Na dzień bilansowy jednostka sporządza sprawozdanie finansowe, w tym bilans, w którym po stronie pasywów wykazuje m.in. kapitały (fundusze) własne. Kapitały własne odzwierciedlają źródła finansowania majątku jednostki pochodzące od właścicieli oraz wynik finansowy zatrzymany w przedsiębiorstwie.
W praktyce rachunkowości pozycje kapitałów własnych (np. kapitał podstawowy/zakładowy) są ściśle powiązane z dokumentami założycielskimi oraz zapisami w księgach rachunkowych. Z tego względu przyjmuje się je na dzień bilansowy według wartości nominalnej, czyli wynikającej z formalnie określonej wartości udziałów/akcji oraz dokonanych przeksięgowań w kapitałach.
- Wartość nominalna jest właściwa, bo opisuje wartość "z definicji" przypisaną do kapitału podstawowego oraz innych pozycji kapitałów, które wynikają z ewidencji i uchwał (np. podziału zysku).
- Wartość godziwa nie jest typowym kryterium wyceny kapitałów własnych w bilansie. Termin ten częściej pojawia się przy wycenie wybranych aktywów lub instrumentów finansowych, a nie przy prezentacji kapitału podstawowego.
- Wartość rynkowa odnosi się do cen obserwowanych na rynku (np. papierów wartościowych), ale kapitały własne jako pozycja pasywów nie są w bilansie "przeliczane" na wartość rynkową jednostki.
- Wartość szacunkowa jest sformułowaniem zbyt ogólnym: szacunki mogą występować w rachunkowości (np. rezerwy, odpisy), jednak samo "szacunkowa" nie jest standardowym, precyzyjnym określeniem kryterium wyceny kapitałów własnych.
Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli pytanie dotyczy kapitałów własnych rozumianych jako element pasywów bilansu, a w odpowiedziach pojawia się "nominalna", zwykle jest to właściwy kierunek rozumowania. Pozostałe opcje często testują umiejętność odróżnienia wyceny aktywów od prezentacji źródeł finansowania.
