do rurociągu.
Odbieralnik (separator, często cyklon) oddziela materiał stały od powietrza transportowego. Dzięki temu materiał może być rozładowany w dół, a powietrze kierowane dalej do odpylacza i pompy. To kluczowy element stabilizujący pracę instalacji.
Odpylacz usuwa drobne frakcje pyłu z powietrza po separacji wstępnej. Chroni pompę próżniową, ogranicza emisję pyłu i stabilizuje parametry pracy. W praktyce jego zatykanie lub niesprawny rozładunek może szybko przerwać pracę układu.
Ciągłość oznacza brak przestojów: ktoś musi stale zapewniać pobór materiału, a jednocześnie trzeba monitorować odbiór/separację i reagować na zakłócenia. Gdy punkty te są oddalone (np. długi rurociąg), jedna osoba nie nadąża z równoległymi zadaniami.
Nie zawsze. Automatyka rozładunku (np. śluza/celka) może zmniejszać pracochłonność, ale nie eliminuje potrzeby nadzoru: trzeba obserwować objawy awarii, przepełnienia, spadku podciśnienia czy zapchania. Przy pracy ciągłej szybka reakcja jest krytyczna.
Typowe problemy to: zapchanie rurociągu lub filtrów, nieszczelności powodujące spadek podciśnienia, przepełnienie odbiorników, niewłaściwy rozładunek materiału oraz nadmierne pylenie obciążające odpylacz. Właśnie dlatego ważny jest stały nadzór procesu.
Najczęściej kontroluje się: stabilność poboru przy dyszy (czy materiał jest zasysany bez przerw), parametry pracy pompy (podciśnienie/hałas), stan separatora i odpylacza (czy nie rośnie opór, czy rozładunek działa) oraz szczelność połączeń rurociągu.
Gdy instalacja jest rozległa, a zadania są fizycznie rozdzielone: jedna osoba pozostaje przy punkcie poboru, druga przy węźle odbioru/odpylania i panelu sterowania. Taki podział skraca czas reakcji na zakłócenia i realnie wspiera utrzymanie ciągłości pracy.
Najpierw wskaż czynność, której nie da się pominąć (np. manualny pobór dyszą), a potem drugi obszar, który wymaga jednoczesnego nadzoru (odbiór, separacja, możliwość szybkiego zatrzymania). Jeśli te zadania nie mogą być wykonane równolegle przez 1 osobę, minimum rośnie.
info

Statystycznie 27% uczniów zna prawidłową odpowiedź. bardzo trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że przy 80 m instalacji nadzór w drugim punkcie ogranicza przestoje.

Źródła:

  • A. Mills, "Handbook of Pneumatic Conveying Engineering", rozdziały o systemach ssących i organizacji eksploatacji, Elsevier (wydanie książkowe – źródło podręcznikowe)
  • D. W. Green, M. Z. Southard (red.), "Perry's Chemical Engineers' Handbook", hasła/sekcje dotyczące transportu pneumatycznego i urządzeń separacyjnych (cyklony/odpylanie), McGraw-Hill (wydanie książkowe – źródło podręcznikowe)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu transportu pneumatycznego materiałów sypkich (budowa układów ssących i tłoczących)
  • Instrukcje ruchowe/DTR przenośników pneumatycznych stosowanych w zakładach (procedury rozruchu, postoju, czyszczenia, typowe awarie)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji CHM.6 dotyczące organizacji i kontroli procesów (nadzór, obsada, zapewnienie ciągłości)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego