KWALIFIKACJA PGF5 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 33.
Kolor pokazany na ilustracji otrzymuje się przez złożenie składowych CMYK w proporcjach
Ilustracja przedstawia jednolity zielony kwadrat, który jest prawdopodobnie wynikiem mieszania kolorów w modelu CMYK.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W CMYK barwy powstają subtraktywnie.
Połączenie cyjanu (C) i żółci (Y) bez udziału magenty i czerni daje barwę z zakresu zieleni. Dlatego receptura C100%, M0%, Y100%, K0% odpowiada barwie uzyskanej z nałożenia C i Y, a pozostałe warianty zmieniają odcień lub znacząco go przyciemniają (K).

Pełne wyjaśnienie:

W druku offsetowym procesowym stosuje się model CMYK, czyli syntezę subtraktywną. Oznacza to, że farby nie "dodają światła" (jak RGB na ekranie), tylko odejmują składowe widma od światła odbitego od papieru. Każdy kanał ma swoje typowe działanie:

  • C (cyan) osłabia składową czerwoną,
  • M (magenta) osłabia składową zieloną,
  • Y (yellow) osłabia składową niebieską,
  • K (black) przyciemnia i obniża jasność, często też nasycenie.

Receptura C100%, M0%, Y100%, K0% oznacza nałożenie pełnego cyjanu i pełnej żółci bez magenty i bez czerni. W praktyce taka kombinacja daje barwę z zakresu zieleni (bo cyjan + żółć subtraktywnie tworzą zielony). To jest klasyczna, podstawowa zależność w CMYK.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • C0%, M100%, Y100%, K0% to magenta + żółty, co prowadzi do barw z zakresu czerwieni/pomarańczy, a nie do zieleni.
  • C0%, M0%, Y100%, K100% zawiera 100% czerni, więc wynik będzie bardzo ciemny (w praktyce bliski czerni z domieszką żółci), a nie czysta, jasna barwa procesowa.
  • C100%, M100%, Y0%, K0% to cyjan + magenta, co daje barwy z zakresu niebieskiego/fioletu, a nie zieleni.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz mieszankę dwóch kanałów na poziomie 100% i pozostałe na 0%, najpierw rozpoznaj parę: C+Y = zieleń, M+Y = czerwień, C+M = niebieski. Następnie sprawdź, czy K nie zmienia charakteru barwy przez silne przyciemnienie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
C, M, Y, K to cztery farby procesowe w druku: cyan (cyjan), magenta (purpura), yellow (żółty) i black (czerń). W modelu CMYK barwy powstają subtraktywnie, czyli przez pochłanianie części światła odbitego od podłoża.
Zieleń w CMYK uzyskuje się przez nałożenie cyjanu (C) i żółci (Y) przy braku magenty. W typowej, podstawowej recepturze jest to układ zbliżony do C100% i Y100%, a udział K (czerń) będzie zieleń przyciemniał.
K (czerń) silnie obniża jasność i często także nasycenie barwy. Nawet jeśli widać domieszkę żółci lub cyjanu, to przy wysokim K wydruk staje się ciemny i "brudniejszy". Dlatego odpowiedzi z K=100% zwykle nie opisują czystych, jasnych barw.
Nie. RGB to synteza addytywna (dodawanie światła), a CMYK to synteza subtraktywna (odejmowanie składowych światła przez farby). To częsty powód pomyłek: intuicja z ekranu nie zawsze przekłada się na druk, zwłaszcza przy ocenie mieszanin farb procesowych.
Skup się na parach: C+Y daje zieleń, M+Y daje czerwień/pomarańcz, a C+M daje niebieski/fiolet. Potem sprawdź, czy K jest równe 0% (barwa czysta) czy wysokie (barwa przygaszona i ciemna).
Najczęściej myli się pary składowych (np. wybiera M+Y zamiast C+Y) oraz pomija wpływ czerni K. Inny błąd to ocenianie barwy "jak na ekranie" bez pamiętania, że w druku liczy się subtraktywne pochłanianie światła i charakterystyka papieru.
Zapis C100% oznacza maksymalny udział farby procesowej cyan w danym polu (w ujęciu procentowym kanału w separacji). W praktyce efekt zależy też od profilu, przyrostu punktu rastrowego i podłoża, ale na poziomie egzaminu jest to "pełny cyjan".
Wygląd zależy od bieli i chłonności podłoża, sposobu utrwalania farby oraz od przyrostu punktu rastrowego. Papier powlekany i niepowlekany inaczej odbijają światło, więc identyczne wartości CMYK mogą dać inne wrażenie jasności i nasycenia, mimo że separacja jest taka sama.
K stosuje się m.in. do uzyskania stabilnej, głębokiej czerni tekstu oraz do kontroli neutralności w cieniach. Mieszanie C+M+Y dla czerni bywa niestabilne i wrażliwe na wahania farb. Dodatek K poprawia kontrast i zmniejsza ryzyko zafarbu.
Ćwicz rozpoznawanie podstawowych mieszanin (C+Y, M+Y, C+M) oraz wpływu K na przyciemnienie. Pomaga praca z próbkami barw/atlasami CMYK i porównywanie z wydrukami testowymi. Na egzaminie zawsze sprawdzaj, które kanały są "0%", bo to szybko eliminuje częste pomyłki.
info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "W CMYK barwy powstają subtraktywnie.Połączenie cyjanu (C) i żółci (Y) bez udziału magenty i czerni daje barwę z zakresu zieleni."

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "CMYK" – opis modelu barw i składowych, https://pl.wikipedia.org/wiki/CMYK (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (EN), "CMYK color model" – zależności mieszania składowych procesowych, https://en.wikipedia.org/wiki/CMYK_color_model (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw poligrafii: modele barw, separacja, farby procesowe
  • Materiały producentów o zarządzaniu barwą (color management) w druku CMYK
  • Ćwiczenia praktyczne: rozpoznawanie mieszanin CMYK na próbkach i wydrukach testowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego