W zadaniu kluczowe jest poprawne odczytanie z rysunku udziału ziaren drobniejszych od podanej średnicy zastępczej. Jeżeli z wykresu wynika, że 90% ziaren ma średnicę < 0,30 mm, to oznacza, że zdecydowana większość materiału należy do frakcji drobnych, a udział frakcji grubszych jest niewielki.
Odpowiedź "Glina" jest zgodna z takim wnioskiem, bo gliny traktuje się jako grunty, w których istotny jest udział frakcji drobnych i właściwości gruntów spoistych. W praktyce interpretacyjnej (na egzaminach i w zadaniach z geotechniki) rozróżnia się grunty niespoiste (zwykle piaski i żwiry) od spoistych (m.in. gliny i iły) właśnie na podstawie dominacji frakcji drobnych oraz charakteru uziarnienia.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?
- "Żwir" jest gruntem gruboziarnistym; przy żwirach nie oczekuje się, aby aż 90% ziaren było mniejsze od 0,30 mm.
- "Piasek" ma ziarna większe niż typowe frakcje pylasto-ilaste; przy piaskach udział poniżej 0,30 mm nie powinien dominować w tak dużym stopniu (w zadaniu dominuje frakcja drobna).
- "Ił" to grunt skrajnie drobny; aby wskazać ił, zwykle potrzebny jest bardzo wysoki udział cząstek jeszcze drobniejszych niż 0,30 mm (co w typowych klasyfikacjach rozpoznaje się inną granicą frakcji). Jeśli rysunek prowadzi do wskazania "glina", oznacza to, że w danym podziale kryteria i przebieg krzywej bardziej odpowiadają glinie niż iłowi.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy odczytujesz procent przejścia (drobniejsze od danej średnicy), a nie procent zatrzymania, i zwróć uwagę na opis osi oraz legendę rysunku.
