KWALIFIKACJA FRK4 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 22.
Komórki wytwarzające kolagen to
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kolagen jest głównym białkiem strukturalnym tkanki łącznej skóry, a jego synteza zachodzi przede wszystkim w fibroblastach. Mastocyty i histiocyty należą do komórek związanych głównie z reakcją zapalną i odpornościową, natomiast chloroplasty są organellami komórek roślinnych.

Pełne wyjaśnienie:

Kolagen to kluczowe białko budujące macierz zewnątrzkomórkową tkanki łącznej, w tym skóry właściwej. Za wytwarzanie składników tej macierzy (m.in. włókien kolagenowych oraz innych białek podporowych) odpowiadają przede wszystkim fibroblasty. To one syntetyzują białka, które nadają skórze wytrzymałość mechaniczną i wpływają na jej jędrność.

Odpowiedź "mastocyty" jest nieprawidłowa, ponieważ mastocyty (komórki tuczne) kojarzy się głównie z reakcjami alergicznymi i zapalnymi: magazynują i uwalniają mediatory (np. histaminę). Ich podstawową funkcją nie jest synteza włókien kolagenowych.

Odpowiedź "histiocyty" także nie pasuje do pytania: histiocyty są związane z układem odpornościowym (to komórki o właściwościach fagocytarnych, zaliczane do linii makrofagów tkankowych). Ich rola dotyczy obrony i "sprzątania" w tkankach, a nie produkcji kolagenu jako elementu rusztowania skóry.

Odpowiedź "chloroplasty" jest błędna z powodów podstawowych: chloroplasty to organella występujące w komórkach roślin i części glonów, odpowiedzialne za fotosyntezę. W tkankach człowieka, w tym w skórze, chloroplasty nie występują, więc nie mogą być źródłem kolagenu.

W praktyce kosmetycznej rozumienie, że to fibroblasty odpowiadają za syntezę kolagenu, pomaga logicznie łączyć cel zabiegów ukierunkowanych na poprawę gęstości i napięcia skóry z procesami zachodzącymi w skórze właściwej (przebudowa macierzy, procesy naprawcze).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Fibroblasty to komórki tkanki łącznej, które w skórze (głównie w skórze właściwej) wytwarzają składniki macierzy zewnątrzkomórkowej. Należą do nich m.in. włókna kolagenowe, ważne dla wytrzymałości i jędrności skóry.
Ponieważ ich podstawową funkcją jest synteza białek i innych składników budujących "rusztowanie" tkanki łącznej. Kolagen jest jednym z głównych białek tej macierzy, więc fibroblasty są kluczowym "źródłem" kolagenu w skórze.
Mastocyty (komórki tuczne) biorą udział w reakcjach zapalnych i alergicznych. Uwalniają mediatory (np. histaminę), które wpływają na naczynia i objawy zapalenia. To inna rola niż synteza włókien podporowych skóry.
Histiocyty są związane z układem odpornościowym; działają podobnie do makrofagów tkankowych. Usuwają drobnoustroje i "sprzątają" uszkodzone elementy w tkance. Nie są jednak głównymi komórkami odpowiedzialnymi za wytwarzanie kolagenu.
Nie w typowym ujęciu egzaminacyjnym. Keratynocyty są głównymi komórkami naskórka i odpowiadają przede wszystkim za wytwarzanie keratyny oraz budowę bariery naskórkowej. Kolagen powstaje głównie w skórze właściwej dzięki fibroblastom.
Aktywność fibroblastów wzrasta m.in. w procesach naprawczych (gojenie), gdy tkanka musi odbudować macierz zewnątrzkomórkową. Wtedy może dochodzić do nasilonej syntezy białek macierzy, w tym kolagenu, co wpływa na przebudowę tkanki.
Chloroplasty to organella odpowiedzialne za fotosyntezę i występują w komórkach roślinnych oraz niektórych glonów. W komórkach człowieka, w tym w tkankach skóry, chloroplastów nie ma, więc nie mogą być związane z produkcją kolagenu.
Najczęściej myli się funkcje komórek odpornościowych (mastocyty, makrofagi/histiocyty) z funkcjami komórek budujących tkankę (fibroblasty). Pomaga zapamiętać: fibroblasty "budują" macierz, a komórki odpornościowe "bronią" i reagują w zapaleniu.
Macierz zewnątrzkomórkowa to "wypełnienie" między komórkami tkanki łącznej, zawierające m.in. włókna kolagenowe. W kosmetologii łączy się ją z jędrnością, sprężystością i procesami regeneracji. Jej składniki wytwarzają przede wszystkim fibroblasty.
Najlepiej robić fiszki: "komórka → funkcja → lokalizacja w skórze". Dla fibroblastów: skóra właściwa, synteza macierzy i kolagenu. Dla mastocytów i histiocytów: zapalenie/odporność. Krótkie porównania ograniczają mylenie pojęć na teście.
info

Statystycznie 82% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że kolagen jest głównym białkiem strukturalnym tkanki łącznej skóry, a jego synteza zachodzi przede wszystkim w fibroblastach.

Źródła:

  • OpenStax Anatomy & Physiology 2e, rozdział "Connective Tissues" (fibroblasts and extracellular matrix) – https://openstax.org/books/anatomy-and-physiology-2e/pages/4-3-connective-tissues (dostęp: 2026-02-27)
  • NCBI Bookshelf (StatPearls), hasło dotyczące histologii tkanki łącznej / fibroblastów (rola fibroblastów w syntezie macierzy i kolagenu) – https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/ (wyszukiwanie: "fibroblast collagen connective tissue") (dostęp: 2026-02-27)
  • Encyclopaedia Britannica, hasło "Fibroblast" (opis funkcji w tym wytwarzania kolagenu) – https://www.britannica.com/science/fibroblast (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręcznik/atlas histologii: tkanka łączna, skóra
  • Materiały dydaktyczne z anatomii i fizjologii skóry dla kierunków kosmetycznych
  • Zasoby edukacyjne z biologii komórki: macierz zewnątrzkomórkowa i jej składniki

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego