KWALIFIKACJA PGF8 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 29.
Introligator, który chce wykroić z arkusza papieru logo firmy o skomplikowanych kształtach, a nie może tego uzyskać za pomocą zwykłego cięcia, dokona
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sztancowanie polega na wykrawaniu (wycinaniu) z arkusza papieru złożonych kształtów za pomocą wykrojnika, dlatego nadaje się do uzyskania skomplikowanego logo. Bigowanie wykonuje jedynie rowek ułatwiający zginanie, falcowanie to samo składanie arkusza, a pasowanie dotyczy zgodności położenia nadruku (rejestracji), nie wykrawania.

Pełne wyjaśnienie:

W sytuacji opisanej w pytaniu celem jest wykrojenie z arkusza papieru znaku (logo) o skomplikowanych kształtach, którego nie da się uzyskać zwykłym, prostym cięciem. Do tego służy sztancowanie – technika introligatorska polegająca na wykrawaniu kształtów przy użyciu wykrojnika (narzędzia tnącego o zadanym konturze). Dzięki temu można powtarzalnie i precyzyjnie uzyskać obrysy nieregularne: logotypy, etykiety, elementy opakowań czy zawieszki reklamowe.

Pozostałe odpowiedzi odnoszą się do innych procesów i nie spełniają celu zadania:

  • Bigowanie polega na wykonaniu linii zgniotu (rowka) w papierze lub kartonie. Stosuje się je po to, aby materiał łatwiej i estetyczniej się zaginał (np. foldery, okładki, opakowania). Bigowanie nie wycina kształtu – jedynie przygotowuje miejsce zgięcia.
  • Falcowanie to składanie arkusza w określony sposób (na pół, w "Z", w harmonijkę itp.). To operacja zmieniająca format i układ arkusza, ale również nie służy do wykrawania nieregularnych konturów.
  • Pasowanie w poligrafii wiąże się z dopasowaniem (rejestracją) elementów nadruku, np. zgodnym nałożeniem kolorów lub ułożeniem stron/elementów względem siebie. Jest to pojęcie kontrolno-ustawieniowe w procesie druku i przygotowania, a nie operacja mechanicznego wycięcia kształtu z papieru.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się potrzeba uzyskania kształtu konturowego (logo, etykieta, okienko, element opakowania), najczęściej chodzi o sztancowanie. Gdy mowa o zgięciu – rozważ bigowanie lub falcowanie; gdy o zgodności nadruku – pasowanie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sztancowanie to obróbka po druku polegająca na wykrawaniu z papieru lub kartonu zadanego kształtu przy użyciu wykrojnika. Stosuje się je do etykiet, opakowań, zawieszek i elementów reklamowych o nieregularnym konturze.
Szukaj słów: "wykroić", "wykrawanie", "skomplikowany kształt", "kontur", "logo", "etykieta", "okienko", "opakowanie". Jeśli celem jest uzyskanie kształtu innego niż prosta linia cięcia, najczęściej właściwą techniką jest sztancowanie.
Bigowanie tworzy linię zgniotu, czyli przygotowuje papier do estetycznego zginania bez pękania. Nie usuwa materiału i nie odcina elementu od arkusza, więc nie pozwala "wykroić" kształtu logo.
Falcowanie to składanie arkusza w określony układ (np. na pół, w "Z", w harmonijkę). Stosuje się je w ulotkach, folderach i instrukcjach, gdy trzeba zmienić format lub uzyskać określony układ stron, a nie wycinać kształty.
Pasowanie dotyczy zgodności położenia elementów nadruku, np. nałożenia kolorów lub dopasowania grafiki do formatu. To pojęcie związane z rejestracją w druku i kontroli jakości, a nie z mechanicznym wykrawaniem kształtu z papieru.
Typowe przykłady to etykiety o fantazyjnym kształcie, zawieszki na produkty, opakowania jednostkowe, elementy POS, kupony, wizytówki w nietypowym konturze oraz kartoniki z "okienkiem". Wspólną cechą jest potrzeba precyzyjnego konturu.
Uczniowie kierują się ogólnym skojarzeniem "obróbka papieru" i wybierają falcowanie, bo jest częste w ulotkach. Warto zapamiętać: falcowanie zmienia układ przez zginanie, a sztancowanie zmienia kształt przez wykrawanie.
W klasycznym rozumieniu sztancowania wykrojnik jest kluczowy, bo to on nadaje kontur i umożliwia powtarzalność. W praktyce przemysłowej istnieją też inne metody wycinania kształtów, ale w terminologii egzaminacyjnej "sztancowanie" wiąże się z wykrojnikiem.
Warto wskazać: docelowy kształt (plik wektorowy), materiał i gramaturę, nakład, tolerancje, czy element ma być wykrawany do końca czy tylko nacinany, oraz sposób konfekcji (arkusze/pojedyncze sztuki). Ułatwia to wycenę i produkcję.
Ucz się w parach pojęć i celu operacji: sztancowanie=kontur, bigowanie=linia zgięcia, falcowanie=składanie, perforacja=łatwe odrywanie, laminowanie=folia ochronna. Pomaga też oglądanie próbek drukarni i kojarzenie procesu z efektem na produkcie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 69% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Sztancowanie polega na wykrawaniu (wycinaniu) z arkusza papieru złożonych kształtów za pomocą wykrojnika, dlatego nadaje się do uzyskania skomplikowanego logo."

Materiały:

  • Słownik poligraficzny/introligatorski (terminologia: sztancowanie, bigowanie, falcowanie)
  • Materiały dydaktyczne z technologii poligrafii i introligatorstwa (rozdziały o obróbce po druku)
  • Karty technologiczne drukarni (opisy usług: die-cut, creasing, folding, registration)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego