KWALIFIKACJA MED8 - TEST WIEDZY NR 1

PYTANIE NR 7.
Jako technik elektroradiolog stwierdziłeś podejrzenie przemocy wobec pacjenta dorosłego. Pacjent wyraźnie wyraził chęć samodzielnego zgłoszenia sprawy. Które działanie jest najbardziej odpowiednie?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najbardziej właściwe jest jednoczesne wsparcie pacjenta i uruchomienie działań pomocowych.
Przy podejrzeniu przemocy u osoby dorosłej należy przekazać informacje o dostępnych formach pomocy, a równolegle wszcząć procedurę Niebieskie Karty (NK-A i Karta B). Pozostałe działania pomijają obowiązki lub naruszają poufność.

Pełne wyjaśnienie:

W opisanej sytuacji pacjent jest osobą dorosłą i deklaruje, że chce samodzielnie zgłosić przemoc. Autonomia pacjenta ma znaczenie, ale nie znosi obowiązków personelu medycznego wynikających z przepisów i procedur przeciwdziałania przemocy domowej.

Odpowiedź "Wspierasz decyzję pacjenta, przekazując informacje o dostępnej pomocy oraz wszczynasz procedurę Niebieskie Karty (wypełniasz NK-A i przekazujesz Kartę B)." jest najwłaściwsza, bo łączy dwa kluczowe cele:

  • Wsparcie i bezpieczeństwo pacjenta – pacjent otrzymuje rzetelne informacje o dostępnych zasobach (ośrodki wsparcia, kontakt do instytucji pomocowych, możliwości prawne), co realnie zwiększa szansę na skuteczne przerwanie przemocy.
  • Działanie proceduralne – wszczęcie procedury Niebieskie Karty poprzez NK-A uruchamia mechanizm pomocy interdyscyplinarnej, a przekazanie Karty B daje pacjentowi uporządkowany zestaw informacji i ścieżek dalszego postępowania.

Pozostałe propozycje są nieprawidłowe z typowych powodów egzaminacyjnych:

  • "Zawiadamiasz organy ścigania i rezygnujesz z przekazywania informacji o wsparciu…" – ogranicza działania wyłącznie do jednego toru i pomija element wsparcia informacyjnego, który jest praktycznie konieczny; pacjent może zostać bez wiedzy, gdzie uzyskać pomoc i ochronę.
  • "Pozostawiasz sprawę wyłącznie pacjentowi…" – to błąd zaniechania: brak działań formalnych i brak informacji o pomocy zmniejsza bezpieczeństwo pacjenta i nie uruchamia systemu wsparcia.
  • "Informujesz rodzinę pacjenta…" – przy osobie dorosłej bez zgody pacjenta grozi naruszeniem poufności i może zwiększyć ryzyko (np. eskalacja przemocy, naciski). Informacje powinny trafiać do właściwych służb i systemu wsparcia, a nie do osób trzecich bez upoważnienia.

W praktyce najlepsze postępowanie to: udzielić informacji, zadbać o bezpieczne warunki rozmowy, udokumentować podejrzenie zgodnie z procedurami placówki oraz uruchomić Niebieską Kartę, nie wymuszając na pacjencie natychmiastowego zgłoszenia "na siłę".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Procedura Niebieskie Karty to sformalizowany tryb działań pomocowych przy podejrzeniu przemocy domowej. Wszczyna się ją, gdy pracownik (np. ochrony zdrowia) poweźmie podejrzenie przemocy, aby uruchomić wsparcie interdyscyplinarne i udokumentować sytuację.
NK-A jest formularzem inicjującym procedurę Niebieskie Karty. Jego wypełnienie formalnie uruchamia działania zespołu interdyscyplinarnego i porządkuje informacje o podejrzeniu przemocy. To element działań pomocowych, niezależny od tego, czy pacjent zgłasza sprawę sam.
Karta B jest częścią procedury NK przekazywaną osobie doznającej przemocy. Zawiera praktyczne informacje o dostępnych formach pomocy i możliwych krokach (np. gdzie szukać wsparcia, jakie instytucje pomagają). Ma ułatwić pacjentowi szybkie dotarcie do realnej pomocy.
Tak, pacjent dorosły może chcieć zgłosić przemoc samodzielnie i należy to uszanować. Nie zwalnia to jednak personelu z podejmowania działań po swojej stronie, zwłaszcza działań pomocowych (np. uruchomienia procedury NK) oraz przekazania informacji o wsparciu i bezpieczeństwie.
U osoby dorosłej informowanie rodziny bez zgody może naruszać poufność i prawo do prywatności. Może też zwiększać ryzyko eskalacji przemocy lub wywołać naciski na pacjenta. Bezpieczniejszą drogą jest przekazanie informacji właściwym instytucjom i uruchomienie procedur wsparcia.
Rozmowa powinna być spokojna, dyskretna i prowadzona w warunkach zapewniających bezpieczeństwo oraz prywatność. Warto zadawać pytania otwarte, nie oceniać i nie wywierać presji. Kluczowe jest przekazanie informacji o pomocy oraz wskazanie kolejnych kroków bez obwiniania pacjenta.
Najczęstsze błędy to: mylenie wsparcia z "brakiem działania", zakładanie, że wola pacjenta znosi obowiązki proceduralne, przenoszenie zasad z przypadków dzieci na dorosłych oraz wybór działań naruszających poufność (np. informowanie rodziny). Pomaga myślenie: wsparcie + procedura.
Gdy istnieje uzasadnione podejrzenie przestępstwa z użyciem przemocy, personel medyczny ma obowiązek niezwłocznego zawiadomienia właściwych organów. W praktyce oznacza to, że obok wsparcia pacjenta i uruchomienia procedury NK należy rozważyć formalne zawiadomienie zgodnie z przepisami i procedurą placówki.
U dziecka nacisk kładzie się na bezwzględną ochronę i działania podejmowane niezależnie od woli opiekuna, bo dziecko nie ma pełnej zdolności do decyzji. U osoby dorosłej trzeba silniej uwzględniać autonomię, ale nadal realizować obowiązki proceduralne i prawne po stronie personelu.
Najlepiej uczyć się schematem: rozpoznanie podejrzenia → zapewnienie bezpieczeństwa → informacja o pomocy → uruchomienie NK (NK-A, Karta B) → współpraca z zespołem/zgłoszenie zgodnie z procedurą. Warto przećwiczyć scenariusze z pacjentem dorosłym i dzieckiem oraz typowe "pułapki" odpowiedzi.
info

Statystycznie 32% uczniów zna prawidłową odpowiedź. bardzo trudne

Według specjalistów z branży: "Pozostałe działania pomijają obowiązki lub naruszają poufność."

Źródła:

  • Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy domowej, art. 12, Dz.U. 2024 poz. 1673

Materiały:

  • Tekst ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej (aktualne brzmienie) – analiza art. 12
  • Materiały szkoleniowe placówki dot. procedury Niebieskie Karty (obieg NK-A i Karty B)
  • Wewnętrzne procedury podmiotu leczniczego: postępowanie przy podejrzeniu przemocy

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego