Koszty zapasów w logistyce często porządkuje się w dwóch krokach:
- co powoduje koszt – utrzymanie zapasu (przechowywanie) albo uzupełnianie zapasu (zamawianie/dostawa),
- jak zachowuje się koszt – czy jest stały (w krótkim okresie nie zależy od wielkości zapasu), czy zmienny (rośnie/maleje wraz z poziomem zapasu lub intensywnością operacji).
"Koszt dzierżawy budowli magazynowych" dotyczy infrastruktury, czyli samego faktu posiadania/wykorzystywania obiektu magazynowego. Typowo jest to opłata o charakterze ryczałtowym (np. miesięczna) lub wynikająca z umowy, a więc w danym okresie nie zmienia się proporcjonalnie do liczby palet czy sztuk towaru. Z tego powodu klasyfikuje się ją jako koszt stały.
Jednocześnie dzierżawa magazynu jest ponoszona po to, aby móc przechowywać zapasy (zapewnić miejsce składowania), więc należy do kosztów utrzymania zapasów (kosztów magazynowania/posiadania zapasu). Nie jest to koszt uzupełniania zapasów, bo uzupełnianie obejmuje wydatki związane z uruchomieniem dostawy/zamówienia (np. obsługa zamówienia, transport dostawy, przyjęcie), a nie z samym utrzymywaniem przestrzeni magazynowej.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "stałym uzupełniania zapasów" – myli etap procesu. Dzierżawa nie wynika z faktu złożenia zamówienia, tylko z przechowywania.
- "zmiennym utrzymania zapasów" – wskazuje właściwy obszar (utrzymanie), ale niewłaściwe zachowanie kosztu. Zmiennymi kosztami utrzymania byłyby np. koszty energii zależne od intensywności pracy urządzeń lub materiały eksploatacyjne powiązane z obrotem, natomiast dzierżawa jest zwykle stała w okresie rozliczeniowym.
- "zmiennym uzupełniania zapasów" – błędny jest zarówno obszar (uzupełnianie), jak i charakter (zmienny).
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli koszt dotyczy samego posiadania miejsca/obiektu (czynsz, dzierżawa), najpierw przypisz go do utrzymania, a potem oceń, czy w krótkim okresie zależy od wolumenu (zwykle: stały).