"Dopuszczalne odchyłki położenia roboczych punktów wysokościowych" oznaczają maksymalną różnicę (w górę lub w dół), o jaką rzeczywiste położenie wysokościowe punktu może odbiegać od wartości przyjętej/wyznaczonej, a mimo to nadal jest uznawane za spełniające wymagania kontroli jakości. Zapis ± wskazuje, że tolerancja dotyczy odchyleń w obu kierunkach: zarówno zawyżenia, jak i zaniżenia wysokości.
W tego typu zadaniu kluczowa jest umiejętność pracy z tabelą: najpierw należy ustalić, która pozycja tabeli odnosi się do roboczych punktów wysokościowych (a nie np. do punktów podstawowych, osnowy geodezyjnej lub innych elementów). Następnie trzeba zwrócić uwagę na nagłówki (warunki, klasy dokładności, rodzaj prac), bo ta sama tabela może zawierać kilka różnych tolerancji zależnych od sytuacji.
Po prawidłowym odczycie z tabeli wartością graniczną jest ±5 cm. Taka odpowiedź jest poprawna, ponieważ dokładnie odpowiada wskazaniu tabelarycznemu dla tej kategorii punktów.
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?
- ±1 cm – to tolerancja znacznie ostrzejsza; w praktyce często dotyczy pomiarów o wyższej dokładności lub innych typów punktów/elementów. W kontekście roboczych punktów wysokościowych byłaby zwykle nieadekwatna do ich funkcji i wymagań.
- ±7 cm – wartość "pośrednia", która bywa wybierana intuicyjnie, gdy zdający nie odczyta dokładnie właściwego pola tabeli. Nie odpowiada jednak wskazaniu tabelarycznemu dla tej pozycji.
- ±10 cm – tolerancja zbyt szeroka; często kojarzy się z mniej wymagającymi kontrolami lub innymi zastosowaniami. Dla roboczych punktów wysokościowych nie spełnia wymaganego kryterium z tabeli.
Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach "korzystając z danych w tabeli" zawsze czytaj nagłówki kolumn i wierszy oraz sprawdzaj, czy nie ma przypisów (np. warunków typu rodzaj prac lub etap). Najczęstsze błędy wynikają nie z braku wiedzy, lecz z odczytu wartości z niewłaściwego miejsca tabeli.