Czarny kał o smolistym wyglądzie określa się jako melena. Taki kolor wynika najczęściej z obecności strawionej krwi: hemoglobina ulega przemianom pod wpływem enzymów trawiennych i bakterii, co nadaje stolcowi ciemny, niemal czarny kolor i charakterystyczną "smolistą" konsystencję oraz zapach.
Dlatego odpowiedź "krwawieniu z żołądka lub dwunastnicy" jest zgodna z typowym rozumieniem meleny: źródło krwawienia znajduje się zwykle w górnym odcinku przewodu pokarmowego, a krew ma czas ulec strawieniu zanim zostanie wydalona.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?
- "nadmiernym wydzielaniu enzymów trzustki" – enzymy trzustkowe wpływają na trawienie, ale same w sobie nie powodują czarnego zabarwienia kału charakterystycznego dla strawionej krwi.
- "za dużej ilości wydalanej żółci" – żółć odpowiada za typowe brązowe zabarwienie kału; jej zaburzenia częściej kojarzy się ze zmianą w kierunku jaśniejszego stolca (np. przy problemach z dopływem żółci), a nie ze smolistą czernią.
- "krwawieniu z jelita grubego" – krew z dolnych odcinków przewodu pokarmowego zwykle jest mniej strawiona, dlatego częściej obserwuje się domieszkę świeżej krwi lub skrzepów (jasnoczerwona/ciemnoczerwona), a nie typową melenę.
W praktyce objaw czarnego kału traktuje się jako sygnał alarmowy, wymagający oceny stanu ogólnego, parametrów krwi (np. niedokrwistości) oraz ustalenia możliwego źródła krwawienia.