KWALIFIKACJA ROL2 - STYCZEŃ 2024 (test 3)

PYTANIE NR 17.
Jakimi numerami oznaczone są na rysunku łożyska służące do osadzenia piasty koła przedniego ciągnika na czopie?
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek techniczny, który jest związany z mechaniką maszyn rolniczych, a konkretnie z
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Łożyska piasty to elementy toczne osadzające piastę koła na czopie i umożliwiające jej obrót pod obciążeniem. Na rysunku odpowiadają im oznaczenia dwóch łożysk w piaście (wewnętrznego i zewnętrznego) wskazane numerami "21 i 20", a pozostałe pary odnoszą się do innych części zespołu.

Pełne wyjaśnienie:

W piaście koła przedniego ciągnika kluczową funkcję pełnią łożyska, które osadzają piastę na czopie i zapewniają jej płynny obrót przy przenoszeniu obciążeń (promieniowych i częściowo osiowych). W typowym rozwiązaniu spotyka się dwa łożyska pracujące w parze (np. wewnętrzne i zewnętrzne), dzięki czemu zespół ma odpowiednią sztywność i trwałość.

Poprawna odpowiedź "21 i 20" wynika z tego, że właśnie te numery na rysunku wskazują dwa łożyska znajdujące się w piaście, których zadaniem jest łożyskowanie piasty na czopie. To one odpowiadają za prowadzenie piasty i umożliwiają obrót koła bez nadmiernych oporów.

Pozostałe propozycje (inne pary numerów) są niepoprawne, ponieważ odnoszą się do innych elementów zespołu widocznych na rysunku (np. części mocujących, dystansujących lub uszczelniających), które mogą znajdować się w pobliżu łożysk, ale nie pełnią funkcji łożyskowania. Częstym błędem jest wybór numerów "z sąsiedztwa" łożysk na przekroju, bez sprawdzenia, czy wskazany element ma cechy łożyska (pierścień wewnętrzny i zewnętrzny oraz elementy toczne).

Wskazówka egzaminacyjna: aby poprawnie rozpoznać łożyska na rysunku, zwracaj uwagę na ich kształt w przekroju (dwa pierścienie i widoczne elementy toczne) oraz na to, że są umieszczone w piaście współosiowo z czopem. Następnie odczytaj numery przypisane do tych elementów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Piasta koła to część, na której osadza się koło i która obraca się względem czopa dzięki łożyskom. W piaście znajdują się zwykle gniazda łożysk, elementy uszczelniające oraz miejsce mocowania obręczy/felgi, tak aby przenosić obciążenia z koła na oś.
Czop to część osi/zwrotnicy, na której "siedzi" piasta. Stanowi powierzchnię współpracującą z łożyskami i przenosi obciążenia z koła na konstrukcję ciągnika. Uszkodzenie czopa lub jego zużycie pogarsza pracę łożysk i może powodować luzy.
Na przekroju łożysko zwykle widać jako dwa pierścienie (wewnętrzny i zewnętrzny) oraz elementy toczne między nimi. W zależności od typu mogą to być kulki lub wałeczki. W zadaniach egzaminacyjnych trzeba potem odczytać numer pozycji przypisany do tego elementu.
Dwa łożyska pracujące w parze zwiększają sztywność i nośność układu oraz lepiej przenoszą obciążenia działające na koło (promieniowe i osiowe). Takie łożyskowanie stabilizuje piastę na czopie i ogranicza bicie oraz nadmierny luz podczas jazdy i pracy w polu.
Najczęściej pojawia się wyczuwalny luz na kole, hałas (wycie, szum) narastający z prędkością, przegrzewanie piasty po jeździe oraz nierównomierne zużycie opony. W skrajnych przypadkach może dojść do uszkodzenia czopa, piasty lub zablokowania koła.
Typowe pomyłki to wskazanie numerów uszczelniaczy lub pierścieni dystansowych zamiast łożysk, wybór "sąsiednich" numerów bez sprawdzenia symbolu/kształtu elementu oraz pominięcie faktu, że pytanie dotyczy łożysk osadzających piastę na czopie (a nie dowolnych łożysk w maszynie).
Poza łożyskami w zespole piasty często są uszczelniacze (zatrzymujące smar i brud), podkładki, nakrętki, pierścienie osadcze oraz elementy dystansowe. Na rysunku mogą być blisko łożysk, dlatego trzeba rozróżniać je po funkcji i kształcie przekroju.
Tak. Niewłaściwy smar lub zanieczyszczenie smaru skraca żywotność łożysk, zwiększa tarcie i temperaturę pracy oraz sprzyja korozji. W praktyce ważne jest też prawidłowe uszczelnienie i czystość podczas montażu, bo brud w piaście szybko niszczy bieżnie i elementy toczne.
Luz łożysk warto sprawdzić po naprawie/montażu, gdy pojawi się hałas albo wyczuwalne "bicie" koła, oraz w ramach okresowych przeglądów. Zbyt duży luz pogarsza prowadzenie i niszczy elementy, a zbyt mały może powodować przegrzewanie i zatarcie łożysk.
Ćwicz czytanie przekrojów i rysunków złożeniowych: najpierw identyfikuj element po funkcji i kształcie (np. łożysko, uszczelniacz, nakrętka), a dopiero potem odczytuj numer pozycji. Pomaga też powtarzanie typowych zespołów ciągnika: piasta, zwrotnica, półosie, hamulce.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 45% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Łożyska piasty to elementy toczne osadzające piastę koła na czopie i umożliwiające jej obrót pod obciążeniem."

Źródła:

  • Rysunek egzaminacyjny dołączony do pytania (oznaczenia elementów na rysunku stanowią podstawę wskazania numerów łożysk).

Materiały:

  • Podręcznik/kompendium z budowy i eksploatacji ciągników rolniczych (rozdziały: układ jezdny, piasta koła, łożyskowanie)
  • Instrukcje serwisowe i katalogi części ciągników (sekcja: przednia oś/zwrotnica/piasta koła)
  • Ćwiczenia z czytania rysunków złożeniowych i przekrojów z numeracją części

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego