KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 10.
Jakimi końcówkami zakończone są przewody doprowadzające napięcie zasilające do tabliczki zaciskowej silnika przedstawionego na rysunku?
Ilustracja przedstawia tabliczkę zaciskową silnika elektrycznego, co jest typowym elementem w kontekście egzaminów
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Końcówki oczkowe mają zamknięty otwór ("oczko"), dzięki czemu przewód jest pewnie mocowany pod śrubą zacisku na tabliczce zaciskowej silnika. Końcówki tulejkowe służą głównie do wprowadzania żyły do zacisku, a widełkowe mają otwarty kształt "U", ułatwiający szybkie zdejmowanie spod śruby.

Pełne wyjaśnienie:

Na tabliczkach zaciskowych silników bardzo często spotyka się zaciski śrubowe (śruba + podkładka/docisk). W takim połączeniu kluczowe jest, aby końcówka przewodu była mechanicznie stabilna i nie wysunęła się podczas dokręcania ani przy drganiach urządzenia. Tę rolę najlepiej spełnia końcówka oczkowa: ma zamknięty otwór, który "obejmuje" śrubę, więc nawet po poluzowaniu docisku przewód nie zsunie się samoczynnie.

Odpowiedź "Oczkowymi." jest poprawna, bo opisuje końcówkę przeznaczoną do mocowania pod śrubę, typowo stosowaną na tabliczkach zaciskowych, listwach przyłączeniowych i punktach uziemienia.

Pozostałe odpowiedzi odnoszą się do innych rozwiązań lub innego kształtu:

  • "Tulejkowymi." – tulejki (ferrule) zakłada się na odizolowaną żyłę linkową, aby usztywnić ją i poprawić kontakt w zaciskach, zwłaszcza sprężynowych lub śrubowych z otworem na przewód. Nie tworzą one jednak "ucha" pod śrubę; pełnią inną funkcję i mają inny wygląd.
  • "Widełkowymi." – końcówki widełkowe mają kształt otwartego "U", co ułatwia szybki demontaż spod śruby bez jej całkowitego wykręcania. W wielu zastosowaniach są dopuszczalne, ale w porównaniu do oczka są bardziej podatne na wysunięcie przy wibracjach lub niedostatecznym dokręceniu; na typowych przedstawieniach tabliczek zaciskowych łatwo je odróżnić po otwartym wycięciu.
  • "Konektorowymi." – konektory (np. wsuwki) służą do połączeń wsuwanych, często na płaskich językach (blaszki) lub w złączach. Nie są to końcówki "pod śrubę", więc nie pasują do typowego przyłącza na tabliczce zaciskowej silnika.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli na rysunku widać śrubę i pod nią element z zamkniętym otworem, zwykle jest to oczko. Jeśli otwór jest "rozcięty" (kształt U) – to widełki. Jeśli widać jedynie "rurkę" na końcu żyły – to tulejka. Jeśli jest wsuwany konektor – szukaj płaskiego języka lub gniazda wsuwnego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Końcówka oczkowa to końcówka przewodu z zamkniętym otworem (oczkiem) do mocowania pod śrubę. Zapewnia pewne mechanicznie połączenie w zaciskach śrubowych, np. na tabliczce zaciskowej silnika, w rozdzielnicy lub na listwach przyłączeniowych.
Oczkowa ma zamknięty otwór na śrubę (pełne "kółko"). Widełkowa ma otwór otwarty – przypomina literę "U" i ma nacięcie, dzięki któremu można ją wysunąć spod śruby bez całkowitego odkręcania.
Bo zamknięte oczko nie zsunie się ze śruby przy drganiach ani przy częściowym poluzowaniu docisku. W silnikach i urządzeniach wirujących wibracje są typowe, dlatego stabilność mechaniczna połączenia jest szczególnie istotna.
Końcówka tulejkowa (tulejka) to metalowa "rurka" zaciskana na odizolowanej żyle linkowej, aby ją usztywnić i zapobiec rozcapierzeniu drutów. Stosuje się ją przy wprowadzaniu przewodu do zacisku, a nie jako "ucho" pod śrubę.
Czasem tak, ale zależy to od konstrukcji zacisku i wymagań niezawodności. Widełki ułatwiają demontaż, jednak przy wibracjach mogą być mniej pewne niż oczko. Na egzaminie zwykle rozstrzyga się po kształcie widocznym na rysunku i typie zacisku.
"Konektorowe" zwykle odnosi się do końcówek wsuwanych (np. wsuwka/gniazdo) stosowanych na płaskich językach złącz. To inny typ połączenia niż śrubowe na tabliczce zaciskowej, dlatego w takich zadaniach jest to często odpowiedź rozpraszająca.
Typowe błędy to dobór końcówki niepasującej do sposobu zacisku (np. tulejka zamiast oczka), zły rozmiar oczka do średnicy śruby, słabe zaprasowanie oraz zbyt długie lub zbyt krótkie odizolowanie żyły. Skutkiem bywa grzanie złącza i luzowanie połączenia.
Dobiera się średnicę oczka do średnicy śruby zacisku (oczko ma pasować bez "luzu" i bez wciskania na siłę) oraz przekrój końcówki do przekroju żyły przewodu. W praktyce pomaga oznaczenie na końcówkach i w katalogach producentów.
Nie zawsze. Tulejki są bardzo przydatne przy zaciskach, gdzie żyła jest wprowadzana do otworu i dociskana, ale gdy przewód ma być mocowany pod śrubę przez końcówkę oczkową/widełkową, kluczowe jest poprawne zaprasowanie tej końcówki, a nie tulejka.
Najlepiej przećwiczyć rozpoznawanie na zdjęciach: oczko (otwór zamknięty), widełki (otwór otwarty), tulejka (rurka na żyłę), konektor (złącze wsuwane). Pomaga też skojarzenie z typem zacisku: śruba → zwykle oczko/widełki.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 55% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Końcówki oczkowe mają zamknięty otwór ("oczko"), dzięki czemu przewód jest pewnie mocowany pod śrubą zacisku na tabliczce zaciskowej silnika."

Materiały:

  • Katalogi producentów osprzętu kablowego (końcówki oczkowe, widełkowe, tulejkowe) – rysunki wymiarowe i przykłady zastosowań
  • Instrukcje montażu końcówek i zaprasowywania (dla elektryków utrzymania ruchu i instalatorów)
  • Podręczniki/opracowania z zakresu montażu instalacji i aparatów elektrycznych (dział: połączenia przewodów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego