KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2025 (test 3)

PYTANIE NR 39.
Korzystając z podanego wzoru i tabeli wyznacz wartość rezystancji izolacji uzwojeń silnika w temperaturze 20°C, jeżeli rezystancja izolacji uzwojeń tego silnika zmierzona w temperaturze 23°C wyniosła 8,1 MΩ.
Ilustracja przedstawia tabelę z wartościami współczynników przeliczeniowych K20 dla rezystancji izolacji uzwojeń silników,
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Rezystancję izolacji przelicza się do 20°C ze wzoru R20 = K20 · Rs.
Dla pomiaru w 23°C z tabeli odczytuje się K20 = 1,10. Podstawiając Rs = 8,1 MΩ otrzymujemy: R20 = 1,10 · 8,1 MΩ = 8,91 MΩ. Ponieważ 23°C > 20°C, wynik po przeliczeniu rośnie.

Pełne wyjaśnienie:

Rezystancja izolacji uzwojeń zależy od temperatury: przy wyższej temperaturze izolacja zwykle ma mniejszą rezystancję, a przy niższej – większą. Aby porównywać pomiary wykonane w różnych warunkach, przelicza się je do temperatury odniesienia 20°C.

W zadaniu podano wzór: R20 = K20 · Rs, gdzie:

  • Rs – rezystancja zmierzona w temperaturze pomiaru,
  • K20 – współczynnik z tabeli odpowiadający temperaturze pomiaru,
  • R20 – rezystancja przeliczona na 20°C.

Dane: temperatura pomiaru wynosi 23°C, a zmierzona rezystancja Rs = 8,1 MΩ. Z tabeli współczynników dla 23°C odczytuje się K20 = 1,10. Następnie wykonuje się obliczenie:

R20 = 1,10 · 8,1 MΩ = 8,91 MΩ.

To ma sens fizyczny: ponieważ 23°C jest wyższe niż 20°C, rezystancja zmierzona w 23°C jest "zaniżona" względem tej w 20°C. Dlatego współczynnik K20 > 1 i wynik po przeliczeniu powinien wyjść większy niż 8,1 MΩ.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 7,36 MΩ i 7,04 MΩ są mniejsze od Rs, co sugeruje użycie niewłaściwego kierunku korekcji (np. dzielenie zamiast mnożenia) albo dobór współczynnika niepasującego do 23°C.
  • 9,32 MΩ jest większe od Rs (kierunek zmiany jest sensowny), ale nie wynika z właściwego współczynnika z tabeli dla 23°C lub jest skutkiem pomyłki rachunkowej.

Wskazówka egzaminacyjna: po odczycie K20 sprawdź "test zdrowego rozsądku" – dla temperatury pomiaru powyżej 20°C wynik R20 powinien być większy od Rs.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
K20 to współczynnik przeliczeniowy pozwalający skorygować zmierzoną rezystancję izolacji do temperatury odniesienia 20°C. Jest dobierany z tabeli dla temperatury, w której wykonano pomiar. Dzięki temu wyniki z różnych warunków termicznych można porównywać.
Stosuje się wzór R20 = K20 · Rs. Najpierw odczytaj z tabeli K20 dla 23°C (w tym zadaniu: 1,10), potem pomnóż przez wynik pomiaru Rs. Otrzymasz rezystancję przeliczoną na 20°C w tych samych jednostkach (np. MΩ).
W wyższej temperaturze izolacja zwykle ma mniejszą rezystancję, więc pomiar wykonany np. w 23°C jest "niższy" niż byłby w 20°C. Korekcja do 20°C podnosi wartość, dlatego dla T>20°C współczynnik K20 jest większy od 1 i R20 rośnie.
Najpierw znajdź wiersz/kolumnę z temperaturą pomiaru (np. 23°C), a dopiero potem w tym samym "słupku" odczytaj K20 z drugiego wiersza. Dobrą praktyką jest przesuwanie palca lub linijki po tabeli, aby nie przeskoczyć o jedną kolumnę.
Wykonujesz działanie zgodne z podanym wzorem. Jeśli wzór ma postać R20 = K20 · Rs, to zawsze mnożysz. Mylenie mnożenia z dzieleniem wynika zwykle z błędnej interpretacji, czy K20 opisuje stosunek R20/Rs, czy odwrotnie. Tu jest podane jednoznacznie.
Zastosuj kontrolę logiczną: dla temperatury pomiaru powyżej 20°C wynik po przeliczeniu do 20°C powinien być większy od zmierzonego Rs. Dla temperatury poniżej 20°C sytuacja się odwraca i R20 powinno być mniejsze od Rs.
Rs to rezystancja izolacji zmierzona w rzeczywistej temperaturze pomiaru (np. w hali, na stanowisku). R20 to wartość tej samej rezystancji przeliczona do standardowej temperatury odniesienia 20°C. Jednostka (np. MΩ) pozostaje taka sama.
Najczęstsze pomyłki to: odczyt niewłaściwego K20 (zła kolumna), użycie odwrotności współczynnika (dzielenie zamiast mnożenia), brak kontroli sensu fizycznego (dla T>20°C wynik ma wzrosnąć) oraz błędy rachunkowe przy mnożeniu liczb dziesiętnych.
Przeliczenia wykonuje się, gdy porównujesz wyniki pomiarów z różnych dni/warunków (np. lato–zima) albo gdy silnik ma inną temperaturę niż otoczenie. Ujednolicenie do 20°C ułatwia ocenę trendu stanu izolacji i sporządzanie spójnych protokołów z pomiarów.
Ćwicz trzy elementy: szybkie odczytywanie danych z tabel (temperatura → K20), podstawianie do wzoru oraz kontrolę wyniku "na logikę" (czy rośnie/maleje względem Rs). Warto też trenować rachunki na MΩ bez zmiany jednostek, bo jednostka zwykle nie wymaga przeliczeń.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 57% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Rezystancję izolacji przelicza się do 20°C ze wzoru R20 = K20 · Rs.Dla pomiaru w 23°C z tabeli odczytuje się K20 = 1,10."

Źródła:

  • Ilustracja z zadania (tabela "Współczynniki przeliczeniowe K20 dla rezystancji izolacji uzwojeń silników" oraz wzór R20 = K20 · Rs) – odczyt: dla 23°C K20=1,10.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji ELE.2 z działu: pomiary elektryczne i diagnostyka maszyn
  • Instrukcje obsługi mierników rezystancji izolacji (megomomierzy) oraz przykładowe karty pomiarowe
  • Podręczniki/opracowania z podstaw eksploatacji i diagnostyki maszyn elektrycznych (rozdziały o stanie izolacji)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego