KWALIFIKACJA BUD23 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 12.
Jaka część szablonu do robót ciągnionych zaznaczona jest na rysunku strzałką?
Ilustracja przedstawia fragment szablonu do robót ciągnionych, używanego w technice renowacji elementów architektury.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
"Deska sań." jest poprawna, bo sanie to część nośna szablonu, która prowadzi wzornik podczas ciągnienia profilu i stabilizuje ruch po prowadnicy. "Prowadnica" jest elementem toru ruchu, "deska wzornika" dotyczy samego wzornika, a "wykrój z blachy" nie jest typową nazwą tej części w tym układzie.

Pełne wyjaśnienie:

W robotach ciągnionych (np. przy wykonywaniu profili sztukatorskich) stosuje się szablon, którego zadaniem jest utrzymanie stałego kształtu profilu podczas przesuwania narzędzia wzdłuż prowadzenia. Kluczowe jest rozróżnienie części, które prowadzą ruch, od tych, które nadają kształt.

"Deska sań." to element konstrukcyjny sanek (części nośnej/jezdnej), na którym osadza się i stabilizuje układ szablonu. W praktyce deska sań współpracuje z prowadzeniem, zapewniając sztywność, prawidłowy docisk oraz powtarzalny przesuw podczas ciągnienia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują:

  • "Prowadnica." to element, po którym porusza się szablon lub do którego jest on przykładany, aby ruch odbywał się w jednym kierunku. Jeśli strzałka wskazuje część sanek, nie jest to prowadnica, tylko element samego zespołu jezdnego.
  • "Deska wzornika." odnosi się do części, na której mocuje się wzornik (czyli profilujący element kształtujący). Wzornik odpowiada bezpośrednio za formowanie przekroju, a nie za prowadzenie całego zespołu.
  • "Wykrój z blachy." może kojarzyć się z metalowym szablonem/profilówką, ale jest to określenie materiałowo-technologiczne (kształtka z blachy), a nie typowa nazwa części sanek w standardowym opisie szablonu do robót ciągnionych.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, czy strzałka pokazuje element ruchomy/nośny (sanie), element toru ruchu (prowadnica) czy element kształtujący (wzornik). Dopiero potem dopasuj nazwę.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Roboty ciągnione to wykonywanie listew i profili (np. gzymsów) przez przesuwanie szablonu z wzornikiem wzdłuż prowadzenia. Wzornik kształtuje przekrój, a część nośna (sanie) stabilizuje ruch, aby profil był powtarzalny na całej długości.
Sanie są częścią nośną i prowadzącą szablonu. Utrzymują element kształtujący w stałej pozycji, zapewniają sztywność układu i umożliwiają równy przesuw po torze/prowadzeniu. Dzięki temu profil nie "faluje" i ma stały przekrój.
Obie nazwy zawierają słowo "deska", a na rysunkach elementy mogą wyglądać podobnie (płaskie listwy/płyty). Różnica wynika z roli: deska sań należy do części jezdnej/nośnej, a deska wzornika do części, która mocuje wzornik kształtujący profil.
Prowadnica to element, który wyznacza kierunek ruchu szablonu i zapewnia prostoliniowe prowadzenie. Może to być listwa, łata lub inny tor ruchu. Nie jest ona zwykle "częścią" sanek, tylko elementem współpracującym z całym zestawem.
Wzornik stosuje się zawsze wtedy, gdy trzeba uzyskać konkretny kształt przekroju profilu (np. gzyms, listwa, opaska). To on bezpośrednio "rysuje" profil w świeżej masie/zaprawie. Bez wzornika nie da się odtworzyć zadanego kształtu detalu.
W praktyce szuka się elementu, który stanowi podstawę układu i jest powiązany z przesuwem: leży "pod" wzornikiem, przenosi obciążenia i współpracuje z prowadzeniem. Jeśli strzałka pokazuje część nośną/jezdną, najczęściej chodzi o element sanek.
Nie jest to typowa nazwa elementu konstrukcyjnego sanek. Określenie "wykrój z blachy" opisuje raczej sposób wykonania kształtki z metalu. W zadaniach egzaminacyjnych częściej używa się nazw funkcjonalnych: sanie, wzornik, prowadnica, deska.
Częste błędy to: złe usztywnienie sanek, nieprawidłowe ustawienie prowadnicy, niewłaściwy docisk wzornika oraz luzy na połączeniach. Skutkiem są zarysowania, zmienna grubość profilu, "schodki" i brak powtarzalności kształtu na długości detalu.
W zależności od technologii stosuje się m.in. masy gipsowe lub zaprawy (np. na bazie spoiw mineralnych). Dobór zależy od miejsca zastosowania (wnętrze/zewnątrz), wymagań wytrzymałościowych i czasu obróbki. Istotna jest też przyczepność do podłoża.
Najlepiej łączyć teorię z praktyką: oglądać schematy i realne narzędzia, opisywać je własnymi słowami oraz robić krótkie fiszki: nazwa → funkcja → gdzie jest na układzie. Na rysunkach ćwicz wskazywanie: część nośna (sanie), tor ruchu (prowadnica), część kształtująca (wzornik).
info

Około 40% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: ""Deska sań." jest poprawna, bo sanie to część nośna szablonu, która prowadzi wzornik podczas ciągnienia profilu i stabilizuje ruch po prowadnicy."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ dotyczące robót ciągnionych i narzędzi sztukatorskich
  • Podręczniki i poradniki z zakresu sztukaterii oraz wykonywania profili ciągnionych
  • Instrukcje pracowni/zakładowe procedury wykonywania detali ciągnionych (opis elementów szablonu)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego