W administracyjnym toku instancji organ wyższego stopnia pełni rolę organu odwoławczego (organu II instancji). Oznacza to, że po wniesieniu odwołania nie jest on jedynie "pośrednikiem" ani "adresatem technicznym", lecz organem rozpoznającym środek zaskarżenia.
W praktyce rola organu wyższego stopnia polega na:
- rozpatrzeniu odwołania – zapoznaniu się z zarzutami strony i materiałem sprawy,
- ocenie prawidłowości rozstrzygnięcia (w granicach przewidzianych procedurą),
- wydaniu rozstrzygnięcia kończącego postępowanie odwoławcze w danej instancji.
Dlatego odpowiedź mówiąca, że organ wyższego stopnia rozpatruje odwołanie i podejmuje decyzję co do jego uwzględnienia lub nieuwzględnienia, oddaje istotę kontroli instancyjnej: to organ II instancji dokonuje oceny i podejmuje rozstrzygnięcie.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "Nie ma żadnej roli" – to błąd skrajny: istnienie organu wyższego stopnia jest kluczowe dla mechanizmu odwoławczego.
- "Tylko przyjmuje i przekazuje" – myli czynności kancelaryjne/obieg dokumentów z merytorycznym rozpoznaniem odwołania. Przekazanie może występować w toku obsługi pisma, ale nie wyczerpuje roli organu II instancji.
- "Tylko mediator" – mediacja to inny tryb i inny cel. Postępowanie odwoławcze nie sprowadza się do godzenia stron, lecz do instancyjnej kontroli i wydania rozstrzygnięcia.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się odwołanie i organ wyższego stopnia, szukaj odpowiedzi, w której ten organ rozpoznaje odwołanie i wydaje rozstrzygnięcie, a nie tylko przekazuje dokumenty lub "pośredniczy".
