KWALIFIKACJA EKA3 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 30.
Indeks alfabetyczny autorów i wykonawców sporządza się dla zespołów zawierających dokumentację
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Indeks alfabetyczny autorów i wykonawców jest typowy dla zespołów z dokumentacją dźwiękową, bo kluczowymi punktami dostępu są osoby tworzące nagranie lub je wykonujące. Dla dokumentacji technicznej, geodezyjnej czy fotograficznej częściej tworzy się inne układy wyszukiwawcze (np. rzeczowe/tematyczne lub według obiektów).

Pełne wyjaśnienie:

Indeks alfabetyczny autorów i wykonawców to pomoc informacyjna, która porządkuje nazwiska (lub nazwy podmiotów) związane z powstaniem i wykonaniem materiału. Najbardziej naturalne zastosowanie ma w zespołach zawierających dokumentację dźwiękową (nagrania muzyczne, relacje, wywiady, rejestracje wydarzeń), ponieważ użytkownicy bardzo często szukają nagrań właśnie po osobach: autorze, kompozytorze, realizatorze, lektorze albo wykonawcy.

Odpowiedź "dźwiękową." jest właściwa, bo w nagraniach rozróżnienie ról jest typowe: ktoś tworzy utwór lub treść, a ktoś ją wykonuje. Indeks pozwala szybko przejść od nazwiska do jednostek archiwalnych, w których dana osoba występuje, bez konieczności przeglądania całego inwentarza.

Pozostałe odpowiedzi nie pasują do sformułowania "autorów i wykonawców" w tym znaczeniu:

  • "techniczną." – w dokumentacji technicznej częstsze są potrzeby wyszukiwania według obiektu, branży, numeru projektu, lokalizacji czy rodzaju urządzenia; kategoria "wykonawca" może występować, ale nie jest dominującym, uniwersalnym kluczem dostępu w archiwalnym indeksie osobowym.
  • "geodezyjną." – materiały geodezyjne identyfikuje się zwykle przez obszar, działkę, arkusz mapy, skalę, układ odniesienia lub temat; indeks "autorów i wykonawców" nie jest tu najtrafniejszym podstawowym narzędziem wyszukiwawczym.
  • "fotograficzną." – fotografia może mieć autora, jednak pojęcie "wykonawca" jest węższe i mniej typowe dla opisu fotografii niż dla nagrań; w praktyce częściej spotyka się wyszukiwanie według tematu, miejsca, daty, wydarzenia czy osoby przedstawionej.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się para ról autor–wykonawca, najczęściej chodzi o materiały, w których występuje "wykonanie" (np. nagrania). Warto odróżniać wykonawcę utworu od wykonawcy robót lub wykonawcy projektu, bo to inne znaczenia tego samego słowa.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Indeks alfabetyczny to pomoc informacyjna, która porządkuje hasła (np. nazwiska, nazwy instytucji lub terminy) w kolejności alfabetycznej i odsyła do jednostek archiwalnych. Ułatwia szybkie wyszukiwanie bez przeglądania całego inwentarza lub spisu.
Indeks autorów i wykonawców pozwala odnaleźć materiały powiązane z konkretną osobą: twórcą treści lub osobą wykonującą (np. śpiewającą, grającą, mówiącą). Jest to praktyczny "punkt dostępu" do nagrań, gdy użytkownik zna nazwisko, a nie sygnaturę.
W nagraniach role osób są kluczowe: ktoś jest autorem utworu/tekstu, a ktoś go wykonuje. Użytkownicy fonotek często szukają nagrań po nazwiskach artystów, lektorów lub rozmówców. Indeks porządkuje te informacje i skraca czas kwerendy.
Najczęściej są to nagrania audio: wywiady, relacje, rejestracje wydarzeń, audycje, koncerty, nagrania mówione i muzyczne. W praktyce mogą występować na różnych nośnikach, ale istotą jest utrwalony dźwięk jako treść dokumentu.
Tak, ale zwykle inne niż "autorów i wykonawców". Dla fotografii częste są indeksy miejsc, wydarzeń, tematów lub osób przedstawionych na zdjęciach. Autor fotografii bywa ważny, jednak pojęcie "wykonawca" nie jest tak typowym kluczem wyszukiwania jak przy nagraniach.
W dokumentacji technicznej praktyczne bywają indeksy obiektów, urządzeń, typów projektów, lokalizacji, numerów opracowań lub haseł rzeczowych. Osoby (np. projektant) mogą się pojawiać, ale użytkownicy częściej szukają po parametrach i identyfikatorach obiektu niż po "wykonawcach".
Materiały geodezyjne identyfikuje się zwykle przez obszar i oznaczenia kartograficzne (arkusz, skala, obręb, działka), a nie przez role "autor–wykonawca" w znaczeniu artystycznym lub wykonawczym. Stąd indeks osób nie jest najtrafniejszym podstawowym narzędziem dostępu.
W archiwistyce nagrań "wykonawca" to osoba wykonująca utwór lub wypowiadająca treść (np. muzyk, lektor). W dokumentacji budowlanej "wykonawca" to firma lub podmiot realizujący prace. To to samo słowo, ale inny kontekst i inne potrzeby indeksowania.
Typowe błędy to automatyczne kojarzenie indeksu wyłącznie z nazwiskami w każdej dokumentacji oraz mylenie ról opisowych między typami materiałów. Pomaga zapamiętanie, że indeks dobiera się do realnych potrzeb wyszukiwawczych użytkownika dla danego rodzaju dokumentacji.
Najpierw ustal, jaki jest główny "klucz wyszukiwania" dla danego typu materiałów: osoby, miejsce, temat, obiekt, numer, data. Potem dopasuj pomoc (indeks) do tego klucza. Przy słowach "autor" i "wykonawca" najczęściej chodzi o nagrania lub materiały, gdzie wykonanie jest istotą treści.
info

Około 53% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że indeks alfabetyczny autorów i wykonawców jest typowy dla zespołów z dokumentacją dźwiękową, bo kluczowymi punktami dostępu są osoby tworzące nagranie lub je wykonujące.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z opracowania materiałów archiwalnych (pomoce ewidencyjno-informacyjne)
  • Podręczniki metodyki archiwalnej dotyczące dokumentacji nieaktowej/audiowizualnej
  • Przykładowe inwentarze i indeksy do zbiorów nagrań (ćwiczenia praktyczne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego