W zadaniach kosztorysowych często spotyka się pozycje liczone jako procent wartości bazowej (np. kosztów materiałów podstawowych). Tu koszty materiałów pomocniczych ustalono na poziomie 0,5% kosztu materiałów podstawowych wynoszącego 90 128,00 zł.
Krok 1: zamiana procentu na ułamek dziesiętny
0,5% oznacza 0,5 na 100, czyli: 0,5 / 100 = 0,005.
Krok 2: obliczenie wartości procentu z kwoty
90 128,00 zł × 0,005 = 450,64 zł.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Odpowiedź "45,60 zł" wynika z błędnego przeliczenia skali (np. potraktowania 0,5% jako 0,05% albo pomyłki w rachunku), a to daje wynik 10 razy mniejszy.
- Odpowiedź "4 506,40 zł" odpowiadałaby 5% wartości bazowej (bo 90 128 × 0,05 = 4 506,40), czyli typowemu błędowi pominięcia zera w 0,5%.
- Odpowiedź "45 064,00 zł" jest o rząd wielkości za duża i sugeruje potraktowanie 0,5 jako 50% lub inne przesunięcie przecinka; 50% z 90 128 to właśnie 45 064.
Wskazówka egzaminacyjna: zanim policzysz, oceń "na oko" rząd wielkości: 0,5% to połowa z 1%, a 1% z 90 128 to ok. 901 zł, więc wynik powinien być ok. 450 zł. Taka kontrola szybko wyłapuje odpowiedzi 10× lub 100× większe/mniejsze.