KWALIFIKACJA HAN1 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 17.
Korzystając z danych w tabeli oblicz kwotę należności, którą powinien zapłacić klient za zakupione towary: 3 kg mąki, 0,50 kg ryżu i 0,30 kg cukierków.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi cen detalicznych trzech produktów spożywczych: ryżu, mąki i cukierków.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć należność, trzeba z tabeli odczytać cenę za 1 kg mąki, ryżu i cukierków, następnie policzyć wartości pozycji: 3 kg × cena mąki, 0,50 kg × cena ryżu, 0,30 kg × cena cukierków.
Po zsumowaniu trzech wartości otrzymuje się kwotę do zapłaty 25,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W sprzedaży towarów na wagę należność dla każdej pozycji liczy się według schematu:

wartość pozycji = masa (kg) × cena jednostkowa (zł/kg).

W tym zadaniu klient kupuje trzy różne towary, więc wykonujesz trzy niezależne obliczenia, korzystając z danych w tabeli cen:

  • dla mąki: mnożysz 3 kg przez cenę mąki za 1 kg,
  • dla ryżu: mnożysz 0,50 kg przez cenę ryżu za 1 kg,
  • dla cukierków: mnożysz 0,30 kg przez cenę cukierków za 1 kg.

Następnie dodajesz otrzymane trzy kwoty. To daje całkowitą należność klienta, czyli sumę wartości wszystkich zakupionych towarów. W prawidłowym rozwiązaniu suma wynosi 25,00 zł.

Dlaczego pozostałe propozycje kwot są błędne? Zwykle wynikają z typowych pomyłek:

  • 22,00 zł i 20,00 zł często pojawiają się, gdy ktoś pominie jedną pozycję (np. nie doliczy cukierków) albo omyłkowo zastosuje złą cenę z tabeli.
  • 28,00 zł bywa efektem pomylenia mas (np. przyjęcia 0,30 jako 0,3 bez zachowania ostrożności w rachunkach, albo błędnego dodania części groszowych) lub odczytu ceny z niewłaściwej kolumny.

Wskazówka egzaminacyjna: po policzeniu każdej pozycji zapisz ją w oddzielnej linijce, a na końcu wykonaj sumowanie z kontrolą groszy. Zwracaj uwagę, czy tabela podaje ceny w zł/kg (najczęściej tak) i czy używasz właściwej masy dla każdej pozycji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Należność liczysz jako masa × cena za 1 kg dla każdej pozycji, a potem sumujesz wszystkie pozycje. Najpierw odczytaj z tabeli cenę jednostkową (zł/kg), następnie policz osobno wartość mąki, ryżu i cukierków, a na końcu dodaj trzy kwoty.
Tabela zawiera ceny jednostkowe, bez których nie da się policzyć wartości zakupów. Same masy (np. 3 kg i 0,50 kg) nie wystarczą. W takich zadaniach kluczowe jest poprawne przypisanie ceny z tabeli do właściwego towaru.
Zapis zł/kg oznacza cenę za 1 kilogram produktu. Aby policzyć wartość zakupu, mnożysz cenę za 1 kg przez faktyczną masę w kg. Przykład: jeśli produkt kosztuje 10 zł/kg, to 0,30 kg kosztuje 0,30 × 10 = 3,00 zł.
0,50 kg to po prostu połowa kilograma, a 0,30 kg to trzy dziesiąte kilograma. W obliczeniach traktuj je jak liczby dziesiętne i mnoż przez cenę w zł/kg. Uważaj, by nie "zgubić" zera, bo zmienia to wynik o rząd wielkości.
W rozliczeniach sprzedażowych standardowo podaje się kwotę w złotych i groszach, czyli do 2 miejsc po przecinku. Nawet jeśli w obliczeniach pojawią się ułamki grosza, końcowy wynik powinien być zapisany w formacie pieniężnym zgodnym z groszami.
Najczęstsze błędy to: odczyt ceny z niewłaściwego wiersza, pomylenie ceny za 1 kg z ceną innej jednostki, brak mnożenia przez masę (sumowanie samych cen), a także błędy w dodawaniu groszy. Pomaga zapisanie każdej pozycji w osobnej linijce.
Zawsze wtedy, gdy towar jest sprzedawany na wagę, np. mąka, ryż, cukierki luzem, warzywa, owoce czy mięso. System kasowy często liczy to automatycznie, ale sprzedawca powinien umieć zweryfikować wynik, gdy klient pyta o kontrolę ceny.
Wykonaj szybką kontrolę "na oko": największy udział zwykle ma pozycja o największej masie (tu 3 kg mąki). Kwoty dla 0,30 kg i 0,50 kg powinny być wyraźnie mniejsze niż dla 3 kg, jeśli ceny jednostkowe są podobne. Jeśli nie, sprawdź odczyt z tabeli.
Tak, bo to standardowe działania na liczbach dziesiętnych. Najwygodniej jest policzyć osobno każdą pozycję, a następnie dodać wyniki. Warto pamiętać, że 0,50 to 1/2, a 0,30 to 3/10, co czasem upraszcza rachunek w pamięci.
Ćwicz schemat: ilość × cena oraz sumowanie koszyka zakupów. Rozwiązuj zadania z towarami na wagę i na sztuki, ucz się uważnego czytania tabel i cenników oraz pilnuj zapisu kwot w zł i gr. Pomaga też trening dodawania z przeniesieniem groszy.
info

Około 62% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Mnożenie" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Mno%C5%BCenie (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL): "Liczby dziesiętne" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Liczba_dziesi%C4%99tna (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • materiały szkolne z podstaw rachunków handlowych (obliczanie należności)
  • ćwiczenia z działań na liczbach dziesiętnych i zaokrągleń kwot
  • przykładowe cenniki/tabele cen w sprzedaży towarów ważonych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego