Konwencja CMR reguluje umowę międzynarodowego przewozu drogowego towarów, gdy spełnione są przesłanki jej stosowania (m.in. przewóz drogowy, międzynarodowy charakter, odpowiednie państwa). Jednocześnie CMR przewiduje bezwzględne wyłączenia, czyli sytuacje, w których konwencji nie stosuje się niezależnie od woli stron.
W art. 1 ust. 4 wskazano trzy kategorie przewozów, do których CMR nie ma zastosowania: przewozy wykonywane na podstawie międzynarodowych konwencji pocztowych, przewóz zwłok oraz przewóz rzeczy przesiedlenia. Rzeczy przesiedlenia to mienie osób przeprowadzających się (np. przy stałej zmianie miejsca zamieszkania), a więc przewóz o charakterze osobistym, nie typowo komercyjnym. Dlatego poprawną odpowiedzią jest: "rzeczy przesiedlenia".
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "towarów niebezpiecznych" – nie jest to wyłączenie spod CMR. Takie ładunki mogą wymagać spełnienia dodatkowych wymogów bezpieczeństwa i dokumentacji (np. wynikających z ADR), ale sam fakt niebezpiecznego charakteru towaru nie usuwa przewozu z zakresu CMR.
- "artykułów szybkopsujących się" – CMR może obejmować także towary wymagające szczególnych warunków (np. temperatury). Szczególne wymagania organizacyjne lub odpowiedzialność za jakość nie oznaczają automatycznego wyłączenia z CMR.
- "ładunków masowych i przestrzennych" – forma lub gabaryt ładunku nie stanowi ustawowego wyłączenia z CMR. To nadal może być "towar" przewożony w ramach umowy przewozu międzynarodowego.
Wskazówka egzaminacyjna: warto zapamiętać, że wyłączenia CMR z art. 1 ust. 4 są krótką, zamkniętą listą (poczta, zwłoki, rzeczy przesiedlenia). Wszystkie inne "trudne" ładunki zwykle nie są wyłączone, choć mogą podlegać dodatkowym przepisom.
