KWALIFIKACJA MOT5 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 26.
Jaka może być przyczyna nadmiernego zużycia jednej z opon po jej zewnętrznych stronach bieżnika?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Nadmierne zużycie bieżnika na zewnętrznych barkach (po obu stronach) jest typowe dla zbyt niskiego ciśnienia: opona bardziej "opiera się" na krawędziach niż środkiem. Przy zbyt wysokim ciśnieniu szybciej zużywa się środek bieżnika, a błędy zbieżności lub pochylenia częściej powodują zużycie nierównomierne jednej strony lub "ząbkowanie".

Pełne wyjaśnienie:

W diagnostyce ogumienia ważne jest dopasowanie wzoru zużycia bieżnika do najbardziej prawdopodobnej przyczyny. Jeśli opona jest niedopompowana, jej ugięcie rośnie, a nacisk na nawierzchnię rozkłada się mniej korzystnie: większa część obciążenia przenosi się na barki bieżnika. W efekcie typowym objawem jest przyspieszone zużycie na zewnętrznych częściach bieżnika (często na obu barkach).

Dlatego prawidłową odpowiedzią jest: Zbyt niskie ciśnienie w oponie.

  • Niewłaściwa zbieżność – błąd zbieżności (toe) zwykle daje zużycie o charakterze "piłkowania/ząbkowania" lub bardziej jednostronne ścieranie, bo koło jest prowadzone pod kątem i "szoruje" po nawierzchni. To inny mechanizm niż równomierne zużycie barków od zbyt dużego ugięcia opony.
  • Zbyt wysokie ciśnienie w oponie – przy przeładowaniu ciśnieniem opona mniej się ugina, a kontakt z nawierzchnią koncentruje się bliżej środka bieżnika. Typowym skutkiem jest szybsze zużycie centralnej części, nie barków.
  • Niewłaściwy kąt pochylenia koła – nieprawidłowy camber powoduje przeciążenie jednej krawędzi (wewnętrznej albo zewnętrznej), czyli częściej obserwuje się zużycie jednej strony bieżnika, a nie symetrycznie obu barków.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw rozstrzygnij, czy opis mówi o zużyciu obu barków (często ciśnienie), czy jednej krawędzi (często geometria). W praktyce po identyfikacji wzoru i tak wykonuje się kontrolę ciśnienia, stanu zaworu, ewentualnych nieszczelności oraz pomiary geometrii, bo przyczyny mogą współwystępować.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej wskazuje na zbyt niskie ciśnienie. Niedopompowana opona mocniej się ugina i większy nacisk przypada na krawędzie bieżnika. W praktyce trzeba potwierdzić ciśnienie manometrem oraz sprawdzić szczelność (zawór, felga, przebicie).
Przy niskim ciśnieniu rośnie ugięcie karkasu, a pole kontaktu z nawierzchnią "rozlewa się" na barki. To zwiększa tarcie i temperaturę na krawędziach bieżnika, co przyspiesza zużycie. Dodatkowo pogarsza się stabilność prowadzenia pojazdu.
Typową przyczyną jest zbyt wysokie ciśnienie w oponie. Nadmiernie napompowana opona ma mniejsze ugięcie i kontakt skupia się bardziej w centrum bieżnika. W diagnostyce warto też uwzględnić styl jazdy i dobór opony do obciążenia.
Błędy zbieżności (toe) często powodują nierównomierne zużycie z efektem "ząbkowania" lub ścieranie bardziej po jednej stronie, bo koło częściowo sunie bokiem. Do potwierdzenia potrzebny jest pomiar geometrii, a wcześniej kontrola elementów zawieszenia i luzów.
Nieprawidłowy camber zwykle prowadzi do wyraźnego zużycia jednej krawędzi bieżnika (wewnętrznej lub zewnętrznej), bo koło stoi "na skos" i jedna strona przenosi większy nacisk. Po naprawie elementów zawieszenia wykonuje się ustawienie geometrii.
Oględziny bieżnika pozwalają postawić hipotezę (np. barki = ciśnienie, jedna krawędź = pochylenie, ząbkowanie = zbieżność), ale to nie zastępuje pomiaru. Dla pewności potrzebne są: manometr, kontrola szczelności oraz stanowisko do geometrii kół.
Warto to zrobić, gdy stare opony zużywały się nierównomiernie, auto ściąga, kierownica jest krzywo lub po naprawach zawieszenia/układu kierowniczego. Prawidłowa geometria zmniejsza ryzyko szybkiego zużycia nowych opon i poprawia bezpieczeństwo jazdy.
Najczęstsze pomyłki to automatyczne obwinianie geometrii bez sprawdzenia ciśnienia, nieuwzględnianie nieszczelności (powolnej utraty powietrza) oraz mylenie zużycia jednej krawędzi z zużyciem obu barków. Pomaga robienie zdjęć i porównanie wzoru na obu kołach osi.
Tak. Jeżeli jedna opona ma niższe ciśnienie, będzie zużywać barki szybciej niż druga, a pojazd może ściągać. W praktyce należy mierzyć ciśnienie "na zimno", sprawdzić zawory i felgi oraz upewnić się, że zastosowano wartości zalecane dla danego obciążenia.
Ucz się wzorów zużycia w parach: niskie ciśnienie (barki), wysokie ciśnienie (środek), pochylenie (jedna krawędź), zbieżność (ząbkowanie/szorowanie). Trenuj na zdjęciach i zawsze łącz objaw z mechanizmem powstawania.
info

Około 46% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Nadmierne zużycie bieżnika na zewnętrznych barkach (po obu stronach) jest typowe dla zbyt niskiego ciśnienia: opona bardziej "opiera się" na krawędziach niż środkiem."

Źródła:

  • Bosch, "Bosch Automotive Handbook", rozdział dotyczący opon/koła i podstaw diagnostyki podwozia (wydania współczesne – podręcznik referencyjny)
  • Tire Industry Association (TIA), materiały szkoleniowe dot. rozpoznawania wzorów zużycia bieżnika (sekcje: underinflation/overinflation/tire wear patterns)
  • Continental, materiały techniczne dla kierowców/serwisów: interpretacja zużycia opon i wpływ ciśnienia (działy: porady techniczne / ciśnienie w oponach / zużycie bieżnika)

Materiały:

  • Podręcznik diagnostyki podwozia i ogumienia (rozdziały: opony, geometria kół)
  • Instrukcje serwisowe producentów opon dotyczące interpretacji zużycia bieżnika
  • Materiały szkoleniowe z geometrii kół (zbieżność, pochylenie, wyprzedzenie sworznia zwrotnicy)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego