Kierunek obiegu informacji na schemacie rozpoznaje się przede wszystkim po zwrocie strzałek (gdzie jest grot) oraz po tym, czy połączenia przebiegają między poziomami struktury (pion) czy w obrębie tego samego poziomu (poziom).
Odpowiedź "pionowy w dół" jest poprawna, gdy schemat pokazuje przekazywanie informacji z poziomu wyższego (np. kierownictwo, przełożony, komórka nadrzędna) do poziomu niższego (np. pracownicy, stanowiska wykonawcze, komórki podległe). W praktyce administracji jest to typowe dla komunikatów typu: polecenia służbowe, decyzje organizacyjne, wytyczne dotyczące procedur, instrukcje realizacji zadań.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne w takim przypadku?
- "Poziomy" opisuje przepływ informacji między komórkami/stanowiskami na tym samym szczeblu (np. współpraca między referatami). Na schemacie odpowiadają mu zwykle strzałki biegnące w bok.
- "Równoległy" bywa potocznie utożsamiany z przepływem między jednostkami "obok siebie", ale jako odpowiedź w tym zestawie nie wskazuje jednoznacznie relacji przełożony–podwładny; w typowej klasyfikacji kierunków komunikacji i tak sprowadza się do komunikacji poziomej, a nie pionowej.
- "Pionowy w górę" oznacza przepływ informacji od niższego szczebla do wyższego (np. raportowanie, sprawozdawczość, wnioski, sygnalizowanie problemów). Na schemacie rozpoznaje się to po strzałkach skierowanych w górę.
Wskazówka egzaminacyjna: zanim wybierzesz odpowiedź, odszukaj groty strzałek i sprawdź, czy łączą różne poziomy hierarchii. Sam układ elementów (pionowo/poziomo) bez zwrotu strzałek może wprowadzać w błąd.