KWALIFIKACJA GIW2 - TEST WIEDZY NR 1

PYTANIE NR 39.
Jaki typ zasilania jest najczęściej stosowany w układach mechatronicznych w górnictwie podziemnym?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W wyrobiskach podziemnych najczęściej spotyka się zasilanie z infrastruktury elektrycznej kopalni (sieci dołowej), ponieważ zapewnia ono stałą dostępność mocy dla napędów i automatyki stacjonarnej. Zasilanie słoneczne i wiatrowe jest w podziemiu zwykle niepraktyczne, a bateryjne dotyczy głównie urządzeń przenośnych.

Pełne wyjaśnienie:

W górnictwie podziemnym wiele układów mechatronicznych (czujniki, sterowniki, elementy wykonawcze, napędy) pracuje w sposób ciągły i wymaga stabilnego oraz przewidywalnego źródła energii. Dlatego w praktyce bardzo często wykorzystuje się zasilanie sieciowe, czyli energię dostarczaną z infrastruktury kopalni (sieć dołowa, rozdzielnie, trasy kablowe). Daje to możliwość długotrwałej pracy bez przerw na ładowanie i bez ograniczeń pojemności.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są mniej trafne?

  • Zasilanie słoneczne – w wyrobiskach podziemnych brak dostępu do promieniowania słonecznego, więc nie jest to typowe źródło energii dla urządzeń pracujących pod ziemią.
  • Zasilanie wiatrowe – choć istnieje wentylacja, to warunki przepływu powietrza, miejsce montażu i wymagania eksploatacyjne powodują, że turbiny wiatrowe nie są standardowym sposobem zasilania mechatroniki w podziemiu.
  • Zasilanie bateryjne – jest jak najbardziej spotykane, ale przede wszystkim w urządzeniach przenośnych, pomiarowych, komunikacyjnych lub w sytuacjach, gdy nie ma wygodnego dostępu do zasilania kablowego. W pytaniu użyto sformułowania "najczęściej", które w ujęciu ogólnym częściej odnosi się do rozwiązań stacjonarnych, gdzie dominuje zasilanie z sieci.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli odpowiedzi zawierają źródła energii zależne od warunków środowiska (słońce/wiatr), a kontekst to praca pod ziemią, warto ocenić ich praktyczną wykonalność. Jednocześnie pamiętaj, że w nowoczesnych zastosowaniach udział zasilania bateryjnego rośnie, więc przy pytaniach z "najczęściej" kluczowe jest doprecyzowanie, czy chodzi o urządzenia stacjonarne czy mobilne.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zasilanie sieciowe oznacza, że urządzenie pobiera energię z instalacji elektrycznej kopalni (sieci dołowej), zwykle przez kable i rozdzielnie. Zapewnia to stałą dostępność mocy i długą pracę bez przerw na ładowanie, co jest ważne dla napędów i automatyki stacjonarnej.
Pod ziemią nie ma bezpośredniego dostępu do promieniowania słonecznego, więc panele fotowoltaiczne nie mogą pracować w typowy sposób. Nawet jeśli energia byłaby doprowadzana z powierzchni, to nie jest to "zasilanie słoneczne" na miejscu, tylko nadal zasilanie z sieci.
Tak. Zasilanie bateryjne jest powszechne w urządzeniach przenośnych: miernikach, czujnikach ręcznych, systemach łączności, lampach czy narzędziach. Zwykle nie jest jednak głównym źródłem dla dużych układów stacjonarnych i napędów, bo ogranicza je pojemność.
Z sieci często zasilane są elementy automatyki i napędów pracujące ciągle: sterowniki, stacje kontrolno-pomiarowe, siłowniki, przenośniki, układy sterowania maszyn. Dla takich zastosowań kluczowa jest stabilność zasilania i możliwość dostarczenia większej mocy.
Zasilanie autonomiczne (np. bateryjne) wybiera się, gdy urządzenie ma być mobilne, pracuje dorywczo albo w miejscu bez łatwego dostępu do kabla. Dotyczy to inspekcji, pomiarów, krótkich prac serwisowych oraz sytuacji, gdy prowadzenie przewodów byłoby niebezpieczne lub niepraktyczne.
W wyrobiskach powietrze przepływa dzięki wentylacji, ale to nie oznacza warunków do efektywnej i bezpiecznej pracy turbin jako standardowego źródła energii. Ograniczają to miejsce montażu, zmienność przepływów i wymagania eksploatacyjne, więc nie jest to typowe zasilanie mechatroniki.
"Najczęściej" zależy od zakresu: inne zasilanie dominuje w urządzeniach stacjonarnych, inne w przenośnych. Jeśli pytanie nie doprecyzowuje typu urządzeń i miejsca pracy, mogą pojawić się wątpliwości. Wtedy wybiera się odpowiedź najbardziej typową dla większości instalacji dołowych.
Główną zaletą jest ciągłość pracy i możliwość dostarczenia większej mocy bez ograniczeń pojemności, jak w bateriach. Dla automatyki i napędów ważna jest też przewidywalność parametrów zasilania oraz łatwiejsza integracja z infrastrukturą kopalnianą.
Typowe błędy to kierowanie się "nowoczesnością" (OZE) zamiast realiami podziemia oraz uogólnienie z własnych doświadczeń z urządzeniami mobilnymi. Często też działa prosta eliminacja: odrzucenie słońca i wiatru bez analizy, że baterie też bywają częste.
Ucz się przez przykłady: podziel urządzenia na stacjonarne i mobilne, a potem przypisz typowe źródła zasilania. Pomaga też znajomość podstaw elektrotechniki (sieć vs. zasilanie autonomiczne) oraz praktyczne rozumienie środowiska podziemnego, gdzie OZE na miejscu są ograniczone.
info

Około 58% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że w wyrobiskach podziemnych najczęściej spotyka się zasilanie z infrastruktury elektrycznej kopalni (sieci dołowej), ponieważ zapewnia ono stałą dostępność mocy dla napędów i automatyki stacjonarnej.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z elektrotechniki oraz automatyki stosowanej w górnictwie
  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ z zakresu maszyn i urządzeń dołowych
  • Instrukcje eksploatacji i DTR urządzeń automatyki górniczej (sekcje o zasilaniu i wymaganiach środowiskowych)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego