KWALIFIKACJA EKA7 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 38.
Jakie są konsekwencje dla wyniku finansowego firmy, jeżeli firma zdecyduje się na utworzenie rezerwy na odroczony podatek dochodowy?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Utworzenie rezerwy na odroczony podatek ujmuje się jako koszt podatku odroczonego w rachunku zysków i strat (Wn koszty, Ma rezerwa w pasywach). Skoro zwiększa się koszt w ujęciu wynikowym, to wynik finansowy netto ulega obniżeniu. Dlatego poprawna jest odpowiedź o zmniejszeniu wyniku.

Pełne wyjaśnienie:

Rezerwa na odroczony podatek dochodowy powstaje, gdy występują dodatnie różnice przejściowe między wynikiem księgowym a podatkowym (np. inne tempo amortyzacji dla celów bilansowych i podatkowych). Taka rezerwa jest zobowiązaniem wykazywanym w pasywach bilansu.

Kluczowe dla pytania jest jednak to, jak powstanie rezerwy jest ujmowane w rachunku wyników. W praktyce księgowej utworzenie (zwiększenie stanu) rezerwy na podatek odroczony księguje się zapisem: Wn koszty z tytułu podatku odroczonego (konto wynikowe) oraz Ma rezerwa na odroczony podatek (konto bilansowe – pasywa). Obciążenie konta kosztowego po stronie Wn oznacza wzrost kosztów w RZiS, a to zmniejsza wynik finansowy za dany okres.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Zwiększa się wynik finansowy firmy" – byłoby to typowe raczej dla sytuacji ujęcia przychodu/zmniejszenia kosztu. Utworzenie rezerwy jest kosztem, więc działa odwrotnie.
  • "Nie ma wpływu na wynik finansowy firmy" – to częsty błąd wynikający z patrzenia wyłącznie na bilans. Mimo że rezerwa jest pasywem, jej utworzenie przechodzi przez rachunek zysków i strat jako koszt.
  • "Zależy od decyzji zarządu firmy" – w rachunkowości utworzenie rezerwy na podatek odroczony wynika z przesłanek (różnic przejściowych) i zasad ujmowania podatku odroczonego, a nie z dowolnej decyzji. Zarząd nie "wybiera", czy koszt ma obciążyć wynik, gdy przesłanki występują.

Wniosek: samo utworzenie rezerwy na odroczony podatek dochodowy, jako koszt w RZiS, obniża wynik finansowy jednostki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To zobowiązanie wykazywane w pasywach bilansu, ujmowane wtedy, gdy występują dodatnie różnice przejściowe między wartością bilansową a podatkową aktywów lub zobowiązań. Jej utworzenie wiąże się z kosztem podatku odroczonego w rachunku zysków i strat.
Utworzenie (zwiększenie) rezerwy ujmuje się jako koszt podatku odroczonego w RZiS: Wn koszty, Ma rezerwa (pasywa). Ponieważ rosną koszty, wynik finansowy netto za okres ulega obniżeniu.
Mechanizm polega na tym, że podatek odroczony koryguje obciążenie podatkowe okresu, aby uwzględnić skutki różnic przejściowych. Zwiększenie zobowiązania z tytułu podatku odroczonego ujmuje się jako koszt, który pomniejsza wynik w danym roku obrotowym.
Przy utworzeniu rezerwy typowym przeciwstawnym ujęciem jest konto kosztowe: "koszty z tytułu podatku odroczonego" (rachunek wynikowy). Zapis Wn na tym koncie oznacza wzrost kosztów, a równolegle Ma tworzy rezerwę w pasywach.
Nie w sensie uznaniowym. Ujęcie wynika z zasad rachunkowości oraz z wystąpienia różnic przejściowych. Jeśli przesłanki są spełnione, jednostka powinna ująć rezerwę i związany z nią koszt, a nie traktować tego jako dowolną decyzję.
Najczęściej są to dodatnie różnice przejściowe, np. sytuacje, gdy amortyzacja podatkowa jest wyższa niż bilansowa w danym okresie. Powoduje to, że bieżący podatek jest "zaniżony" względem ujęcia bilansowego, więc powstaje zobowiązanie odroczone.
Rezerwa oznacza zobowiązanie (pasywa) i jej utworzenie zwykle zwiększa koszt podatku odroczonego. Aktywa z tytułu podatku odroczonego to składnik aktywów, powstający m.in. przy ujemnych różnicach przejściowych, i jego ujęcie często działa w przeciwnym kierunku na wynik.
Rezerwę prezentuje się w bilansie po stronie pasywów, zazwyczaj jako zobowiązanie długoterminowe. Natomiast odpowiadający jej koszt podatku odroczonego wpływa na rachunek zysków i strat, w ramach całkowitego obciążenia podatkowego.
Bo pytanie dotyczy skutku dla wyniku finansowego, a utworzenie rezerwy odbywa się przez obciążenie kosztów w RZiS (konto wynikowe). Sam fakt, że rezerwa jest pasywem, nie oznacza braku wpływu na wynik — wpływ powstaje przez ujęcie kosztu.
Opanuj definicje: różnice przejściowe, rezerwa i aktywa z tytułu podatku odroczonego. Ćwicz dekretacje (Wn koszty/Ma rezerwa oraz odwrotnie dla aktywów). Na egzaminie zawsze sprawdzaj, czy dane zdarzenie przechodzi przez konto kosztów lub przychodów, bo to determinuje wpływ na wynik.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 48% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Utworzenie rezerwy na odroczony podatek ujmuje się jako koszt podatku odroczonego w rachunku zysków i strat (Wn koszty, Ma rezerwa w pasywach)."

Źródła:

  • Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, art. 37, Dz.U. 2023 poz. 120
  • Międzynarodowy Standard Rachunkowości MSR 12 "Podatek dochodowy" (IAS 12 Income Taxes) – zasady ujmowania podatku odroczonego i zobowiązań z tego tytułu

Materiały:

  • Ustawa o rachunkowości – część dotycząca rezerw i rozliczeń międzyokresowych
  • MSR 12 "Podatek dochodowy" – ogólne zasady ujmowania podatku odroczonego
  • Podręczniki do rachunkowości finansowej (działy: rezerwy, podatek odroczony, RZiS)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego