Kalkulacja doliczeniowa to sposób ustalania kosztu jednostkowego, w którym:
- najpierw przypisuje się do produktu (obiektu kalkulacji) koszty bezpośrednie (np. materiały bezpośrednie, robocizna bezpośrednia),
- następnie dolicza się koszty pośrednie (wydziałowe/ogólne) za pomocą narzutu lub klucza rozliczeniowego (np. % od płac bezpośrednich, stawka na roboczogodzinę, stawka na maszynogodzinę).
Dlatego odpowiedź "Przedsiębiorstwo B" jest poprawna wtedy, gdy dane w tabeli pokazują, że koszty pośrednie nie są przypisywane "wprost", lecz są rozliczane na wyrób poprzez stawkę, procent lub inny klucz (czyli występuje etap doliczenia narzutu do kosztów bezpośrednich).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne w tym typie zadania?
- Odpowiedź "Przedsiębiorstwo A" byłaby błędna, jeśli tabela sugeruje brak doliczania kosztów pośrednich (np. podany jest wyłącznie koszt bezpośredni) albo wskazuje inną logikę ustalania kosztu (np. typowe ujęcie podziałowe bez narzutów na jednostkę).
- Odpowiedź "Przedsiębiorstwo C" jest błędna, jeżeli koszty pośrednie nie są rozliczane kluczem, tylko prezentowane jako suma dla okresu bez przełożenia na jednostkę produktu albo opis wskazuje odmienną metodę kalkulacji.
- Odpowiedź "Przedsiębiorstwo D" jest błędna, gdy w tabeli brak informacji o narzucie/kluczu albo koszty pośrednie są ujęte w sposób niespełniający warunku "doliczenia" do kosztów bezpośrednich obiektu kalkulacji.
Wskazówka egzaminacyjna: szukaj w tabeli słów i konstrukcji typu "narzut", "stawka wydziałowa", "klucz podziałowy", "rozliczenie kosztów pośrednich" oraz układu: koszty bezpośrednie + doliczenie kosztów pośrednich = koszt jednostkowy.