Reguła EXW (Ex Works) w Incoterms 2010 opisuje sytuację, w której sprzedający ma minimalny zakres obowiązków: przygotowuje towar i udostępnia go kupującemu w ustalonym miejscu (najczęściej u siebie). Od tego momentu to kupujący organizuje dalsze działania transportowe i w praktyce przejmuje ciężar organizacyjny przewozu.
W treści pytania kluczowe są trzy elementy: (1) sprzedający "zostawia towar do dyspozycji kupującego" w punkcie wydania, (2) kupujący "organizuje transport", (3) kupujący ponosi koszty i ryzyko na całej trasie przewozu. Taki opis odpowiada właśnie EXW, bo wskazuje, że sprzedający nie odpowiada za przewóz ani ryzyko w transporcie.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?
- FCA (Free Carrier) zakłada, że sprzedający dostarcza towar przewoźnikowi (lub innej wskazanej osobie) w uzgodnionym miejscu. To oznacza większą rolę sprzedającego niż tylko "udostępnienie" towaru.
- FAS (Free Alongside Ship) dotyczy specyficznego scenariusza transportu morskiego, gdzie towar jest dostarczany wzdłuż burty statku w porcie załadunku. W pytaniu nie ma kontekstu portu ani statku, a opis mówi ogólnie o trasie przewozu.
- DDP (Delivered Duty Paid) jest przeciwieństwem EXW pod względem odpowiedzialności: sprzedający ponosi szeroki zakres obowiązków, w tym dostarczenie do miejsca przeznaczenia i typowo koszty/ryzyko po swojej stronie aż do dostawy. To nie zgadza się z informacją, że kupujący ponosi ryzyko na całej trasie.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w opisie widzisz, że sprzedający jedynie udostępnia towar, a cała organizacja przewozu oraz ryzyko i koszty transportu są po stronie kupującego, najczęściej prowadzi to do wyboru EXW. Gdy pojawia się obowiązek przekazania towaru przewoźnikowi, częściej będzie to FCA.