KWALIFIKACJA HAN2 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 23.
Jeżeli obrót debetowy konta aktywnego ma wartość 1 000,00 zł, a obrót kredytowy 800,00 zł, to saldo końcowe
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W koncie aktywnym saldo końcowe jest zwykle debetowe i oblicza się je jako różnicę obrotów: obrót debetowy minus obrót kredytowy. Skoro obrót debetowy wynosi 1 000,00 zł, a kredytowy 800,00 zł, to saldo końcowe wynosi 200,00 zł po stronie debetu.

Pełne wyjaśnienie:

W rachunkowości konto aktywne służy do ewidencji składników majątku (np. kasa, rachunek bankowy, należności). Charakterystyczne jest to, że stan (saldo) takiego konta wykazuje się co do zasady po stronie debetowej (Wn), bo aktywa "rosną" zapisem po Wn, a "maleją" zapisem po Ma.

W zadaniu podano wyłącznie obroty (sumy zapisów) w okresie:

  • obrót debetowy: 1 000,00 zł,
  • obrót kredytowy: 800,00 zł.

Dla konta aktywnego (przy typowym układzie) saldo końcowe wyznacza się jako:

saldo końcowe = obrót debetowy − obrót kredytowy

Podstawiając dane:

1 000,00 zł − 800,00 zł = 200,00 zł

Ponieważ większy jest obrót po stronie debetowej, saldo końcowe pozostaje debetowe i wynosi 200,00 zł. Dlatego odpowiedź "debetowe wynosi 200,00 zł" jest poprawna.

Pozostałe odpowiedzi są niepoprawne z typowych powodów:

  • "kredytowe wynosi 1 000,00 zł" oraz "kredytowe wynosi 800,00 zł" mylą obrót z saldem i dodatkowo przypisują saldo do niewłaściwej strony dla konta aktywnego w tej sytuacji (większy obrót jest po Wn).
  • "debetowe wynosi 1 800,00 zł" wynika z błędu polegającego na dodaniu obrotów zamiast obliczenia ich różnicy. Suma obrotów nie jest saldem końcowym.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, czy konto jest aktywne czy pasywne, a dopiero potem dobierz regułę (różnica obrotów i strona salda). To ogranicza pomyłki Wn/Ma.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Konto aktywne to konto służące do ewidencji składników majątku (aktywów), np. kasy, banku czy należności. Typowo zwiększenia ujmuje się po stronie Wn (debet), a zmniejszenia po stronie Ma (kredyt). Saldo końcowe na takim koncie najczęściej jest debetowe.
Najczęściej stosuje się regułę: saldo końcowe = obrót debetowy − obrót kredytowy. Jeśli wynik jest dodatni, saldo jest debetowe; jeśli ujemny, oznacza przewagę zapisów po Ma i wymaga ostrożnej interpretacji (np. błędu lub specyficznej sytuacji księgowej).
Aktywa pokazują stan posiadania jednostki. W typowej logice kont T zwiększenia aktywów zapisuje się po Wn, więc bieżący stan "gromadzi się" po stronie debetowej. Strona kredytowa służy głównie do zmniejszeń (rozchodów) tych aktywów.
Obrót debetowy to suma wszystkich zapisów dokonanych w danym okresie po stronie Wn konta, a obrót kredytowy to suma zapisów po stronie Ma. Obroty opisują "ruch" na koncie, a nie jego stan. Stanem jest saldo (początkowe lub końcowe).
Nie. Obrót jest sumą zapisów w okresie (ile łącznie zaksięgowano po Wn i po Ma). Saldo to stan końcowy lub początkowy, czyli różnica stron konta. Mylenie tych pojęć to jedna z najczęstszych przyczyn błędów w zadaniach.
Najczęściej: (1) odwrócenie reguły i liczenie jak dla kont pasywnych, (2) dodawanie obrotów zamiast odejmowania, (3) wybór strony salda "na intuicję", bez sprawdzenia, która strona ma większy obrót, (4) utożsamianie salda z jedną z podanych wartości obrotu.
Porównaj obroty. Jeśli większy jest obrót po Wn, to przy typowym koncie aktywnym saldo będzie debetowe i równe różnicy Wn−Ma. Jeśli większy jest obrót po Ma, saldo "przechodzi" na stronę kredytową (w zależności od rodzaju konta i sytuacji), więc zawsze sprawdź charakter konta.
W firmie handlowej konta aktywne pojawiają się m.in. przy ewidencji kasy, rachunków bankowych, należności od odbiorców, zapasów towarów czy rozliczeń z tytułu zaliczek. Umiejętność czytania sald pomaga kontrolować płynność, należności i stany magazynowe.
Zastosuj stały schemat: (1) zaznacz, że to konto aktywne, (2) zapisz wzór Wn−Ma, (3) wykonaj odejmowanie na liczbach, (4) dopiero na końcu dopisz stronę salda (debetowe/kredytowe) zgodnie z tym, po której stronie jest przewaga.
Typowe są zadania na obliczenie salda końcowego/początkowego konta aktywnego lub pasywnego, rozróżnienie obrotów i salda, a także proste interpretacje: co oznacza saldo należności lub zobowiązań. Często sprawdza się też poprawne użycie terminów debet/kredyt.
info

Około 68% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "W koncie aktywnym saldo końcowe jest zwykle debetowe i oblicza się je jako różnicę obrotów: obrót debetowy minus obrót kredytowy."

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Konto księgowe" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Konto_ksi%C4%99gowe (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia (pl): "Saldo" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Saldo (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw rachunkowości (dział: konta księgowe i salda)
  • Zadania rachunkowe: ustalanie sald kont aktywnych i pasywnych na podstawie obrotów
  • Notatka porównawcza: konto aktywne vs konto pasywne (strony salda i typowe operacje)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego