KWALIFIKACJA MEC5 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 26.
Jeżeli długość uchwytu tokarskiego ze szczękami wynosi 75 mm, a długość wystającego z uchwytu gotowego przedmiotu 50 mm, to wartość funkcji G54 powinna wynosić
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek techniczny związany z obróbką mechaniczną, prawdopodobnie w kontekście pracy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wartość odniesienia wynikająca z podanych długości to suma: długość uchwytu ze szczękami (75 mm) + długość wystającego gotowego przedmiotu (50 mm).
Dlatego poprawną wartością jest 125 mm.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano dwie odległości: długość uchwytu tokarskiego ze szczękami oraz długość fragmentu gotowego przedmiotu, który wystaje z uchwytu. Jeżeli "wartość funkcji G54" ma odpowiadać odległości wynikającej z tych dwóch odcinków, to należy je zsumować.

Obliczenie:

  • długość uchwytu ze szczękami: 75 mm
  • długość wystającego przedmiotu: 50 mm
  • suma: 75 mm + 50 mm = 125 mm

Odpowiedź "125 mm" jest poprawna, bo jako jedyna odpowiada sumie podanych długości.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "50 mm" – uwzględnia tylko wysięg detalu, pomijając odcinek związany z uchwytem i szczękami.
  • "75 mm" – uwzględnia tylko długość uchwytu ze szczękami, pomijając długość detalu wystającego poza uchwyt.
  • "25 mm" – nie wynika ani z sumy, ani z sensownej różnicy tych długości w typowej interpretacji; to częsty skutek pomyłki rachunkowej lub nieuprawnionego odejmowania.

W praktyce warsztatowej warto pamiętać, że w sterowaniach CNC wartość układu roboczego (np. G54) jest przesunięciem zera przedmiotu względem punktu bazowego maszyny i może zależeć od przyjętej osi oraz znaku kierunku. Na egzaminie w tego typu zadaniach zwykle sprawdza się jednak podstawową zależność geometryczną: odległość całkowita = suma podanych odcinków.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):

G54 oznacza jeden z podstawowych układów współrzędnych roboczych (work offset).

Umożliwia przesunięcie punktu "zero detalu" względem zera maszyny, aby program był liczony od bazy przedmiotu, a nie od stałego punktu maszyny.

Najczęściej traktuje się to jako zadanie geometryczne: trzeba policzyć odległość wynikającą z podanych odcinków.

Jeśli podano długość uchwytu i długość detalu wystającego z uchwytu, to oblicza się sumę tych długości.

Bo opisują dwa kolejne odcinki wzdłuż tej samej osi (zwykle osi Z tokarki): część związana z uchwytem/szczękami oraz część stanowiącą wysięg gotowego detalu.

Odległość łączna jest sumą tych odcinków: 75 + 50.

Nie. G54 dotyczy położenia układu roboczego (zera przedmiotu) względem zera maszyny.

Korekcje narzędzia (geometria/zużycie) dotyczą kompensacji wymiarów i położenia narzędzia. To dwa różne mechanizmy i nie należy ich mieszać.

Najczęstsze błędy to: pomijanie jednego z podanych odcinków (wybór 50 lub 75), mylenie dodawania z odejmowaniem oraz nieuwzględnianie, co jest faktycznie mierzoną odległością.

Warto zawsze narysować prosty szkic osi.

Ustawia się go po zamocowaniu detalu i wybraniu bazy, od której będą liczone wymiary programu (np. czoło detalu, średnica odniesienia).

Robi się to przed uruchomieniem obróbki, aby trajektorie były zgodne z rzeczywistym położeniem przedmiotu.

Stosuje się m.in. dojazd na sucho (single block), podgląd współrzędnych, kontrolę pozycji w układzie roboczym oraz bezpieczne podejście narzędziem do bazy.

W praktyce pomaga też weryfikacja na symulacji lub w trybie MDI.

Tak, w realnej maszynie znak ma znaczenie, bo zależy od kierunku osi oraz tego, gdzie jest zero maszyny i w którą stronę rosną współrzędne.

W prostych zadaniach szkolnych bywa to pomijane, ale na stanowisku należy zawsze uwzględnić konwencję osi.

To dwa różne zestawy przesunięć układu roboczego. Pozwalają mieć kilka "zer detalu" zapisanych równolegle.

Stosuje się je np. przy obróbce wielu detali w jednym zamocowaniu lub przy różnych bazach technologicznych.

Ćwicz: rozpoznawanie bazy, wykonywanie prostych szkiców osi, obliczanie odległości z wymiarów oraz rozróżnianie układu roboczego od korekcji narzędzia.

Pomaga też praca na panelu sterowania i analiza przykładowych programów toczenia.

info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 81% zdających egzamin. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Wartość odniesienia wynikająca z podanych długości to suma: długość uchwytu ze szczękami (75 mm) + długość wystającego gotowego przedmiotu (50 mm).Dlatego poprawną wartością jest 125 mm."

Źródła:

  • LinuxCNC Documentation – Coordinate Systems (G54–G59): https://linuxcnc.org/docs/html/gcode/coordinates.html (dostęp 2026-02-27)
  • Haas Automation – Work Offsets / G54 (poradnik/tematy pomocy technicznej): https://www.haascnc.com/service/troubleshooting-and-how-to/how-to/work-offsets.html (dostęp 2026-02-27)
  • Siemens – informacje szkoleniowe o układach współrzędnych i przesunięciach (SINUMERIK, temat: układ roboczy / work offset): https://support.industry.siemens.com (wyszukiwanie w serwisie: SINUMERIK work offset G54; dostęp 2026-02-27)

Materiały:

  • Dokumentacja/poradnik do sterowania CNC używanego w pracowni (sekcja: układy robocze, G54–G59)
  • Materiały dydaktyczne z podstaw bazowania i ustawiania detalu na tokarce CNC
  • Ćwiczenia warsztatowe: wyznaczanie zera przedmiotu czujnikiem, sondą lub metodą dotyku

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego